Likwidacja użytkowania wieczystego. Ustawa czeka już tylko na podpis prezydenta

Chodzi o nowelizację ustawy o samorządzie gminnym, ustawy o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa, ustawy o gospodarce nieruchomościami, ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych oraz niektórych innych ustaw.

Senatorowie zgłosili dwie poprawki do ustawy. Pierwsza przewidywała, że określone grupy cudzoziemców będą musiały otrzymać zgodę na wykupienie nieruchomości na własność, jeśli na jej terenie zlokalizowane są obiekty wchodzące w skład infrastruktury krytycznej.

Druga poprawka wydłuża termin, jaki użytkownik wieczysty nieruchomości gruntowej będzie miał na wystąpienie z roszczeniem jej nabycia - z 12 do 36 miesięcy od wejścia w życie ustawy.

W piątkowym głosowaniu posłowie odrzucili obie senackie poprawki. Przepisy trafią teraz na biurko prezydenta.

Nowelizacja przewiduje, że cena nieruchomości nabywanej przez użytkownika wieczystego będącego przedsiębiorcą będzie ustalana jako co najmniej 20-krotność dotychczasowej opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste. W przypadku niewykorzystywania nieruchomości na działalność gospodarczą cena będzie ustalana na poziomie 20-krotności dotychczasowej opłaty.

Ponadto, w ciągu roku od wejścia w życie ustawy użytkownik wieczysty nieruchomości gruntowej będzie mógł wystąpić z żądaniem sprzedaży tej nieruchomości na jego rzecz. Spod roszczenia wyłączono m.in. grunty, w stosunku do których użytkowanie wieczyste zostało ustanowione po 31 grudnia 1997 r., a także grunty Skarbu Państwa powierzone Krajowemu Ośrodkowi Wsparcia Rolnictwa, Agencji Mienia Wojskowego, Lasom Państwowym czy parkom narodowym.

Przy roszczeniu cena gruntu stanowiącego własność Skarbu Państwa wyniesie, w przypadku płatności jednorazowej, 20-krotność dotychczasowej opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego. W przypadku płatności ratalnej cena wyniesie równowartość 25 opłat rocznych. Samorządy będą mogły przyjąć tę samą zasadę lub negocjować cenę z nabywcą, przy czym cena nie będzie mogła przekroczyć rynkowej wartości gruntu.

Aby zapewnić zgodność przepisów z regułami zasady pomocy publicznej przyjęto, że korzyść przedsiębiorcy obejmująca różnicę między wartością rynkową gruntu i ustaloną ceną będzie mogła zostać rozliczona w ramach limitu pomocy de minimis. W przypadku gdy różnica przekroczy dostępny limit pomocy de minimis, przedsiębiorca będzie zobowiązany do uiszczenia dopłaty.

Nowelizacja zawiera zmiany w zakresie podatku od czynności cywilno-prawnych. Zgodnie z nimi PCC w wysokości 6 proc. ma objąć zakup co najmniej sześciu mieszkań w jednej inwestycji - w jednym budynku lub kilku budynkach tworzonych na jednej nieruchomości gruntowej. Ponadto, nabycie pierwszego mieszkania będzie zwolnione z podatku.

Regulacja zawiera też rozwiązania, które mają przyspieszyć rozwój społecznych agencji najmu (SAN). Są to podmioty współpracujące z gminą, które pośredniczą między właścicielami mieszkań na wynajem i osobami niemogącymi sobie pozwolić na wynajęcie mieszkania na warunkach rynkowych.

Rozszerzono katalog podmiotów, które mogą prowadzić SANy o wszystkie podmioty wymienione w ustawie o pożytku publicznym, dano możliwość wykorzystania przez SANy własnych budynków i lokali oraz ubiegania się przez te podmioty o finansowe wsparcie w ramach Funduszu Dopłat w BGK.

Jak wskazano w Ocenie Skutków Regulacji, dzięki temu SANy będą mogły remontować i przywracać do użytkowania lokale pozyskane z rynku, nieużytkowane ze względu na zły stan techniczny. SANy będą też mogły dzierżawić budynki niemieszkalne i przekształcać je na lokale mieszkalne.