Polskie firmy mają szansę stać się eksportowymi potentatami. Także poza Unią

Regularnie rośnie znaczenie Polski w światowym handlu. Wśród naszych specjalizacji eksportowych można wskazać żywność, wyroby mineralne i papiernicze, a przede wszystkim meble i wyroby z drewna (to 4,9 proc. udziału w światowym handlu – tak wynika z danych za 2018 rok).

Dźwignią rozwojową polskiej gospodarki pozostaje eksport. Tylko w ciągu ostatnich kilkunastu lat relacja polskiego eksportu do PKB wzrosła o ponad 20 proc., a w ubiegłym roku osiągnęła poziom 55 proc.

– W efekcie dołączyliśmy do elitarnego grona 25 największych eksporterów globu. Spośród blisko 90 krajów o liczbie ludności przekraczającej 10 mln mieszkańców silniejszy wzrost odnotował na całym świecie tylko Wietnam – mówi Michał Krupiński, prezes zarządu Banku Pekao S.A.

Sprzedaż eksportowa Polski w ostatnim czasie wzrosła niemal czterokrotne, a nasza gospodarka z długoletniego importera towarów i usług przepoczwarzyła się w liczącego eksportera. Tylko w ciągu minionych trzech lat nadwyżka w handlu zagranicznym kształtowała się na rekordowym poziomie 70-80 mld zł.

To nie oznacza, że nie mogłoby być lepiej. Prawie połowa naszego eksportu została wypracowana przez zaledwie 11 tys. firm z kapitałem zagranicznym działających na naszym rynku. Polska produkcja jest też nadmiernie zorientowana na Unię Europejską, a tylko 20 proc. sprzedaży zagranicznej trafia do państw pozostających poza orbitą UE. Dla przykładu na ogromny chiński rynek wysyłamy towary o łącznej wartości ok. 2,5 mld dol., co stanowi zaledwie 15 proc. tego, co trafia z Polski do niewielkich Czech.

Wciąż niewiele polskich przedsiębiorstw za granicą jest w stanie odgrywać tam wiodącą rolę z powodu ograniczonego zaangażowania kapitału.

– Polska gospodarka powinna przechodzić z fazy stricte eksportowej w ekspansję kapitałową. Rodzime spółki mają realną szansę stać się kreatorami światowych trendów i aktywnymi aktorami na międzynarodowej scenie fuzji i przejęć. Odważniejsze wyjście polskich przedsiębiorców za granicę mogłoby także stanowić ważny bodziec rozwojowy polskiej gospodarki, która skuteczniej umacniałaby swoją pozycję na unijnym i światowym rynku – uważa prezes Banku Pekao S.A.

Czynniki, na których do tej pory opierał się wzrost polskiego eksportu powoli się zużywają. Jest szansa, aby utrzymać tempo dynamiki sprzedaży zagranicznej na poziomie 5 proc. rocznie, ale trzeba stawić czoła wielu wyzwaniom tj.: niekorzystne trendy demograficzne, wzrost kosztów energii, perspektywa ograniczenia funduszy unijnych czy dokonująca się czwarta rewolucja przemysłowa, odpowiedzialna za automatyzację i cyfryzację procesów produkcji.

Aby sprostać nowym zadaniom trzeba połączyć siły sektora państwowego, finansowego i wysiłek polskich firm. Rolą państwa jest tworzenie zachęt inwestycyjnych i promowanie kultury innowacji, a banków – pomoc w ich sfinansowaniu. To podniesie rozpoznawalność polskich marek za granicą i pozwoli pozycjonować je w dolnych segmentach cenowych.

Nie bez znaczenia dla polskiej gospodarki jest także bliskie otoczenie geopolityczne i wzrost przedsiębiorczości naszych sąsiadów.

– Jeśli Ukraina przeprowadzi niezbędne reformy i osiągnie podobny stopień rozwoju gospodarczego co Polska, będzie to dla waszego kraju bardzo dobra wiadomość. Dzięki temu zyskacie naturalnego partnera gospodarczego, który będzie ważnym oparciem dla waszej gospodarki – twierdzi Daniel Fried, były ambasador USA w Polsce.

Dane pochodzą z zaprezentowanego przez Bank Pekao raportu "Czy Polskę stać na globalnych czempionów?".