orzecznictwo nsa (strona 17 z 83)

Kryterium miejsca położenia rzeczy nie może być rozstrzygające dla powstania obowiązku uiszczenia opłaty skarbowej z tytułu umowy pożyczki, której przedmiotem są pieniądze. Taką rolę pełni natomiast miejsce wykonania prawa majątkowego wynikającego z umowy pożyczki. Umowa pożyczki, będąca niewątpliwie umową o konsensualnym charakterze, wywiera jednak również skutki realne. Powstało prawo /obowiązek/ do przekazania przedmiotu umowy /pieniędzy/. Prawo to zostało wykonane na terytorium Węgier a nie Polski, gdyż pożyczka została udzielona podmiotowi mającemu siedzibę za granicą /Węgry/ i przyczynić się mogła do powiększenia jego majątku, który także znajdował się za granicą.

1. Uprawnienie do zaliczenia na poczet podatku od umów nowych spółek podatku wcześniej zapłaconego od umowy spółki, na bazie kapitału którego te spółki powstały, dotyczyło następstwa prawnego polegającego na przekształceniu innej spółki lub połączeniu się innych spółek /art. 1 ust. 7 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych - Dz.U. nr 86 poz. 959 ze zm./ albo przejęciu przez Spółkę całego majątku innej spółki lub spółek /art. 1 ust. 8 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych/. Instytucje łączenia i przekształcania spółek nie mogą być utożsamiane z ich podziałem. Do każdej z nich odnosi się odrębny dział w tytule IV kodeksu spółek handlowych "Łączenie, podział i przekształcania spółek". Także regulacja zawarta w rozdziale 14 działu III Ordynacji podatkowej w 2002 r. wskazywała na odmienne traktowanie przez ustawodawcę sytuacji podatkowoprawnej podmiotów powstałych w wyniku łączenia, przekształcania i podziału spółek. Z podobnych względów także unormowania zawartego w art. 7 ust. 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, dotyczącego zmiany umowy spółki nie można zastosować do spółki powstałej w wyniku podziału innej spółki. Uprawnienia, o których mowa w art. 1 ust. 7, 8 czy art. 7 ust. 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych mają charakter ulg podatkowych. Z tego powodu, biorąc pod uwagę wynikającą z art. 84 Konstytucji zasadę powszechności opodatkowania, zawierająca je regulacja nie może podlegać wykładni rozszerzającej, modyfikującej literalne brzmienie tych przepisów. Sąd nie ma podstaw do dokonywania oceny zgodności rozwiązań przyjętych w ustawie z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych, która weszła w życie dnia 1 stycznia 2001 r. i w rozpatrywanej sprawie została zastosowana do czynności cywilnoprawnej dokonanej 23 kwietnia 2002 r. z punktu widzenia zasad zawartych w Dyrektywach Rady Wspólnot Europejskich, dotyczących podatków pośrednich od gromadzenia kapitału, skierowanych do Państw Członkowskich. Harmonizacja polskiego prawa w okresie poprzedzającym wstąpienie Polski do Unii Europejskiej mogła polegać na dostosowywaniu obowiązujących rozwiązań prawnych do standardów unijnych w drodze interpretacji. Taki zabieg był jednak uprawniony jeśli na tle stosowania danej regulacji pojawiały się wątpliwości interpretacyjne, a nie w przypadku gdy, tak jak w rozpatrywanej sprawie, wykładnia gramatyczna przepisu pozwalała na odczytanie jego treści. W takiej sytuacji, nawet jeśli istniała rozbieżność pomiędzy prawem polskim a prawem europejskim, należy uznać, że racjonalny ustawodawca po podpisaniu Układu Stowarzyszeniowego, dotyczącego stowarzyszenia ze Wspólnotami Europejskimi i ich państwami członkowskimi w sposób świadomy opóźniał przyjęcie niektórych unijnych rozwiązań prawnych, do czego zresztą był uprawniony. 2. W art. 93 par. 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ w brzmieniu obowiązującym w 2002 r. regulującym sytuacje osób prawnych powstałych w wyniku podziału osoby prawnej była mowa wyłącznie o sukcesji uprawnień przysługujących podmiotowi, który utracił byt na skutek podziału. Przepis ten, w przeciwieństwie do art. 93 par. 1, który normował sytuacje osób prawnych w wyniku przekształcenia innej osoby prawnej lub połączenia się osób prawnych, nie dotyczył przejmowania przez następców prawnych, oprócz uprawnień, także obowiązków zlikwidowanej przez podział osoby prawnej.

