Stan wyjątkowy na granicy. Ile potrwa i jakie ograniczenia wprowadza. Sprawdzamy

Premier Mateusz Morawiecki poinformował, że przy granicy z Białorusią zostanie wprowadzony stan wyjątkowy.

- Decyzja o wprowadzeniu stanu wyjątkowego w przygranicznym pasie części województw podlaskiego i lubelskiego jest podyktowana troską o bezpieczeństwo państwa, naszych obywateli i odpowiedzialnością za zabezpieczenie granic kraju i całej UE – tłumaczył wprowadzenie stanu wyjątkowego premier.

Stan wyjątkowy zostanie wprowadzony w 115 miejscowościach w województwie podlaskim i 68 miejscowościach w województwie lubelskim.

Czym jest stan wyjątkowy?

• Zgodnie z Konstytucją z 1997 roku wyróżnione są w Polsce trzy stany nadzwyczajne: stan wojenny, stan klęski żywiołowej i stan wyjątkowy. Wprowadzenie tego ostatniego stanu na pasie granicznym z Białorusią będzie wiązało się z ograniczeń praw obywatelskich w tym rejonie.

Jakie prawa mogą być ograniczone w trakcie stanu wyjątkowego?

• W trakcie trwania stanu wyjątkowego mogą zostać ograniczone takie prawa jak zakaz wprowadzania podwyżek cen, wprowadzenie ograniczenia swobodnego poruszania się, ograniczenie dostępu do informacji publicznej czy nakaz zawieszenie działalności gospodarczej.
• Dodatkowo w czasie stanu wyjątkowe ograniczone może zostać prawo do zgromadzenia. W tym czasie może zostać zabronione zakładanie nowych partii politycznych, stowarzyszeń i fundacji. Może zostać także ograniczone prawo do strajku.

Kto wprowadza stan wyjątkowy?

• Stan wyjątkowy wprowadzany jest przez prezydenta na wniosek rządu. Stan wyjątkowy można wprowadzać w sytuacji zagrożenia bezpieczeństwo państwa, bezpieczeństwo obywateli lub porządek publiczny.

Jak długo może trwać stan wyjątkowy?

• Prezydent na wniosek rządu może wprowadzić stan wyjątkowy na maksymalnie 90 dni. Głowa państwa może przedłużyć stan wyjątkowy o 60 dni za zgodą Sejmu.

Stan wyjątkowy a funkcjonowanie państwa

• W trakcie trwania stanu wyjątkowego oraz 90 dni po jego zakończeniu nie może zostać zmieniona Konstytucja i ordynacje wyborcze. Nie można też rozwiązać Sejmu, przeprowadzać wyborów i referendów krajowych. W przypadku upłynięcia kadencji prezydenta, Sejmu i samorządu będą one przedłużone.

Jakie miejscowości zostaną objęte stanem wyjątkowym?

Ma to być 115 miejscowości w województwie podlaskim oraz 68 w lubelskim. Ich wykaz został zawarty w projekcie uchwały, który można śledzić TUTAJ.