orzecznictwo nsa (strona 16 z 83)

FSK 536/04 - Wyrok NSA z 2004-10-12

1. Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają czynności określone w art. 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./. Obowiązek podatkowy powstaje w okolicznościach określonych w art. 6 i art. 6a ustawy, nie jest on uzależniony od rejestracji dla celów VAT. Wymóg rejestracji /art. 9 ust. 1 ustawy o VAT/ związany jest z obowiązkiem uwzględnienia numeru identyfikacji podatkowej w fakturach dokumentujących sprzedaż towarów i usług /art. 32 ust. 1 ustawy o VAT/. Do składania deklaracji podatkowych i obliczenia w nich zobowiązań podatkowych /kwoty zwrotu różnicy podatku/ obowiązani są - w świetle art. 10 ust. 1 ustawy o VAT - podatnicy, u których wystąpił obowiązek podatkowy. Dopiero zatem podjęcie przez Spółkę cywilną czynności podlegających VAT rodziło skutki prawnopodatkowe, czyniło ze Spółki podatnika w rozumieniu art. 7 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ i art. 5 ust. 1 ustawy o VAT. Ustawa ta wiąże obowiązek podatkowy /por. art. 6/ z wykonywaniem czynności podlegających podatkowi, a nie z zamiarem ich podjęcia. 2. Z dniem 4 września 2000 r. obowiązywały przepisy ustawy o VAT w brzmieniu zmienionym ustawą z dnia 20 lipca 2000 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym i ustawy o opłacie skarbowej /Dz.U. nr 68 poz. 805/, które w art. 4 pkt 16 wprowadziły definicję rolnika ryczałtowego. Sprzedaż we wrześniu 2000 r. produktów rolnych dokonywana przez Spółkę jako rolnika ryczałtowego zwolniona była z VAT na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 7 ustawy o VAT. 3. Podatnikowi, który zajmował się od 4 września 2000 r. działalnością rolniczą w rozumieniu art. 4 pkt 12 ustawy o VAT nie przysługiwało natomiast prawo do rozliczenia się na zasadach ogólnych tzn. opodatkowania sprzedaży produktów rolnych według 3 procent stawki podatku i możliwości odliczenia całego podatku z faktur dokumentujących nabywanie towarów i usług na podstawie art. 19 ust. 1 ustawy. Stawka 3 procent podatku przewidziana w art. 18 ust. 1a ustawy /obowiązująca od 4.09.2000 r./ i dotycząca m.in. produktów gospodarki rolnej, ogrodniczej i leśnej mogła mieć zastosowanie tylko do opodatkowania sprzedaży nie zwolnionej ustawowo /na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 7/ z podatku.

FSK 537/04 - Wyrok NSA z 2004-10-12

1. Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają czynności określone w art. 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./. Obowiązek podatkowy powstaje w okolicznościach określonych w art. 6 i art. 6a ustawy, nie jest on uzależniony od rejestracji dla celów VAT. Wymóg rejestracji /art. 9 ust. 1 ustawy o VAT/ związany jest z obowiązkiem uwzględnienia numeru identyfikacji podatkowej w fakturach dokumentujących sprzedaż towarów i usług /art. 32 ust. 1 ustawy o VAT/. Do składania deklaracji podatkowych i obliczenia w nich zobowiązań podatkowych /kwoty zwrotu różnicy podatku/ obowiązani są - w świetle art. 10 ust. 1 ustawy o VAT - podatnicy, u których wystąpił obowiązek podatkowy. Dopiero zatem podjęcie przez Spółkę cywilną czynności podlegających VAT rodziło skutki prawnopodatkowe, czyniło ze Spółki podatnika w rozumieniu art. 7 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ i art. 5 ust. 1 ustawy o VAT. Ustawa ta wiąże obowiązek podatkowy /por. art. 6/ z wykonywaniem czynności podlegających podatkowi, a nie z zamiarem ich podjęcia. 2. Z dniem 4 września 2000 r. obowiązywały przepisy ustawy o VAT w brzmieniu zmienionym ustawą z dnia 20 lipca 2000 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym i ustawy o opłacie skarbowej /Dz.U. nr 68 poz. 805/, które w art. 4 pkt 16 wprowadziły definicję rolnika ryczałtowego. Sprzedaż we wrześniu 2000 r. produktów rolnych dokonywana przez Spółkę jako rolnika ryczałtowego zwolniona była z VAT na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 7 ustawy o VAT. 3. Podatnikowi, który zajmował się od 4 września 2000 r. działalnością rolniczą w rozumieniu art. 4 pkt 12 ustawy o VAT nie przysługiwało natomiast prawo do rozliczenia się na zasadach ogólnych tzn. opodatkowania sprzedaży produktów rolnych według 3 procent stawki podatku i możliwości odliczenia całego podatku z faktur dokumentujących nabywanie towarów i usług na podstawie art. 19 ust. 1 ustawy. Stawka 3 procent podatku przewidziana w art. 18 ust. 1a ustawy /obowiązująca od 4.09.2000 r./ i dotycząca m.in. produktów gospodarki rolnej, ogrodniczej i leśnej mogła mieć zastosowanie tylko do opodatkowania sprzedaży nie zwolnionej ustawowo /na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 7/ z podatku.