Uznanie, że konieczne jest powiązanie wydatków z czynnościami opodatkowanymi nie narusza art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./. Dopiero nowelizacja ustawy o VAT dokonana ustawą z dnia 18 września 2001 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 122 poz. 1324/ wprowadziła wprost takie uwarunkowania, ale zdaniem sądu, także wcześniej niemożliwe było odliczenie, gdy podatnik wykonywał jedynie czynności zwolnione lub niepodlegające podatkowi VAT. Zaległością podatkową jest zwrot podatku, jeśli podatnik otrzymał go nienależnie lub w wysokości wyższej od należnej, chyba że podatnik wykaże, że nie nastąpiło to z jego winy.

Nowe dowody na okoliczność osiągnięcia przychodu z tytułu wykonywania wolnego zawodu, mają wpływ na zastosowanie właściwej formy opodatkowania.

Okoliczności przebywania w areszcie śledczym i braku dostępu do literatury prawniczej nie wykluczają możliwości sporządzenia skargi i powołania się w niej na konkretne przepisy prawa, a zatem nie mogą świadczyć o braku winy Strony w mylnym zaadresowaniu skargi.

Na podstawie art. 201 par. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ zawieszenie postępowania następuje z urzędu, a nie na wniosek strony, a nadto gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji było uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Skoro w sprawie wymiaru spółce podatku dochodowego od osób prawnych nie zostały znalezione przyczyny uzasadniające zawieszenia z urzędu postępowania podatkowego, tym samym nie było przesłanek do zastosowania art. 54 par. 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę podatku należnego za następne okresy, z wyjątkami przewidzianymi w ust. 2-9. Jednym z wyjątków, uregulowanym w art. 21 ust. 4, jest sytuacja gdy podatnik dokonuje sprzedaży towarów opodatkowanych stawkami mniejszymi niż stawka określona w art. 18 ust. 1 i gdy kwota nadwyżki podatku naliczonego przekracza kwotę wynoszącą 22 procent całości obrotu opodatkowanego stawkami niższymi, to zwrotowi na rachunek bankowy podlega nadwyżka do wysokości tej kwoty. Pozostała część nadwyżki podlega rozliczeniu w trybie określonym w ust. 1 tj. w rozliczeniu za następne okresy. Reguła określona w tym przepisie nie ma jednak - zgodnie z art. 21 ust. 5 ustawy - zastosowania, gdy wysokość zwrotu różnicy podatku jest uzasadniona charakterem działalności podatnika, jej sezonowością lub nabyciem towarów i usług, o których mowa w ust. 3. Należy podkreślić, że ustawodawca w art. 21 ust. 5 ustawy nie używa pojęcia "szczególny" charakter działalności. W przepisie tym nie chodzi bowiem o zwykłe porównanie działalności prowadzonej przez podatnika do innych rodzajów działalności, ale o ocenę konsekwencji tej działalności z punktu widzenia trwałości procesu gospodarczego.

Podatnik - osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarcza, w tym w formie spółki nie mającej osobowości prawnej, który nie miał odpowiednich kwalifikacji do nauczania praktycznego danego zawodu nie spełniał warunków do skorzystania z ulgi przewidzianej w par. 13 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 marca 1995 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. nr 35 poz. 173 ze zm./.

1. Formę rozstrzygnięcia wniosku strony o wystąpienie do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości /ETS/ o wydanie orzeczenia wstępnego, jak również ewentualną formę przekazania sprawy do ETS określa procedura krajowa - ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./. 2. Przyznana przez prawo wspólnotowe możliwość retroakcji nie jest zasadą, lecz jedynie wyjątkiem. Nie można przepisów Traktatu o Unii Europejskiej stosować retroaktywnie do całości stosunków, które powstały przed dniem przystąpienia Polski do Unii Europejskiej.

Podatnik - osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą, w tym w formie spółki nie mającej osobowości prawnej, który nie miał odpowiednich kwalifikacji do nauczania praktycznego danego zawodu nie mógł prowadzić zajęć praktycznych, a tym samym nie spełniał warunków do skorzystania z ulgi przewidzianej w par. 13 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 marca 1995 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. nr 35 poz. 173 ze zm./. Ulga uczniowska przysługiwała bowiem tylko osobom fizycznym prowadzącym działalność gospodarczą, które osobiście miały uprawnienia do szkolenia uczniów. Zmiany tego stanowiska nie mogło spowodować to, że w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 1992 r. w sprawie organizowania i finansowania praktycznej nauki zawodu, praw i obowiązków podmiotów organizujących tą naukę oraz uczniów odbywających praktyczną naukę zawodu /Dz.U. nr 97 poz. 479 ze zm./ oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagrodzenia /Dz.U. nr 60 poz. 278/ zwolniono pracodawców z obowiązku posiadania kwalifikacji zawodowych i pedagogicznych wówczas, gdy w ich imieniu przygotowanie zawodowe prowadzili uprawnieni do tego pracownicy. Przepisy te bowiem nie były przepisami prawa podatkowego i nie mogły modyfikować przesłanek, których spełnienie stanowiło warunek przyznania prawa do ulgi z tytułu wyszkolenia uczniów.

