Nowe opakowania z kaucją? Idzie zmiana

- Jeżeli chodzi o rozszerzenie systemu kaucyjnego, taką decyzję będziemy mogli podjąć po okresie lata, jesienią, jeśli uznamy, że system kaucyjny funkcjonuje stabilnie i kompleksowo, obsługując skale zwrotu opakowań, które są charakterystyczne dla naszego rynku. Okres wiosny i lata jest okresem wzmożonego spożywania napojów z uwagi na wysokie temperatury i też wiąże się logistycznie z większą liczbą opakowań, które będą do systemu wracać - powiedziała szefowa MKiŚ.

Zaznaczyła, że dopiero gdy resort uzna działanie systemu za stabilne, a stronę logistyczną za poprawioną, będzie można rozważać prace legislacyjne, które objęłyby kaucją małe, jednorazowe butelki szklane.

Hennig-Kloska przekazała także, że między kwietniem a majem zanotowano "duży wzrost miesięczny" liczby zwrotów w systemie kaucyjnym. Zwróciła przy tym uwagę na rosnącą liczbę butelkomatów, z których Polacy najczęściej korzystają, aby oddać opakowania i odebrać kaucję. Jak podała, automaty do odbioru butelek i puszek stanowią 20 proc. punktów zwrotu, a przyjmują 80 proc. zwrotów.

- Chcemy poszerzać punkty automatycznej zbiórki, butelkomaty i zachęcamy do tego operatorów. I na szczęście faktycznie i sieci handlowe, i operatorzy podejmują decyzję o rozwoju punktów automatycznej zbiórki odpadów - powiedziała Hennig-Kloska.

Resort klimatu w odpowiedzi na pytanie PAP informował, że decyzja dotycząca szczegółowego zakresu rozszerzenia, sposobu i terminu jego wprowadzenia ma zapaść w drugiej połowie roku. MKiŚ podkreślił, że rozszerzenie systemu o kolejne typy opakowań to "duża zmiana systemowa i logistyczna", dlatego uczestnicy rynku, w tym wprowadzający opakowania, placówki handlowe, branża recyklingowa oraz operatorzy systemu, muszą mieć czas na przygotowanie.

System kaucyjny działa w Polsce od 1 października 2025 r. Do napojów w butelkach plastikowych (do 3 l) i metalowych puszkach (do 1 l) dolicza się kaucję w wysokości 50 groszy, którą można odzyskać po oddaniu opakowania. Informację o objęciu kaucją ma wskazywać znak kaucyjny nadrukowany na etykiecie lub puszce: dwie strzałki tworzące prostokąt z napisem "kaucja" i z jej kwotą. Do odbioru kaucji nie jest wymagany paragon, ale opakowanie nie może być zgniecione.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami w systemie kaucyjnym od 2026 r. są także butelki szklane wielokrotnego użytku do 1,5 l, z kaucją w wysokości 1 zł. Producenci napojów w takich opakowaniach mogą jednak prowadzić własne, niezależne zbiórki; w tekście wskazano, że takie rozwiązania od wielu lat stosują przede wszystkim producenci piw. Do systemu nie włączono m.in. jednorazowych opakowań szklanych, w tym tzw. "małpek".

Jednym z głównych celów systemu jest osiągnięcie unijnych poziomów selektywnej zbiórki opakowań po napojach: 77 proc. do 2028 r. oraz 90 proc. od 2029 r.