FSK 560/04 - Wyrok NSA z 2004-10-13

Podatnik nie może dwukrotnie korzystać z ulgi mieszkaniowej z tytułu obracania, na cele mieszkaniowe, tymi samymi środkami. Nie jest natomiast zasadne zrównanie sytuacji podatnika, który wydatkował na cele mieszkaniowe tylko środki zgromadzone w kwocie, objęte już ulgą, do którego ma w pełni zastosowanie art. 27a ust. 12 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. 2000 nr 14 poz. 176 ze zm./ z sytuacją osoby, która realizowała inwestycje mieszkaniowe wykorzystując oprócz oszczędności z kasy również własne środki, kredyt bankowy, pożyczkę od osób trzecich itp., nie objęte wcześniej preferencjami podatkowymi. Ograniczenie podatnikowi prawa do ulgi z tytułu wydatkowania na cele mieszkaniowe, wskazane w ww. przepisach, tego rodzaju środków uzyskanych z innych źródeł niż oszczędności w kasie, prowadziłoby do niekorzystnych sytuacji. Osoby oszczędzające w kasie i realizujące później cele mieszkaniowe, które finansowały nie tylko za pośrednictwem oszczędności z kasy, ale i innych środków, byłyby w gorszej sytuacji niż ci, co w kasie nie oszczędzali. Faktycznie traciłyby ulgę tytułem oszczędzania w kasie, a ponadto miały zmniejszony o tę kwotę limit odliczeń w następnych latach, bowiem do tego limitu także zaliczono kwoty zmniejszenia z tytułu oszczędności w kasie. Przyjęcie takiego sposobu rozumienia art. 27a ust. 12, jak zaproponowany w zaskarżonej decyzji, prowadziłoby więc do przekreślenia zasadności oszczędzania w kasach mieszkaniowych. Zaprezentowana wykładnia systemowa i celowościowa jest w pełni racjonalna i mimo, iż odstępuje od wykładni językowej nie pogarsza sytuacji podatnika.

FSK 584/04 - Wyrok NSA z 2004-10-15

Przepis art. 183 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/ przewiduje, że Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Nie może zatem budzić jakichkolwiek wątpliwości stwierdzenie, że Sąd jest związany granicami skargi kasacyjnej, a więc i zarzutami w niej zawartymi. Ustawodawca daje stronom postępowania kasacyjnego jedynie prawo do przytaczania nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych. Nie przewiduje natomiast możliwości zmiany lub rozszerzenia tych podstaw, a więc i zarzutów kasacyjnych, po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Przepis art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ pozbawia podatników prawa do obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego w razie nabycia przez nich między innymi samochodów osobowych. O istnieniu bądź też o nieistnieniu prawa do odliczenia podatku naliczonego, wynikającego z faktury dokumentującej zakup samochodu, przesądza kwalifikacja danego samochodu do grupy pojazdów wymienionych w tym przepisie lub w przepisie tym nie wymienionych obowiązująca w dniu zawarcia umowy sprzedaży. Stwierdzenie nieważności decyzji o zmianie kwalifikacji przedmiotowego samochodu z osobowego na ciężarowy specjalizowany ma ten skutek, że powoduje wyeliminowanie tej decyzji z obiegu prawnego od dnia jej wydania /ex tunc/. Oznacza to, że w istocie skarżący nabył samochód osobowy a nie, jak twierdzi, ciężarowy.

FSK 383/04 - Wyrok NSA z 2004-10-15

1. Przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ /art. 120/ zobowiązują organy podatkowe do działania na podstawie przepisów prawa. Organ podatkowy nie może odmówić zastosowania przepisu stanowiącego w świetle art. 87 ust. 1 Konstytucji RP źródło powszechnie obowiązującego prawa, a takimi aktami są m.in. rozporządzenia wydawane przez organy centralne /wskazane w Konstytucji/ na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania /por. art. 92 Konstytucji/. Organy administracji nie są powołane do odmawiania stosowania przepisów, co do których konstytucyjności żywią wątpliwości. Nawet po wejściu w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego nie są one władne kwestionować ich obowiązywania w stosunku do ukształtowanych i wymagalnych zobowiązań podatkowych, które przekształciły się w zaległość podatkową. 2. Organ podatkowy, na podstawie art. 76 par. 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej/ ma obowiązek zwrócić tak wykazaną nadpłatę w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku, o którym mowa w art. 73 par. 2 wraz z oprocentowaniem w warunkach określonych w art. 72 par. 3 Ordynacji podatkowej. Warunkiem nabycia przez podatnika uprawnienia do zwrotu nadpłaty powstałej wskutek wykonania obowiązku podatkowego nałożonego niekonstytucyjnym przepisem jest prawomocne orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego stwierdzające niekonstytucyjność tego przepisu. 3. Z uwagi na to, że sędziowie w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości są związani tylko Konstytucją i ustawami /art. 178 ust. 1 Konstytucji RP/, Sąd może przy wyrokowaniu w konkretnej sprawie samodzielnie zdecydować o pominięciu określonej normy prawnej aktu podustawowego i orzec w oparciu o przepisy Konstytucji i ustaw. Orzeczenie takie ma moc tylko w rozpatrywanej sprawie, a nie - tak jak orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego - moc powszechnie obowiązującą /art. 190 ust. 1 Konstytucji RP/. Taka możliwość w niniejszej sprawie nie występowała, bowiem zaskarżona decyzja została podjęta w oparciu o przepisy ustawowe o nadpłacie, a nie bezpośrednio z zastosowaniem przepisu podustawowego, wydanego sprzecznie z dyspozycją art. 217 Konstytucji RP /co niewątpliwie wystąpiłoby w decyzji określającej zobowiązanie w podatku akcyzowym/.