Sąd Administracyjny /odmiennie niż Sąd powszechny/ nie stosuje prawa materialnego /w niniejszej sprawie nie wymierzał podatku/ a dokonuje kontroli zastosowania tego prawa przez właściwy organ administracji publicznej.

Ściągnięcie zaległości podatkowej na drodze egzekucji administracyjnej mieści się w pojęciu zapłaty, która powoduje wygaśnięcie zobowiązania podatkowego /art. 59 par. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./.

Podatnik prowadząc działalność gospodarczą i rejestrując ciągniki samochodowe /wytworzone we własnym zakresie w warunkach posiadania dokumentów o ponoszeniu kosztów i korzystaniu z usług obcych/ był obowiązany do określenia wartości tych środków trwałych zgodnie z brzmieniem par. 6 ust. 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych /Dz.U. nr 6 poz. 35 ze zm./ nie zaś par. 6 ust. 7 tego rozporządzenia. Przepis ten stanowi, że jeżeli podatnik nie może ustalić kosztu wytworzenia, o którym mowa w ust. 5, wartość początkową środków trwałych ustala się w wysokości określonej przez biegłego, powołanego przez podatnika, z uwzględnieniem cen rynkowych, o których mowa w ust. 6. Przepis ten odwołuje się do "cen rynkowych środków trwałych z grudnia roku poprzedzającego rok założenia ewidencji lub sporządzenia wykazu oraz stanu i stopnia ich zużycia", a więc dotyczy przypadków wytworzenia środka trwałego przez podatnika zanim podlegał on obowiązkowi stosowania przepisów rozporządzeń w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów, a także w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.

1. Z przepisu art. 22 ust. 5 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /t.j. Dz.U. 2000 nr 14 poz. 176 ze zm./ /tak samo z art. 15 ust. 4 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - t.j. Dz.U. 2000 nr 54 poz. 654 ze zm./ / wynika generalna zasada, że koszty poniesione w celu uzyskania przychodu można potrącać w roku podatkowym, w którym przychód związany z kosztami wystąpił albo - racjonalnie oceniając - powinien wystąpić. Występowały nieraz wątpliwości, czy chodzi tu o rok, w którym poniesiono koszty, czy rok, w którym uzyskano przychód. Z dalszej części tych przepisów wynika wprost, że możliwość potrącenia kosztów uzyskania przychodu jest ściśle powiązana z rokiem podatkowym, w którym podatnik osiągnął związany z nimi przychód. 2. Koszt poniesiony to koszt faktycznie zrealizowany, czyli wydatek w znaczeniu kasowym.

Zdenominowanie kredytu zaciągniętego w walucie polskiej na walutę obcą nie powoduje, że w razie zmiany kursów tych walut powstają różnice kursowe w rozumieniu art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. 2000 nr 14 poz. 176 ze zm./.

1. Nabycie nieruchomości lub prawa wieczystego użytkowania gruntów w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. 2000 nr 14 poz. 176 ze zm./ to przeniesienie na podatnika własności nieruchomości lub prawa wieczystego użytkowania gruntów; następuje ono w dacie zawarcia w formie aktu notarialnego umowy bezwarunkowego przeniesienia tego prawa lub własności nieruchomości, a nie w dacie zawarcia umowy zobowiązującej do ich przeniesienia. 2. Data zapłacenia ceny za nabywane prawo użytkowania wieczystego lub nieruchomość jest obojętna dla kwalifikowania odsprzedaży tego prawa lub nieruchomości jako źródła przychodów w podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jeśli w sprawie istnieją sprzeczne dowody, to urząd skarbowy może wybrać te, które uzna za wiarygodne, a inne odrzucić. Oczywiście podatnik w trakcie postępowania może zgłaszać własne dowody świadczące na jego korzyść. Przed sądem jest już na to za późno. W postępowaniu podatkowym ciężar dochodu obarcza niewątpliwie organ podatkowy /art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ - to nie oznacza to jednak biernej postawy strony w trakcie prowadzonego postępowania: strona powinna współdziałać z organem podatkowym w celu ustalenia stanu faktycznego, aby uniknąć ewentualnego, negatywnego dla siebie rozstrzygnięcia. O tym zaś, że w toku postępowania działanie organów nie miało tendencyjnego charakteru przekonuje okoliczność uwzględnienia sprostowań strony dotyczących numerów rejestracyjnych pojazdów, którymi miano dokonać usługi przewozu.

