Pozwy za zawyżanie cen na Orlenie. Kluczowa będzie decyzja prezesa UOKiK

Wydawało się, że noworoczna podwyżka VAT na paliwa powinna spowodować wzrost cen paliw na stacjach. Stało się jednak inaczej. Kierowcy zobaczyli takie same ceny jak pod koniec 2022 r. Pojawiły się w związku z tym pytania, czy Orlen w ubiegłym roku celowo nie zawyżał marży, zarabiając na polskich kierowcach.

Posłowie Koalicji Obywatelskiej stworzyli internetowy kalkulator, który pozwala kierowcom wyliczyć poniesione straty. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Tomasz Chróstny wszczął postępowanie wyjaśniające w sprawie praktyk PKN Orlen. Firmy i spółki miejskie grzmią, że będą żądać odszkodowań - informuje dziennik.

Jak ustalił "DGP" przepisy dają taką możliwość każdemu obywatelowi, który czuje się poszkodowany działaniem koncernu. Ale nie każdemu się to może opłacać, jeśli się weźmie pod uwagę potrzebny do tego czas i nakłady finansowe. Pomocna byłaby decyzja prezesa UOKiK stwierdzająca naruszenie prawa. Czy można na nią liczyć?

Jak czytamy w dzienniku, problemem może okazać się zależność tej instytucji od organów państwa.

"Dziennik Gazeta Prawna" informuje, że o odszkodowanie można ubiegać się w dwóch trybach publicznoprawnym oraz prywatnoprawnym. W tym pierwszym przypadku UOKiK wszczyna postępowanie, gdy praktyka dotyka szerokiego kręgu uczestników rynku. Jeżeli wydaje decyzję stwierdzającą stosowanie tej praktyki i np. nakłada karę, pieniądze trafiają do budżetu. Poszkodowani zatem niczego nie zyskują.

Można także złożyć pozew do sądu. Jeżeli wcześniej szef urzędu stwierdził naruszenie prawa, sądy biorą to pod uwagę. Poszkodowany musi wyliczyć swoją szkodę i wykazać związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy nią a naruszeniem prawa - czytamy.

Zdaniem adwokata Stanisława Drozda, z którym rozmawiał dziennikarz "DGP", o odszkodowanie mogą ubiegać się inne stacje benzynowe, które kupowały od koncernu paliwa w hurcie, klienci stacji, a także przedsiębiorcy wykorzystujący w swojej działalności paliwa i uwzględniających ich koszt w cenach własnych produktów i usług.

Decyzja UOKiK będzie ważna szczególnie dla dużych spółek miejskich. Prawnicy mają jednak duże wątpliwości co do tego, czy UOKiK rzetelnie i bezstronnie oceni działanie Orlenu.

Dziennik przypomina, że na brak niezależności prezesa UOKiK zwrócił uwagę Sąd Unii Europejskiej w wyroku z lutego 2022 r. W orzeczeniu wskazał, że współpraca pomiędzy Komisją Europejską a krajowymi organami ochrony konkurencji i sądami musi opierać się na zasadach wzajemnego uznawania, zaufania, lojalnej współpracy i konieczności przestrzegania prawa Unii. Zdaniem sądu, w Polsce te zasady nie są przestrzegane.

Biuro prasowe PKN Orlen w odpowiedzi na pytanie "DGP" zapewnia, że zamierza współpracować z prezesem UOKiK i udzielić mu wymaganych informacji.