Zakaz handlu w niedziele. Dyskonty przegrywają

Mimo rozszerzania zakazu handlu w niedziele, część Polaków wciąż nie może się przestawić. Zawsze czegoś zabraknie, a niektórym po prostu nie odpowiadają tłoki w dyskontach w dwa poprzednie dni. Dla nich niedziele wciąż są "handlowe" i swoje kroki kierują po prostu do tych sklepów, które są otwarte.

Tak wynika z analizy PKO BP. Ekonomiści banku wzięli "na warsztat" wewnętrzne bazy danych. W miarę upowszechniania pieniądza cyfrowego banki mają już w swojej dyspozycji najszybsze informacje o trendach w gospodarce i z nich korzystają. Żeby sprawdzić czy rośnie, czy spada na przykład sprzedaż detaliczna, wystarczy im przyjrzeć się temu, co na kontach bankowych robią ich klienci ze swoimi pieniędzmi.

Zobacza też: Zakaz handlu. Bujara w naszym studiu pokazał dane, które dopiero zostaną przedstawione w Sejmie

PKO BP obsługuje prawie 7,5 mln klientów, którzy wykonują 24 proc. wszystkich transakcji bezgotówkowych w kraju, co daje około 7 proc. całej sprzedaży detalicznej. Próba jak widać jest duża i dane o wiele bardziej precyzyjne niż na przykład badania opinii.

Bank wie między innymi kiedy, ile i gdzie wydajemy, analizując przepływy na rachunkach. Doskonałe narzędzie, żeby powiedzieć dużo na przykład o efekcie zakazu handlu w niedziele.

Z analizy wynika, że najbardziej na zakazie handlu skorzystały sklepy pierwszej potrzeby, czyli takie, które prowadzi współwłaściciel i mogą handlować w niedziele. Drugim zyskującym są stacje paliw, których też zakaz nie dotyczy.

Wzrost wartości wszystkich transakcji kartami PKO BP rok do roku w okresie marzec 2018-styczeń 2019 wyniósł 20 proc. To konsekwencja zarówno z bogacenia się społeczeństwa, jak i odchodzenia od pieniądza papierowego. W tym samym czasie sklepy pierwszej potrzeby zwiększały obroty o aż 36 proc., czyli dużo szybciej niż rynek - wynika z analizy.

Jeśli chodzi o same niedziele, to dzienna wartość transakcji kartami PKO BP w małych sklepach wzrosła z około 1,5 mln zł w latach 2016-2017 do 2-2,5 mln zł w 2018-2019.

Ale sklepy pierwszej potrzeby i tak na razie stanowią stosunkowo niewielką część rynku. Dużo więcej sprzedają stacje paliw. W niedziele obroty kartami PKO BP wzrosły z 10-11 mln zł w latach 2016-2017 do 13-18 mln zł w 2018-2019 roku. Ich dzienne średnie obroty we wszystkie dni tygodnia wzrosły o 26 proc. w badanym okresie - wyliczyli analitycy PKO BP.

Nie dziwmy się, że sklepy na stacjach błyskawicznie rozbudowuje PKN Orlen i zaczyna ten proces Lotos. Nie dziwmy się też, że w ubiegłym roku poprawiła się pozycja na rynku spółki Eurocash. To ta, która poprzez sieć magazynów dostarcza towar do małych sieci, jak abc, Lewiatan, czy Groszek.

W czwartym kwartale klienci zostawiali w małych sklepach sieci abc o 6,8 proc. więcej niż rok wcześniej, a w całym roku o 6,4 proc. Mowa o tzw. sprzedaży like-for-like (LFL), czyli nie uwzględniającej otwarć nowych placówek.

To bardzo dobry wynik, zważywszy, że Biedronka przyrastała w końcówce roku w tempie zaledwie 1,2-procentowym (2,8 proc. w całym 2018), Carrefour 2,1-procentowym (1,6 proc. w 2018), a sprzedaż LFL Tesco nawet spadała o 2,4 proc. - podał Eurocash w komentarzu do raportu rocznego. Tu działał tylko efekt wzrostu wynagrodzeń Polaków i spadku bezrobocia.

PKO BP na podstawie dostępnych danych dowodzi, że grupą, która na zakazie traci rynek, są dyskonty, jak Biedronka, czy Lidl. Owszem sklepy rozpoczęły akcje promocyjne zachęcające do odwiedzin w soboty i piątki. Przyniosło to efekt, ale nie uchroniło przed utratą części rynku.

Wzrost wartości transakcji w dyskontach w soboty wyniósł aż 41 proc., ale w niedziele (licząc razem handlowych i niehandlowych) obroty były o aż 43 proc. mniejsze.

Jak wyliczył bank, dziennie kartami PKO BP płacono w dyskontach o 16,6 proc. więcej rok do roku. Niby dobrze, ale to wolniejszy wzrost niż na całym rynku - przypomnijmy +20 proc.

Dane pokazują, że łączna wartość transakcji dokonanych kartami w niedziele niehandlowe była o 63 proc. niższa od przeciętnej łącznej wartości transakcji dokonywanych w niedziele handlowe. Analitycy PKO BP wyliczyli, że w związku z zakazem sprzedaż była mniejsza o 2,3 proc. i w związku z tym wzrost PKB ucierpiał na tym o 0,3 pkt. proc.

Wyliczenia wskazują, że rozszerzenie zakazu na wszystkie niedziele zmniejszy sprzedaż detaliczną o 3,3 proc. i przełoży się na mniejszy wzrost PKB o 0,5 pkt. proc.