Druga waloryzacja. Rząd odkrył karty. Oto jak będą wyglądać podwyżki

Druga podwyżka emerytur będzie miała zatem charakter interwencyjny, mający na celu "ochronę świadczeniobiorców (przede wszystkim emerytów i rencistów pobierających najniższe świadczenia) przed skutkami wysokiego wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych w trakcie roku" - czytamy w projekcie ustawy.

Rząd chce, by druga waloryzacja była przeprowadzana co rok 1 września, o ile wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych w pierwszym półroczu danego roku przekroczy 105 proc. To nałoży na GUS dodatkowy obowiązek publikowania danych na ten temat do 15 lipca.

Rząd będzie potrzebował wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem w pierwszym półroczu danego roku, wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych dla emerytów i rencistów w pierwszym półroczu danego roku oraz realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia w pierwszym półroczu danego roku.

Jak druga waloryzacja będzie wyliczana? "Analogicznie jak ma to miejsce w przypadku waloryzacji rocznej, dodatkowa waloryzacja będzie polegała na pomnożeniu kwoty świadczenia i podstawy jego wymiaru, w wysokości przysługującej 31 sierpnia roku, w którym przeprowadza się dodatkową waloryzację, przez wskaźnik dodatkowej waloryzacji. Dodatkowa waloryzacja obejmie emerytury i renty przyznane przed terminem tej waloryzacji" - czytamy w projekcie ustawy.

Rząd proponuje, aby wskaźnikiem dodatkowej waloryzacji był wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych w pierwszym półroczu danego roku (pod warunkiem jego przekroczenia ponad 105 proc.) zwiększony o co najmniej 20 proc. realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia w pierwszym półroczu danego roku.

Będzie możliwe zwiększenie udziału realnego wzrostu wynagrodzenia we wskaźniku drugiej waloryzacji, ponad ustawowe 20 proc. Zgodnie z pomysłem rządu, będzie o tym decydować Rada Dialogu Społecznego podczas corocznych rozmów, które odbywają się w czerwcu.

Według prognoz NBP nie tylko w tym, ale także w kolejnych trzech latach inflacja może nie przekroczyć wymaganych do drugiej waloryzacji 5 proc. Jednak zdaniem wiceministra rodziny Sebastiana Gajewskiego na obecne prognozy ekonomiczne dotyczące inflacji należy patrzeć ostrożnie.

- Pamiętajmy, że sytuacja jest dynamiczna. Część prognoz mówi, że inflacja za pierwsze półrocze będzie przekraczać 5 proc., część wskazuje, że nie. Trzeba też zauważyć, że przy waloryzacji z reguły bierzemy pod uwagę nie inflację ogólną, tylko inflację emerycką, która jest zazwyczaj wyższa od inflacji ogólnej - wskazał Gajewski.

"Fakt" wyliczył, jak zmienią się świadczenia emerytów i rencistów, gdy waloryzacja będzie się odbywać tylko raz w roku - od 1 marca.

Przykład? Emerytura w wysokości 1020,29 zł "na rękę" od marca przyszłego roku wzrosłaby do 1078,79 zł, a rok później do 1117,87 zł. Oznacza to wzrost o niespełna 100 zł w ciągu dwóch lat.

Senior, który dziś otrzymuje 2040,58 zł netto za rok mógłby liczyć na 2168,37 zł, a rok później na 2344,66 zł. To już bardziej zauważalny wzrost - o nieco ponad 300 zł. Emeryt ze świadczeniem w wysokości 2956,88 zł netto w 2025 r. otrzymywałby 3143,99 zł, a rok później 3243,66 zł.