FSK 382/04 - Wyrok NSA z 2004-10-15

1. Przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ /art. 120/ zobowiązują organy podatkowe do działania na podstawie przepisów prawa. Organ podatkowy nie może odmówić zastosowania przepisu stanowiącego w świetle art. 87 ust. 1 Konstytucji RP źródło powszechnie obowiązującego prawa, a takimi aktami są m.in. rozporządzenia wydawane przez organy centralne /wskazane w Konstytucji/ na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania /por. art. 92 Konstytucji/. Organy administracji nie są powołane do odmawiania stosowania przepisów, co do których konstytucyjności żywią wątpliwości. Nawet po wejściu w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego nie są one władne kwestionować ich obowiązywania w stosunku do ukształtowanych i wymagalnych zobowiązań podatkowych, które przekształciły się w zaległość podatkową. 2. Organ podatkowy, na podstawie art. 76 par. 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej/ ma obowiązek zwrócić tak wykazaną nadpłatę w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku, o którym mowa w art. 73 par. 2 wraz z oprocentowaniem w warunkach określonych w art. 72 par. 3 Ordynacji podatkowej. Warunkiem nabycia przez podatnika uprawnienia do zwrotu nadpłaty powstałej wskutek wykonania obowiązku podatkowego nałożonego niekonstytucyjnym przepisem jest prawomocne orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego stwierdzające niekonstytucyjność tego przepisu. 3. Z uwagi na to, że sędziowie w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości są związani tylko Konstytucją i ustawami /art. 178 ust. 1 Konstytucji RP/, Sąd może przy wyrokowaniu w konkretnej sprawie samodzielnie zdecydować o pominięciu określonej normy prawnej aktu podustawowego i orzec w oparciu o przepisy Konstytucji i ustaw. Orzeczenie takie ma moc tylko w rozpatrywanej sprawie, a nie - tak jak orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego - moc powszechnie obowiązującą /art. 190 ust. 1 Konstytucji RP/. Taka możliwość w niniejszej sprawie nie występowała, bowiem zaskarżona decyzja została podjęta w oparciu o przepisy ustawowe o nadpłacie, a nie bezpośrednio z zastosowaniem przepisu podustawowego, wydanego sprzecznie z dyspozycją art. 217 Konstytucji RP /co niewątpliwie wystąpiłoby w decyzji określającej zobowiązanie w podatku akcyzowym/.

FSK 621/04 - Wyrok NSA z 2004-10-15

1. Z przepisów prawa podatkowego w brzmieniu obowiązującym w 2002 r. /art. 93 par. 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm., art. 1 ust. 7 i 8 ustawy z dnia września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych - Dz.U. nr 86 poz. 959 ze zm./ nie wynikało żadne uprawnienie majątkowe po stronie podatnika, który zapłacił podatek od czynności cywilnoprawnych od umowy spółki, mogące być w przyszłości przekazane jego następcom /spółkom/ utworzonym w wyniku podziału. 2. Uprawnienia, o których mowa w art. 1 ust. 7, 8 czy art. 7 ust. 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych mają charakter ulg podatkowych. Z tego powodu, biorąc pod uwagę wynikającą z art. 84 Konstytucji zasadę powszechności opodatkowania, zawierająca je regulacja nie może podlegać wykładni rozszerzającej, modyfikującej literalne brzmienie tych przepisów. 3. Sąd nie ma podstaw do dokonywania oceny zgodności rozwiązań przyjętych w ustawie z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych, która weszła w życie dnia 1 stycznia 2001 r. i w rozpatrywanej sprawie została zastosowana do czynności cywilnoprawnej dokonanej 23 kwietnia 2002 r., z punktu widzenia zasad zawartych w Dyrektywach Rady Wspólnot Europejskich, dotyczących podatków pośrednich od gromadzenia kapitału, skierowanych do Państw Członkowskich. Harmonizacja polskiego prawa w okresie poprzedzającym wstąpienie Polski do Unii Europejskiej mogła polegać na dostosowywaniu obowiązujących rozwiązań prawnych do standardów unijnych w drodze interpretacji. Taki zabieg był jednak uprawniony jeśli na tle stosowania danej regulacji pojawiały się wątpliwości interpretacyjne, a nie w przypadku gdy, wykładnia gramatyczna przepisu pozwalała na odczytanie jego treści.