NBP: Przewaga zwrotów w polskich bankach nad średnią unijną stopniowo maleje

"W ostatnich kilku latach wzrostowi skali działalności banków towarzyszyła względna stabilizacja nominalnych wyników finansowych sektora. Znalazło to odzwierciedlenie w stopniowym spadku zwrotu z aktywów, jak również zwrotu z kapitału - poniżej implikowanego kosztu jego pozyskania. Tym niemniej, wysoka efektywność kosztowa banków umożliwiła bankom osiąganie zwrotów na poziomach wyższych niż średnio w UE, przy czym przewaga ta stopniowo zmniejsza się" - czytamy w raporcie "Rozwój systemu finansowego w Polsce w 2019 r."

W 2019 r. zysk sektora bankowego, po przejściowym spadku w 2018 r., powrócił na poziomy obserwowane w latach 2016-2017. Znaczna część zysków osiąganych przez sektor bankowy przypadła największym instytucjom. W 2019 r. pięć największych banków (z pominięciem BGK), kontrolujących około połowy aktywów sektora bankowego, wypracowało ponad 2/3 jego wyniku, osiągając przewagę dzięki wykorzystaniu efektów skali działalności (zwłaszcza w efektywności kosztowej), podkreślił NBP.

"Mimo stałego wzrostu skali działalności bankowej wyniki finansowe sektora pozostawały w ostatnich latach poniżej poziomu osiąganego w okresie 2011-2014. Znalazło to odzwierciedlenie w spadku zyskowności sektora bankowego (mierzonej wskaźnikami zysku netto do aktywów i zysku netto do funduszy własnych). Wskaźniki zyskowności sektora pozostawały wyższe niż przeciętnie w najbardziej rozwiniętych krajach UE, ale spadły poniżej średnich dla krajów CE/SEE. Natomiast na tle działających w Polsce przedsiębiorstw niefinansowych i innych instytucji finansowych banki osiągały przeciętnie niższe zwroty z kapitału" - czytamy dalej.

Spadek zyskowności od 2015 r. wynikał w dużym stopniu (oprócz zdarzeń jednorazowych) z wdrażania nowych regulacji oraz ze wzrostu podatkowych i niepodatkowych obciążeń finansowych banków (w szczególności wprowadzenia od lutego 2016 r. podatku od niektórych instytucji finansowych oraz wzrostu składek na rzecz Bankowego Funduszu Gwarancyjnego (BFG), nieuznawanych za koszty uzyskania przychodu w podatku dochodowym od osób prawnych). Banki skutecznie kontrolowały natomiast pozostałe koszty działania, utrzymując na mniej więcej stałym poziomie obciążenie kosztami pracowniczymi oraz relatywnie ograniczając inne koszty ogólnego zarządu (czynsze, usługi obce itp.). Jednocześnie w ostatnich latach banki (zwłaszcza największe) zwiększały nakłady na wdrożenie innowacji technologicznych, oceniono także.

Wynik finansowy netto sektora wyniósł 20,03 mld zł w 2019 r. wobec 20,48 mld zł rok wcześniej. Wynik z tytułu odsetek spadł do 71,31 mld zł z odpowiednio 71,58 mld zł rok wcześniej, a wynik z tytułu opłat i prowizji - do 19,26 mld zł z 19,7 mld zł. Odpisy z tytułu utraty wartości aktywów finansowych wyniosły w ub.r. 13,39 mld zł wobec 14,32 mld zł w 2018 r., podał też NBP.