Rząd przyjął kluczową strategię. Polska otrze się o konstytucyjny limit

Jak poinformowało we wtorek Ministerstwo Finansów, strategia obejmuje czteroletni horyzont i zawiera zarówno założenia dotyczące zarządzania długiem Skarbu Państwa, jak i oddziaływania na pozostały dług sektora finansów publicznych. Prognozy przygotowano z uwzględnieniem krajowych i unijnych reguł fiskalnych, w tym zaleceń wynikających z procedury nadmiernego deficytu - Polska została nią objęta w lipcu 2024 roku po tym, jak deficyt sektora finansów publicznych w naszym kraju przekroczył 3 proc. PKB.

Zgodnie z dokumentem relacja państwowego długu publicznego do PKB ma wynieść 55,3 proc. w 2026 r. i 55,9 proc. w 2027 r., następnie ma wzrosnąć do 59,2 proc. w 2029 r., by w 2030 r. obniżyć się do 58,3 proc.

MF wskazało, że w przypadku realizacji prognoz próg ostrożnościowy 55 proc. PKB określony w ustawie o finansach publicznych zostałby przekroczony w 2028 r., co skutkowałoby uruchomieniem procedur ostrożnościowych w 2030 r. Relacja długu pozostanie jednak poniżej konstytucyjnego limitu 60 proc. PKB przez cały okres objęty strategią. Gdyby doszło do osiągnięcia lub przekroczenia limitu 60 proc., to zgodnie z konstytucją rząd miałby obowiązek przedstawić, a Sejm uchwalić budżet państwa na kolejny rok bez deficytu budżetowego, a sektor finansów publicznych straciłby prawną możliwość zaciągania nowych pożyczek i kredytów na finansowanie bieżących potrzeb.

Według założeń dług Skarbu Państwa - czyli już inny, węższy wskaźnik - w relacji do PKB wzrośnie do 60 proc. w 2028 r. i 60,7 proc. w 2029 r., a następnie spadnie do 59,9 proc. w 2030 r.

Resort finansów prognozuje, że relacja długu sektora instytucji rządowych i samorządowych według metodologii unijnej wyniesie 67,6 proc. PKB w 2026 r. oraz 69,3 proc. w 2027 r., a do 2030 r. wzrośnie do 76,6 proc. PKB. Oznacza to utrzymanie wskaźnika powyżej unijnej wartości referencyjnej wynoszącej 60 proc. PKB.

Ministerstwo podało również, że przewidziany w projekcie ustawy budżetowej limit kosztów obsługi długu Skarbu Państwa na 2027 r. wynosi 107 mld zł, co odpowiada 2,43 proc. PKB. Strategia zakłada, że do 2030 r. koszty te zbliżą się do poziomu 3 proc. PKB.

Jak wskazano, nie zmienia się główny cel polityki zarządzania długiem, którym jest finansowanie potrzeb pożyczkowych budżetu państwa przy minimalizacji kosztów obsługi długu w długim okresie przy przyjętych ograniczeniach związanych z ryzykiem.

W latach 2027-2030 podstawowym źródłem finansowania potrzeb pożyczkowych państwa ma pozostać rynek krajowy. Resort zakłada utrzymanie udziału długu w walutach obcych poniżej 25 proc. długu Skarbu Państwa, przy możliwości przejściowych odchyleń wynikających z sytuacji rynkowej lub budżetowej.

Strategia przewiduje również dalsze budowanie dużych emisji obligacji o stałym oprocentowaniu na rynku krajowym oraz na rynkach euro i dolara amerykańskiego. Średnia zapadalność krajowego długu Skarbu Państwa ma pozostać zbliżona do 4,5 roku, a całego długu Skarbu Państwa ma wynosić co najmniej pięć lat.

We wtorek Rada Ministrów przyjęła też m.in. projekt budżetu na 2027 rok. Zakłada on, że dochody budżetu państwa mają wynieść 696,4 mld zł, wydatki powinny być na poziomie 977,6 mld zł, a deficyt sięgnie 281,2 mld zł.