Gorąco w Brukseli. Ile na rolnictwo w UE? KE pokazała plan

W środę Komisja Europejska zaprezentowała projekt rekordowego budżetu Unii Europejskiej na lata 2028-2034. Propozycja zakłada przeznaczenie aż 2 bilionów euro na różnorodne cele wspólnotowe.

Szefowa KE Ursula von der Leyen w środę zapewniła, że dopłaty bezpośrednie dla rolników zostaną utrzymane. Na rolnictwo ma zostać przeznaczonych 300 mld euro, a 218 mld euro wesprze słabiej rozwinięte regiony w ramach polityki spójności.

Szczegóły dotyczące Wspólnej Polityki Rolnej mają zostać zaprezentowane w czwartek. Od lat jest ona jednym z głównych filarów finansowych Unii Europejskiej. Obecnie pochłania około jednej trzeciej całkowitego budżetu UE, czyli 55-60 mld euro rocznie.

Około 500 rolników z całej Europy, w tym 50 z Polski, w środę wzięło udział w proteście w Brukseli przeciwko planowanym zmianom we Wspólnej Polityce Rolnej (WPR) -poinformowała Krajowa Rada Izb Rolniczych.

Rolnicy domagają się przede wszystkim zwiększenia budżetu na rolnictwo i utrzymania obecnej dwufilarowej struktury WPR (pierwszy filar - płatności bezpośrednie dla rolników, drugi filar - fundusze na rozwój obszarów wiejskich). Organizacje branżowe ostrzegają też przed łączeniem funduszy rolnych z polityką spójności, co - ich zdaniem - zmusił -rolnictwo do konkurowania o środki z takimi obszarami jak infrastruktura, edukacja czy ochrona zdrowia.

Komisarz UE ds. budżetu Piotr Serafin, przedstawiając w Brukseli szczegóły propozycji, zwrócił uwagę na utworzenie nowego Funduszu Konkurencyjności o wartości 451 miliardów euro. Środki z tego funduszu zostaną zainwestowane w obszary strategiczne, takie jak czyste technologie, rozwiązania cyfrowe, biotechnologia, obronność, przestrzeń kosmiczna oraz bezpieczeństwo żywnościowe. Fundusz ma wspierać projekty na wszystkich etapach rozwoju - od koncepcji aż po komercjalizację.

Minister finansów Andrzej Domański nie krył zadowolenia z przedstawionych w środę planów, zaznaczając, że Polska znajdzie się w gronie państw, które najbardziej skorzystają z unijnego wsparcia.

"Polska największym beneficjentem największego w historii budżet UE! Zgodnie z propozycją rosną nakłady w priorytetowych dla Polski obszarach. Bezpieczeństwo, spójność, rolnictwo, ale też innowacje - kluczowe dla budowy silnej gospodarki" - napisał minister Domański na platformie X.

Aby zrealizować ambitne plany budżetowe, Komisja Europejska proponuje wprowadzenie nowych źródeł dochodów. Wśród nich znalazły się podatki od wyrobów tytoniowych oraz od korporacji. Piotr Serafin wymienił również dodatkowe źródła przychodów, które mają zasilić unijną kasę w nadchodzących latach.

Komisja planuje pozyskiwać środki z systemu handlu emisjami ETS oraz z mechanizmu CBAM, czyli specjalnej opłaty nakładanej na emisje dwutlenku węgla związane z importem wybranych towarów spoza Unii Europejskiej. Na liście nowych źródeł finansowania znalazła się również opłata za odpady elektroniczne, co wpisuje się w szerszą politykę środowiskową wspólnoty.