Emerytura obywatelska to rewolucja bez szans. PiS szybciej wprowadzi coroczną "trzynastkę" dla seniorów

Prawo i Sprawiedliwość zamierza powrócić do pomysłu wprowadzenia emerytury obywatelskiej, wypłacanej każdemu, niezależnie od stażu pracy - pisze "Gazeta Wyborcza". Taki pomysł miał na nowo pojawić się w głowach niektórych polityków partii.

O obywatelskich świadczeniach miał nawet myśleć premier Mateusz Morawiecki, a wspierać go miałby w tym Jarosław Gowin, wicepremier i szef resortu nauki i szkolnictwa wyższego. Tymczasem kwestia emerytury obywatelskiej nie jest procedowana. - Nie ma takich planów - mówi krótko money.pl informator z Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

Zmiana nie byłaby wcale korzystna dla większości seniorów. W długim okresie stracić mógłby nawet budżet państwa. Z naszych informacji wynika, że bardziej prawdopodobne są inne zmiany emerytalne, w tym m.in. przyklepanie corocznej wypłaty 13. emerytury. Decyzji jednak nie ma, analiz również.

- Kolejne lata z pewnością będą upływać pod znakiem szukania pomysłów na emerytury. Jak ułożyć 13. emeryturę, jak waloryzować świadczenia, jest o czym myśleć. Ale o emeryturze obywatelskiej nie ma dziś mowy. Nie bez powodu w Europie nikt się na to nie zdecydował. Taka przebudowa systemu to kolosalne wyzwanie i na dobrą sprawę nikt nie ma na to pomysłu - mówi nasz informator.

Sugeruje, że zdecydowanie bardziej prawdopodobne jest podnoszenie minimalnej emerytury lub zmniejszanie wieku uprawniającego do otrzymywania tych pieniędzy. W tej chwili 1,1 tys. zł przysługuje tym, którzy przepracowali 20 (kobiety) i 25 lat (mężczyźni), ale nie uzbierali takiego świadczenia.

Prezes Instytutu Emerytalnego dr Antoni Kolek potwierdza w rozmowie z money.pl, że wprowadzenie emerytury obywatelskiej byłoby karkołomne.

- Pomysł wprowadzenia emerytur obywatelskich wydaje się być nieadekwatny do uwarunkowań polskiego systemu zabezpieczenia społecznego, a także niezwykle trudny do wprowadzenia - tłumaczy Kolek.

Jak wskazuje, taka zmiana przez wiele lat wiązałaby się z utrzymywaniem w zasadzie dwóch metod wyliczania i wypłacania świadczeń.

Tym, którzy dziś już dostają emerytury, nie można byłoby zgodnie z prawem zabrać pieniędzy. To ich prawa nabyte. Ci z kolei, którzy już dzisiaj pracują na przyszłe wypłaty, również byliby poza kręgiem osób, których dotknie taka zmiana. Najprawdopodobniej więc na emeryturę obywatelską mogliby liczyć ci, którzy dziś dopiero zaczną pierwszą pracę.

- Kluczowe będzie też określenie, czy emerytura obywatelska miałaby dotyczyć zarówno pracowników, jak i osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą. Do tego przecież mamy dziś w systemie wiele uprawnień emerytalnych, które są wyjątkowo korzystne dla funkcjonariuszy służb mundurowych, rolników, sędziów i prokuratorów, a także czy ewentualne świadczenia będą podlegać sumowaniu - wskazuje.

Dr Antoni Kolek dodaje, że najistotniejsze będzie jednak pytanie: ile to będzie kosztowało? System emerytury obywatelskiej nie zakłada istnienia składek emerytalnych. A więc budżet do świadczeń dorzucałby się w jeszcze większym stopniu. Jeżeli budżet płaciłby więcej, to musiałby to sobie odbić w innym miejscu. To prosta droga np. do powiększania podatków.

- Pułapką dla finansów publicznych wydaje się być sytuacja, w której osoby rozpoczynające pracę nie płacą składki emerytalnej. Do 2040 roku system emerytalny w Polsce obsługiwałby około 12 mln emerytów, a składki odprowadzałoby około 8 mln osób pracujących. Do tego byłoby 6 mln osób pracujących, ale nie odprowadzających składek. Świadczenia wypłacane przez instytucje publiczne finansowane musiałby być w znaczącym stopniu z dochodów podatkowych, na które składałoby się pokolenie osób pracujących i płacących składki - mówi.

Jak wskazuje szef Instytutu Emerytalnego emerytura obywatelska zniechęcałaby również do legalnej pracy. Dlaczego? Bo odprowadzanie składek nie miałoby żadnego wpływu na wysokość emerytury. - Obecny system promuje legalną pracę - tłumaczy.

- Nie ma i nie było tematu - słyszymy również od kierownictwa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. - I ZUS, i resort od dawna prowadzą liczne analizy, jak modyfikować polski system emerytalny tak, by zapewniać Polakom godną i bezpieczną starość. Taka rewolucja nie jest rozwiązaniem - mówi nasz informator z Zakładu.

Prof. Gertruda Uścińska w rozmowie z money.pl już w 2018 roku komentowała takie propozycje. I choć profesor nigdy nie chce oceniać politycznych "wrzutek", to tym razem wydźwięk wypowiedzi był jasny.

- Temat emerytury obywatelskiej krąży w obiegu publicznym od dłuższego czasu. Dla Europy kontynentalnej jest to system raczej obcy, bez tradycji. U nas dominuje model ubezpieczeniowy, a nie uzależniający prawo do emerytury od odpowiednio długiego zamieszkiwania w danym państwie, jak to ma miejsce np. w Nowej Zelandii lub Kanadzie - deklarowała.

- W naszym systemie istnieje instytucja na kształt emerytury obywatelskiej. To emerytura minimalna, dopłata do wysokości najniższej emerytury. Obecnie 1,1 tys. zł, w razie gdyby ze składek nie udało się tyle uzyskać. Gwarancja ta wymaga jednak posiadania odpowiedniej liczby lat pracy - zaznaczała.

Masz newsa, zdjęcie lub filmik? Prześlij nam przez dziejesie.wp.pl