Tak Ukraińcy radzą sobie w Polsce. Nowe dane o zarobkach

"W 2025 r. udział osób zatrudnionych i stabilność zatrudnienia imigrantów przedwojennych utrzymywały się na stabilnym, wysokim poziomie i poprawiały się wśród uchodźców. Ponad 90 proc. osób, które przyjechały do Polski przed 2022 r. miało w Polsce stałą pracę, prowadziło własną działalność lub pracowało w inny sposób: sezonowo, bez formalnej umowy lub świadcząc pracę dla firm poza Polską" - informuje NBP.

"Około 77 proc. imigrantów przedwojennych określa swoją sytuację zarobkową jako pracę na stałe i odsetek ten pozostaje na zbliżonym poziomie od 2023 r." - czytamy w raporcie Banku.

"W przypadku uchodźców odsetek pracujących na stałe był niższy niż wśród imigrantów przedwojennych (54 proc. w 2025 r.), ale odsetek ten rośnie (w 2023 r. było to 38 proc.), a obniża się udział pracujących na mniej stabilnych umowach (do 17 proc. w 2025 r. z 26 proc. w 2023 r.)" - wynika z danych NBP.

W analizie czytamy, że "relatywnie dobra sytuacja na rynku pracy w Polsce oraz upływ czasu sprzyja systematycznej poprawie funkcjonowania na tym rynku uchodźców".

"Wraz z upływającym czasem uchodźcy mogli lepiej zorientować się w dostępnych opcjach, znaleźć lepiej dopasowaną pracę oraz dopasować swoje umiejętności do wymagań rynku pracy" - dodano.

Wśród imigrantów, którzy przyjechali do Polski przed wojną, wzrasta udział pracujących na własny rachunek. W 2019 r. odsetek pracujących na własny rachunek wśród imigrantów zarobkowych z Ukrainy wynosił ok. 3 proc. W 2025 r. udział ten wynosi 8 proc. i rośnie.

Imigranci przedwojenni prowadzą własną działalność najczęściej w branży IT lub usługach osobistych (27 proc. pracujących), budownictwie (ok. 22 proc. pracujących) i transporcie (ok. 10 proc. pracujących). Wśród uchodźców udział deklarujących samozatrudnienie jest niski, ale również powoli rośnie i dotyczy najczęściej sektorów analogicznych do wskazywanych przez imigrantów przedwojennych.

Aktywność zawodowa imigrantów z Ukrainy pozostaje bardzo wysoka. Bezrobocie jest relatywnie niskie wśród wcześniejszych imigrantów oraz pozostaje wysokie, ale obniża się wśród uchodźców. Odsetek osób nieaktywnych zawodowo (niepracujących i nieposzukujących pracy) pozostaje stabilny - wśród zbadanych dorosłych imigrantów przedwojennych wynosił 1-2 proc., wśród uchodźców 11-12 proc.

"Wysoka aktywność zawodowa emigrantów przedwojennych wynika z faktu, że do Polski przed 2022 r. przyjeżdżały głównie osoby, których celem było podjęcie pracy. Relatywnie wysoka aktywność uchodźców jest wyjątkowa na tle innych krajów europejskich. Można ją wiązać z dostosowaniem się imigrantów przymusowych do warunków w Polsce: ograniczonego dostępu do świadczeń, ale zapewnionego przez ochronę czasową swobodnego dostępu do pracy. Dla wielu uchodźców znalezienie pracy umożliwiło usamodzielnienie się pod względem ekonomicznym pomimo często trudnej sytuacji osobistej" - napisano.

"Pozytywną tendencją związaną z dobrą sytuacją na polskim rynku pracy i aktywnym jej poszukiwaniem jest także spadek odsetka osób bezrobotnych wśród uchodźców z 25 proc. w 2023 r. do 14 proc. w 2025 r. W dalszym ciągu jednak stopa bezrobocia wśród uchodźców z Ukrainy jest czterokrotnie wyższa niż wśród polskich obywateli" - dodano.

Mediana wynagrodzeń imigrantów z Ukrainy wyraźnie wzrosła, ale utrzymuje się wyraźnie poniżej mediany zarobków polskich pracowników.

"W próbie ankietowanych około 3 tys. pracujących imigrantów mediana wynagrodzeń miesięcznych netto wyniosła niecałe 4,5 tys. zł. W porównaniu z tymi wartościami mediana zarobków polskich pracowników wyniosła ok. 5,3 tys. zł. Różnice w stawkach godzinowych są nieco większe, gdyż imigranci pracują przeciętnie nieco dłużej niż polscy obywatele (42,6 godziny w tygodniu)" - napisano.

Różnice pomiędzy wskaźnikami wynagrodzeń reprezentującymi grupy pracowników krajowych oraz imigrantów są typowe dla stosunkowo niedawnej migracji i mogą wynikać z wielu czynników.

Najważniejszym z nich w ocenie NBP jest struktura zawodów: imigranci pracują częściej w mniej produktywnych i gorzej opłacanych zawodach w porównaniu z ogółem polskich pracowników. Relatywnie niewielkie znaczenie dla ich wynagrodzeń ma też wykształcenie i doświadczenie zdobyte przed wyjazdem, co sprawia, że w wielu wypadkach muszą zaczynać swoją karierę zawodową od zera. Duże znaczenie ma też stopień znajomości języka polskiego.

Utrzymuje się duże zróżnicowanie wynagrodzeń imigrantów ze względu na płeć i termin przyjazdu do Polski. Zarobki uchodźców i uchodźczyń są wyraźnie niższe niż kobiet i mężczyzn, którzy przyjechali do Polski przed wojną. W przypadku mężczyzn różnica pomiędzy medianami sięga 15 proc., w przypadku kobiet 10 proc.

Występuje także duże zróżnicowanie płac związane z płcią. Mediana płac imigrantek, które przyjechały do Polski przed 2022 r. jest o 25 proc. niższa niż mężczyzn, którzy przybyli w tym samym okresie. Mediana płac uchodźczyń jest natomiast o 20 proc. niższa niż mężczyzn, którzy przyjechali w tym samym okresie. Tymczasem różnica mediany płac netto mężczyzn i kobiet wśród polskich pracowników wynosiła ok. 8 proc. na korzyść mężczyzn.

"Dane te wskazują, że prace wykonywane przez imigrantów dają lepsze warunki płacowe mężczyznom oraz imigrantom mającym doświadczenie lub bardziej stabilną sytuację pobytową niż ochrona czasowa" - napisano.

Przeciętne wynagrodzenia imigrantów wzrastały w szybkim tempie, ale zbliżonym do wynagrodzeń w całej gospodarce.

"Wzrost wynagrodzeń w polskiej gospodarce wynosił w II kwartale 2025 r. 9 proc. rdr, a w II kw. 2024 r. 15 proc. rdr. Tak wysokie wartości były związane z relatywnie dobrą sytuacją na rynku pracy. Przeciętne zarobki ankietowanych imigrantów wzrastały w nieznacznie szybszym tempie (ok. 10 proc. w 2025 r. i 17 proc. w 2024 r.). Wzrost zarobków imigrantów był obserwowany w całym rozkładzie (dotyczył zarówno osób lepiej, jak i gorzej wykwalifikowanych). Wzrostowi najniższych zarobków sprzyjała struktura popytu na pracę w gospodarce oraz silny wzrost płacy minimalnej w 2024 r." - napisano.