Organy podatkowe nie mogły odwołać się do ogólnej koncepcji "obejścia prawa podatkowego". Mogły natomiast podjąć próbę podważenia skuteczności prawnopodatkowej spornych rent na płaszczyźnie art. 83 Kc, do której to konstrukcji częściowo nawiązuje też art. 24b par. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./.

Sam fakt sprzedaży samochodów po zakończeniu umowy leasingu operacyjnego jest wystarczającą podstawą dla uznania za uzasadnioną sprzedaż samochodu po znacznie obniżonej cenie. W każdym takim wypadku powinno się indywidualnie oceniać wartość sprzedawanego samochodu z dnia jego zbycia z uwzględnieniem stanu technicznego, sposobu eksploatacji, a także czasu trwania leasingu. Drogę dla takiego postępowania dają przepisy zawarte w art. 14 ustawy z dnia 12 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych /Dz.U. 1993 nr 106 poz. 482 ze zm./.

W sytuacji wątpliwości, co do tego czy podatnik prowadził usługi taksówkowe i czy wobec tego przysługiwało mu prawo korzystania z opodatkowania kartą podatkową w postępowaniu podatkowym ocenie powinien podlegać rodzaj działalności jaki był rzeczywiście wykonywany przez podatnika, czy był on zgodny z określonym w decyzji podatkowej oraz tożsamy z określonym we wniosku i załączonych dokumentach. Od ustaleń tego rodzaju okoliczności dotyczących badanego podatkowoprawnego stanu faktycznego zależała bowiem ocena legalności działania organów podatkowych. W skardze kasacyjnej nie wystarczy bowiem podać przepisy stanowiące podstawę kasacji, lecz konieczne jest także sprecyzowanie do jakiego naruszenia przepisu prawa procesowego przez sąd doszło i na czym ono polegało.

Prawidłowe wskazanie podstawy kasacyjnej z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ polega na określeniu konkretnych przepisów prawa, które zostały naruszone przez sąd, jak również sposobu ich naruszenia tzn. wskazania czy naruszenie nastąpiło przez błędną wykładnię czy też błędne zastosowanie.

Decyzje określające zobowiązanie z tytułu podatku od towarów i usług, będąc decyzjami o charakterze deklaratoryjnym, a nie ustalającymi wysokość zobowiązania podatkowego nie wypełniają dyspozycji art. 54 par. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./. Przepis tam zawarty stanowi bowiem, iż odsetek za zwłokę nie oblicza się jeżeli w postępowaniu zabezpieczającym organ podatkowy przed wydaniem decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego lub przed upływem terminu płatności podatku, dokonał zajęcia środków pieniężnych, rzeczy lub praw majątkowych, a następnie po upływie terminu płatności podatku, środki pieniężne, w tym kwoty uzyskane ze sprzedaży rzeczy lub praw zostały zaliczone na poczet zaległości podatkowych.

Przepisy ust. 1 i ust. 4 art. 6 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./, wiążą moment powstania obowiązku podatkowego z wykonaniem usługi, a tylko wyjątkowo z wystawieniem w odpowiednim czasie faktury. Przepisy te nie dopuszczają przyjęcia innego /szczególnego/ momentu powstania obowiązku podatkowego w drodze umowy cywilnoprawnej. Prowadziłoby to bowiem do dowolnego kształtowania przez strony umów momentu powstania obowiązku podatkowego, jako istotnego elementu związanego z przekształceniem tego obowiązku w zobowiązanie podatkowe.

Sam fakt sprzedaży samochodów po zakończeniu umowy leasingu operacyjnego jest wystarczającą podstawą dla uznania za uzasadnioną sprzedaży samochodu po znacznie obniżonej cenie. W każdym takim wypadku powinno się indywidualnie oceniać wartość sprzedawanego samochodu z dnia jego zbycia z uwzględnieniem stanu technicznego, sposobu eksploatacji, a także czasu trwania leasingu. Drogę dla takiego postępowania dają przepisy zawarte w art. 14 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych /Dz.U. 1993 nr 106 poz. 482 ze zm./.

Nie wystarcza ogólnikowe stwierdzenie, że uzasadnienie wyroku jest "niejednorodne i samo w sobie może budzić rozliczne wątpliwości". Należy wskazać wyraźnie, który fragment uzasadnienia jest dla strony niezrozumiały.