Nie idą w system kaucyjny znany z Polski. Opór samorządów we Francji

Francuski rząd po konsultacjach z samorządami i branżą odpadową zrezygnował z pomysłu jednego, obowiązkowego systemu kaucyjnego dla całego kraju. Zamiast tego rozważany jest bardziej elastyczny model, w którym kaucja mogłaby być wdrażana tam, gdzie obecny system zbiórki nie działa wystarczająco dobrze.

Ich argument jest prosty: plastikowe butelki PET są jedną z najbardziej wartościowych frakcji w systemie selektywnej zbiórki. Jeśli zostaną wyjęte z żółtych pojemników i trafią do osobnego systemu kaucyjnego, gminy stracą część surowca, który pomaga finansować obecny model gospodarowania odpadami.

Francuskie władze przyznają też, że tempo poprawy w recyklingu plastiku pozostaje zbyt wolne. W 2024 r. wskaźnik recyklingu opakowań z tworzyw sztucznych wyniósł we Francji 25,7 proc., a poziom zbiórki plastikowych butelek osiągnął 58,3 proc. To wyniki, które nie pozwalają mówić o przełomie. Przypomnijmy, że Polska, która startowała z systemem kaucyjnym w 2025 r. z dużo niższego pułapu, ma zwiększyć zakładany poziom zbiórek butelek z 45 do 77 proc. w 2028 r., a rok później ma on sięgnąć 90 proc.

Analizy rządu Francji pokazują też istotne zróżnicowanie poziomu zbiórek butelek w zależności od miejsca. Na obszarach wiejskich ma on sięgać niemal 77 proc., natomiast w dużych miastach spada poniżej 35 proc., co przekłada się na średnią dla całego kraju.

Zamiast obowiązkowej kaucji dla całej Francji rząd proponuje model, który ma lepiej uwzględniać lokalne uwarunkowania. Jednym z elementów ma być dobrowolny system kaucyjny, z którego mogłyby skorzystać samorządy z niezadowalającymi wynikami recyklingu. Konsultacje w tej sprawie nadal trwają.

Przykład Francji pokazuje, że duże państwo UE może obrać inną ścieżkę, której cel jest niezmienny – poziom zbiórek 90 proc. butelek w 2029 r. Nie zmienia to obowiązku UE, który dopuszcza regionalne systemy kaucyjne, ale ich łączny efekt w skali państwa musi doprowadzić do wspomnianego pułapu. Jeśli regionalne rozwiązania zdadzą egzamin, będą istotną sugestią dla innych państw, w tym Polski.

źródło: packagingreporter.com