Koszty operacyjne. Co należy do nich zaliczyć?

Zgodnie z definicją kosztami są wszystkie zmniejszenia korzyści ekonomicznych albo zwiększenie zobowiązań i rezerw, które mogą doprowadzić do tego, że zmniejszą się kapitały własne albo zwiększy się jego niedobór. To zwiększenie niedoboru nie może być spowodowane wycofaniem środków przez udziałowców albo właścicieli.

Kosztami operacyjnymi będą wszystkie koszty, które ponosimy w związku z działalnością podstawową. Chodzi tutaj zarówno o koszty, które są związane z wartością produktów, ale i z kosztami bieżącej działalności. Kosztami operacyjnymi są więc:

• Koszty materiałów i energii (zarówno elektrycznej, jak i cieplnej oraz woda, paliwa itd.).
• Koszty najmu, remontów, transportu, usług bankowych, porządkowych.
• Niektóre podatki, które są kosztem (np. podatek od nieruchomości, podatek akcyzowy albo VAT należny, od usług importu, a także opłaty skarbowe, notarialne).
• Wynagrodzenia, które są wypłacane z umowy o pracę, zlecenie, umowy o dzieło albo innej.
• Świadczenia na rzecz pracowników. Chodzi tutaj np. o składki na ubezpieczenia społeczne, Fundusz Pracy, koszty szkoleń dla pracowników itd.
• Amortyzacja.
• Wartość sprzedanych towarów i materiałów.

Mamy jeszcze pojęcie pozostałych kosztów operacyjnych. Takie koszty nie są związane bezpośrednio z przedsiębiorstwem, co istotne, nie wiążą się w ogóle z podstawowym zakresem działania jednostki. Pozostałe koszty operacyjne są efektem podejmowania konkretnych czynności. Wyznacznikiem takich kosztów jest to, że są one bardzo różnorodne. Różny może też być wachlarz możliwości, w których takie koszty powstają. Pozostałymi kosztami operacyjnymi mogą więc być np. sprzedane składniki majątku trwałego, odszkodowania i kary,* koszty postępowań sądowych*, darowizny albo nieściągalne wierzytelności.

Pozostałe koszty operacyjne to m.in. wartość sprzedanych składników majątku trwałego, strata ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych, aktualizacja wartości aktywów niefinansowych, zapłacone odszkodowania i kary, koszty postępowania sądowego, przekazane darowizny, przedawnione, umorzone lub nieściągalne wierzytelności.

Mówiąc o kosztach sprzedanych produktów i materiałów, musimy uwzględnić koszt wynikający z wytworzenia konkretnego towaru, wartość sprzedanych towarów i materiałów, koszt sprzedaży, koszty zarządu. Pozycja kosztowa to również* koszty finansowe*. Zaliczamy do nich odsetki, nadwyżki różnic kursowych nad dodatnimi. To, co możemy zaliczyć do odpowiedniej kategorii kosztów, określa ustawa o rachunkowości. Stosowane jest ona do przedsiębiorstw, które swoją siedzibę mają na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. Chodzi tutaj o spółki handlowe, spółki cywilne i inne osoby prawne, a także osoby fizyczne, spółki cywilne osób fizycznych, spółki jawne, spółki partnerskie, a także spółdzielnie socjalne, gdy ich przychody netto ze sprzedaży nie są wyższe niż 1.200.000 euro. W takim wypadku osoby te jeszcze przed rozpoczęciem roku obrotowego muszą zawiadomić o tym urząd skarbowy w sprawie opodatkowania
podatkiem dochodowym.