Rząd zajmie się sprawą wywłaszczeń pod budowę CPK. Chcą zmiany w wypłacie pieniędzy

Projekt zakłada, że obowiązek wydania nieruchomości nastąpi po 120 dniach od dnia ustalenia wysokości odszkodowania, a zaliczka ma być wypłacana w ciągu 30 dni od złożenia wniosku.

Jak wytłumaczono w Ocenie Skutków Regulacji do projektu ustawy (OSR), w obecnym stanie prawnym, w związku z brakiem formalnego powiązania wywłaszczenia z wypłatą odszkodowania, prawdopodobna jest sytuacja (mająca nierzadko miejsce w toku procesów inwestycyjnych realizowanych na podstawie innych specustaw), w której osoba wywłaszczona może nie otrzymać nawet zaliczki na odszkodowanie przed nadejściem terminu opuszczenia nieruchomości.

"Zatem przekładając to na aspekt stricte praktyczny, pierwsze środki na koncie osoby wywłaszczonej pojawią się znacznie wcześniej niż pod rządami obecnie obowiązujących przepisów" - dodano w uzasadnieniu zmian.

W OSR podkreślono, że nowe przepisy mają zwiększyć gwarancje prawne dla osób objętych decyzją lokalizacyjną dla Centralnego Portu Komunikacyjnego, eliminując dotychczasową możliwość przymusowego opuszczenia nieruchomości przed otrzymaniem jakiejkolwiek rekompensaty. Projekt przewiduje, że obowiązek wydania nieruchomości nastąpi po 120 dniach od dnia ustalenia wysokości odszkodowania.

Projektowana nowelizacja ma wprowadzić też możliwość nadania decyzji lokalizacyjnej rygoru natychmiastowej wykonalności przez wojewodę. Oznacza to, że równocześnie z jej wydaniem ruszy postępowanie odszkodowawcze, a spółka celowa CPK uzyska prawo do dysponowania nieruchomością w celu uzyskania pozwoleń na budowę – bez konieczności jej fizycznego przejęcia.

Obecnie spółka CPK przejmuje tereny pod budowę lotniska od właścicieli nieruchomości w ramach Programu Dobrowolnych Nabyć, do którego zgłoszono 95 proc. budynków mieszkalnych i 88 proc. gruntów.

Właściciele sprzedający swoje działki i domy w dobrowolnej procedurze zyskują gwarancję sprzedaży nieruchomości z uwzględnieniem bonusów na poziomie +40 proc. wartości budynku i +20 proc. wartości gruntu. Inną możliwością jest wycena uwzględniająca wartość odtworzeniową nieruchomości bez stopnia zużycia, gdzie spółka płaci np. za 100-metrowy dom z lat 60. ubiegłego wieku jak za nowy o takiej samej wielkości.

Mieszkańcom w ramach PDN przysługuje też m.in. sfinansowanie i zorganizowanie przez spółkę CPK przeprowadzki całego majątku, całkowite pokrycie kosztów obsługi prawnej transakcji oraz dla zainteresowanych – konsultacje, kursy i szkolenia zawodowe.

W ramach Programu CPK ma powstać m.in. centralne lotnisko, zlokalizowane pomiędzy Warszawą i Łodzią, oraz system Kolei Dużych Prędkości. Nowy port lotniczy ma być przystosowany początkowo do obsługi 34 mln pasażerów rocznie i zaprojektowany w taki sposób, by w perspektywie długoterminowej mógł być elastycznie rozbudowywany, zgodnie z potrzebami i prognozami rozwoju rynku.

Zgodnie z przyjętym harmonogramem budowa lotniska CPK na terenie gmin Baranów, Wiskitki i Teresin ma rozpocząć się w 2026 r. W 2031 r. port lotniczy ma uzyskać niezbędne certyfikacje, a w 2032 r. ma zostać oddany do użytku wraz z pierwszym odcinkiem KDP w Polsce Warszawa – CPK – Łódź. Szacowany koszt inwestycji do 2032 r. wynosi 131,7 mld zł.