WAŻNE
TERAZ

Oto "11" na dziś? Jedna niewiadoma w składzie

Cena tego pierwiastka skoczyła o 4400 proc. Dlaczego jest tak ważny?

Chiny ograniczyły eksport części minerałów ziem rzadkich i magnesów. Jednym z nich jest itr, którego cena w Europie od stycznia skoczyła o 4400 proc. Itr stosuje się m.in. w branży lotniczej.

Chiny są światowym liderem w wydobyciu i przetworzeniu metaliChiny są światowym liderem w wydobyciu i przetworzeniu metali ziem rzadkich. Zjd. ilustracyjne
Źródło zdjęć: © Future Publishing via Getty Images | CFOTO
Piotr Bera

Metale ziem rzadkich to grupa 17 pierwiastków (skand, lantan, cer, prazeodym, neodym, promet, samar, europ, gadolin, terb, dysproz, holm, erb, tul, iterb, lutet oraz itr). Jak przypomina Instytut Technologii Paliw i Energii (ITPE) "są to metale stosowane w przemyśle elektronicznym, kosmicznym i energetycznym (technika jądrowa)". ITPE w opublikowanym wiosną artykule zwraca uwagę, że nazwa "metale ziem rzadkich" nie pochodzi od ich niewielkiego udziału w litosferze, ale "od charakterystyki ich występowania, utrudniającej efektywne wydobycie tych pierwiastków".

Najwięcej tych pierwiastków występuje w Chinach, USA, Wietnamie, Birmie, Rosji oraz Brazylii i Australii. Jednak zdecydowanym liderem jest Państwo Środka odpowiadające za 90 proc. światowego udziału pierwiastków. Świat skazany jest na chińskie wydobycie.

Rosjanie zbudowali robota. Podczas pokazu coś poszło nie tak

Chiny uderzyły w czuły punkt

Pekin, świadomy swojej pozycji, ograniczył eksport metali ziem rzadkich w odpowiedzi na sankcje nałożone przez administrację Donalda Trumpa.

- Ja powiem tylko tyle: od 15 lat słyszymy, że Chiny kiedyś użyją metali ziem rzadkich przeciwko nam i wtedy będziemy ugotowani... I to właśnie się wydarza teraz, na naszych oczach - napisał w październiku w serwisie X Jakub Jakóbowski, wicedyrektor Ośrodka Studiów Wschodnich, kierownik Zespołu Chińskiego.

Świat na własnej skórze odczuwa niedobory itru. Zdaniem Reutersa zapasy tego pierwiastka są "na wyczerpaniu". Ellie Saklatvla, analityczka Argus, podała, że od stycznia ceny tlenku itru w Europie wzrosły o 4400 proc. i kosztują obecnie 270 dol. za kilogram. Alarm wszczęli już Amerykanie, a dokładnie Aerospace Industries Association (AIA), informując, że itr to niezbędny metal w produkcji zaawansowanych silników odrzutowych.

Itr wykorzystywany jest m.in. w produkcji półprzewodników czy w przemyśle lotniczym i motoryzacyjnym. Jak podaje United Stated Geological Survey, itru używa się m.in. w czujnikach tlenu w silnikach samochodowych oraz narzędziach skrawających odpornych na zużycie i korozję. Ponadto są kluczem do produkcji powłok silników odrzutowych.

Natomiast w elektronice itr jest komponentem radarów mikrofalowych. To również ważny składnik kryształów laserowych stosowanych w zabiegach stomatologicznych i chirurgicznych, spawaniu w przemyśle, fotochemii czy optyce nieliniowej.

Źródło: Reuters

Wybrane dla Ciebie
Niemcy chcą ułatwić naprawy sprzętu AGD i elektroniki
Niemcy chcą ułatwić naprawy sprzętu AGD i elektroniki
Konflikt USA-Iran trzęsie rynkami. Inwestorzy w pułapce sygnałów
Konflikt USA-Iran trzęsie rynkami. Inwestorzy w pułapce sygnałów
Zmiana terminu. Trump poleci do Chin w maju
Zmiana terminu. Trump poleci do Chin w maju
Najwyższa emerytura rolnicza w Polsce. Przepracował 41 lat
Najwyższa emerytura rolnicza w Polsce. Przepracował 41 lat
Nerwowa sytuacja na Bliskim Wschodzie. Oto co się dzieje z cenami ropy
Nerwowa sytuacja na Bliskim Wschodzie. Oto co się dzieje z cenami ropy
Ile kosztuje euro? Kurs euro do złotego PLN/EUR 26.03.2026
Ile kosztuje euro? Kurs euro do złotego PLN/EUR 26.03.2026
Ile kosztuje dolar? Kurs dolara do złotego PLN/USD 26.03.2026
Ile kosztuje dolar? Kurs dolara do złotego PLN/USD 26.03.2026
Ile kosztuje funt? Kurs funta do złotego PLN/GBP 26.03.2026
Ile kosztuje funt? Kurs funta do złotego PLN/GBP 26.03.2026
100 nowych pociągów w cztery lata. Oto plan kolejowej spółki
100 nowych pociągów w cztery lata. Oto plan kolejowej spółki
Volkswagen ratuje fabrykę w Saksonii. Będzie produkować rakiety?
Volkswagen ratuje fabrykę w Saksonii. Będzie produkować rakiety?
Rosja wstrzymuje eksport kluczowego nawozu. Oto powód
Rosja wstrzymuje eksport kluczowego nawozu. Oto powód
Ukraina uderzyła w czuły punkt Rosji. Jest problem z eksportem ropy
Ukraina uderzyła w czuły punkt Rosji. Jest problem z eksportem ropy