Wojna przebiła pandemię. Rosną wydatki, coraz więcej Polaków boi się o przyszłość

Co czwarty Polak obawia się o pracę swoją i bliskich. A niemal co drugi tego, co przyniesie przyszłość. Jeszcze więcej rodaków przyznaje, że obecna sytuacja gospodarcza już wpłynęła negatywnie na oszczędności. Z nowego raportu opracowanego przez Strategy&Polska z grupy PwC wychodzi, że wojna w Ukrainie jest jeszcze bardziej dotkliwa dla Polaków niż pandemia koronawirusa.

Plac Targowy Stary Kleparz
Jerzy Ocho�ski
wiosna, nowalijki, ceny, dro�yzna, inflacja, m�ode warzywa, warzywa, owoce, targ, plac, zakupy, stragany, warzywniak, bazar, targowisko, zieleniak, cenaZ ostatnich danych GUS wynika, że inflacja w Polsce osiągnęła poziom blisko 16 proc. O tyle rok do roku wzrosły ceny m.in. sklepach, zdjęcie ilustracyjne
Źródło zdjęć: © PAP | Jerzy Ochoński
oprac.  LOS

Z nowych danych Głównego Urzędu Statystycznego wynika, że inflacja w Polsce wzrosła do poziomu nienotowanego od lat - blisko 16 proc. Dziewięć razy z rzędu Narodowy Bank Polski podniósł stopy procentowe. Z każdą taką decyzją kredytobiorcy muszą płacić większe raty. Wojna w Ukrainie do tego sprawia, że lawinowo rosną m.in. rachunki za energię. Więcej trzeba też wydawać za pełen bak paliwa.

Jak to wszystko wpływa na sytuację Polaków? Z nowego raportu "Skromniej i mniej, czyli życie polskiego konsumenta" opracowanego przez Strategy&Polska z grupy PwC wynika, że jest jeszcze gorsza niż w 2020 r., gdy wybuchła pandemia koronawirusa.

"Polscy konsumenci deklarują w naszym badaniu, że aktualna sytuacja gospodarcza sprawia, że ceny produktów i usług są dla nich istotne. Grupa, dla której ceny są istotniejsze niż wcześniej to aż 61 proc. badanych - nawet w trakcie pandemii w 2020 roku było to 43 proc. wskazań" - wskazuje Maciej Kroenke, partner Strategy& Polska i lider zespołu Revenue Management w Europie Środkowo-Wschodniej w komunikacie.

Wydajemy więcej, ale na jakościowo gorsze produkty

W raporcie czytamy ponadto, że 73 proc. społeczeństwa deklaruje, że przede wszystkim zwraca uwagę na cenę produktu. Wzrosło znaczenie promocji jako czynnika kluczowego dla decyzji konsumenckich. "Spadło znaczenie jakości produktu - z 80 proc. w 2020 r. do 62 proc. w 2022 r. Dodatkowo Polacy przestali zwracać uwagę na ekologiczność wybieranych produktów" - zauważa Maciej Kroenke.

Najważniejsze czynniki przy wyborze marki produktów
Najważniejsze czynniki przy wyborze marki produktów © Strategy& Polska | LOS

Trudno się takim odpowiedziom dziwić, gdy poznamy zebrane dane na temat wydatków. 78 proc. badanych stwierdziło, że wydają więcej na artykuły spożywcze, 59 proc. - na produkty i usługi zdrowotne i pielęgnacyjne, 50 proc. - na odzież i obuwie. To tzw. dobra pierwszej potrzeby, na których trudno zaoszczędzić.

Zmiana wielkości wydatków domowych wg kategorii produktowych
Zmiana wielkości wydatków domowych wg kategorii produktowych © Strategy& Polska | LOS

A z oszczędnościami też jest coraz gorzej. Z raportu wynika, że pandemia uszczupliła je 42 proc. Polaków. W 2022 r. to już 57 proc. społeczeństwa. Wzrost oszczędności (24 proc.) oraz utrzymanie ich na tym samym poziomie (31 proc.) widać głównie w grupie wiekowej 25-34 lata.

Polacy obawiają się o przyszłość

Co będzie dalej? Polacy na pewno mają co do tego ogromny niepokój. 47 proc. badanych odpowiedziało, że obawia się tego, co przyniesie przyszłość. Eksperci tych nastrojów nie poprawią. Prognozują coraz większe wydatki, ale też skłonność do oszczędzania. A w firmach - wyhamowanie procesów inwestycyjnych.

"Już teraz sytuacja makro zmusza konsumentów do racjonalizacji wydatków i ograniczenia zakupów. Widać też wyraźne symptomy "downtradingu", czyli wybierania przez konsumentów tańszych "zamienników" preferowanych wcześniej produktów. I jak wskazuje nasze badanie, ciężko w najbliższych miesiącach oczekiwać odwrócenia tych trendów" - komentuje Krzysztof Badowski, partner zarządzający Strategy&Polska.

To ma sprawić, że firmy spojrzą krytycznie na swoją działalność. "Optymalizacja kosztów, uelastycznienie łańcuchów dostaw, znalezienie "planów B" w ramach struktury dostawców, rozważenie opcji nearshoringowych, wykorzystanie danych w celu lepszego zrozumienia i dotarcia do konsumenta oraz przemyślane zabiegi cenowe i promocyjne stają się absolutnymi priorytetami na strategicznych agendach zarządów" - dodaje Badowski.

Gdzie największe wzrosty cen? "Drożeje właściwie wszystko"

Wybrane dla Ciebie
Umowa z Mercosuru. Dla nich to korzystny układ
Umowa z Mercosuru. Dla nich to korzystny układ
Umowa UE z Mercosurem podpisana. Polski minister: to nie koniec walki
Umowa UE z Mercosurem podpisana. Polski minister: to nie koniec walki
"Najlepsza praca na świecie". Przez 60 lat był dyrektorem
"Najlepsza praca na świecie". Przez 60 lat był dyrektorem
Trump grozi cłami ośmiu europejskim państwom. Za postawę wobec Grenlandii
Trump grozi cłami ośmiu europejskim państwom. Za postawę wobec Grenlandii
Awantura wokół Jantar Unity. Rząd reaguje na krytykę
Awantura wokół Jantar Unity. Rząd reaguje na krytykę
"Jasny sygnał dla świata". Umowa UE z Mercosurem podpisana
"Jasny sygnał dla świata". Umowa UE z Mercosurem podpisana
Nowy obowiązek dla wszystkich firm. Już od lutego
Nowy obowiązek dla wszystkich firm. Już od lutego
Kanada i Chiny resetują relacje. Cła na elektryki i rzepak w dół
Kanada i Chiny resetują relacje. Cła na elektryki i rzepak w dół
Musk żąda miliardów od OpenAI i Microsoftu. Sprawa trafi przed ławę przysięgłych
Musk żąda miliardów od OpenAI i Microsoftu. Sprawa trafi przed ławę przysięgłych
Musk kupi Ryanaira? Kłótnia z prezesem krąży po sieci
Musk kupi Ryanaira? Kłótnia z prezesem krąży po sieci
Prawie 4 mld zł do spłaty. Pekao wzywa spółkę od Polimerów Police
Prawie 4 mld zł do spłaty. Pekao wzywa spółkę od Polimerów Police
"Nie straszmy rolników". Ważny apel ws. Mercosur
"Nie straszmy rolników". Ważny apel ws. Mercosur