Notariusz – czym się zajmuje?
Notariusz to osoba zaufania publicznego, będąca gwarantem rzetelności i pewności dokonywanych transakcji. Na pewnym etapie życia każdy z nas będzie zobligowany do skorzystania z usług notarialnych, czy to przy zakupie mieszkania, spisania testamentu, przyjęcia spadku, poświadczeniu ważnych dokumentów itp. Czym charakteryzuje się ten zawód i ile zarabia notariusz?
Kim jest notariusz?
Notariusz to osoba upoważniona przez władzę państwową (mianowana przez ministra sprawiedliwości) do sporządzania aktów notarialnych oraz innych czynności mających znaczenie prawne.
Co robi notariusz? Jest to osoba gwarantującą rzetelność i pewność dokonywanych transakcji. Zgłaszają się do niego osoby, które chcą sporządzić dokumenty poprawne pod względem formalnoprawnym oraz w zakresie zgodności z wolą obu stron. Czynności dokonane przez notariusza mają, zgodnie z prawem, charakter dokumentu urzędowego. Czynności notariusza określa ustawa Prawo o notariacie.
Ile zarabia notariusz? Jego zarobki są uzależnione od taksy notarialnej, pobieranej za wykonywanie czynności notarialnych. Maksymalną wysokość stawek za poszczególne czynności określa Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości. Zarobki notariusza są więc uzależnione od rodzaju i liczby wykonywanych czynności. Wynagrodzenia są zróżnicowane i mogą wahać się od kilku do nawet kilkudziesięciu tysięcy zł miesięcznie.
Co wchodzi w skład czynności notarialnych?
Czym zajmuje się notariusz? W skład jego obowiązków wchodzi przede wszystkim sporządzanie aktów notarialnych, np. przy umowie sprzedaży, darowizny, podziału majątku wspólnego, małżeńskiej umowy majątkowej czy zmian dotyczących nieruchomości. W zakresie prawa spadkowego notariusz sporządza m.in. testamenty, umowy zrzeczenia się dziedziczenia, protokoły otwarcia i ogłoszenia testamentu.
Innymi czynnościami notarialnymi mogą być: spisywanie protokołów, sporządzanie protestów weksli i czeków, przechowywanie dokumentów, pieniędzy i papierów wartościowych. Sporządzanie wypisów, odpisów i wyciągów różnych dokumentów oraz sporządzanie innych czynności wynikających z odrębnych przepisów. Notariusz poświadcza własnoręczność podpisu, zgodność odpisu, kopii z oryginałem dokumentu, datę okazania dokumentu itd. Spisuje protokoły doręczenia na piśmie oświadczeń, które mogą mieć skutki prawne.
Przy dokonywaniu czynności notariusz powinien mieć na względzie bezpieczeństwo praw i interesów stron, dla których czynność notarialna może spowodować skutki prawne. Za dokonanie określonych czynności pobiera taksę notarialną. Notariusze pobierają także podatki (od czynności cywilnoprawnych, od darowizny czy opłaty sądowe), które odprowadzają na rzecz Skarbu Państwa i samorządów.
Jakie wykształcenie musi posiadać notariusz?
O zostaniu notariuszem mogą myśleć wyłącznie absolwenci studiów prawniczych, minimum z tytułem magistra. W trakcie studiów nie można jednak wybrać specjalizacji notariusza, stąd decyzję o wykonywaniu tego zawodu można podjąć po zakończeniu edukacji. Do podjęcia zawodu uprawniają także ukończone zagraniczne studia prawnicze uznawane w kraju. Następnie kandydat musi zdać egzamin na aplikację notarialną, po jej odbyciu zdać egzamin zawodowy, a następnie odbyć obowiązkową asesurę. Niezbędne jest ukończenie 26 roku życia.
Prawo do wykonywania zawodu notariusza uzyskuje się, jeżeli Minister Sprawiedliwości rozpatrzy pozytywnie wniosek i powoła kandydata na stanowisko notariusza, wyznaczając siedzibę kancelarii notarialnej.
Jak wybrać dobrego notariusza?
Kto to dobry notariusz? Przy jego wyborze powinny liczyć się kompetencje, doświadczenie, ale też podejście do klienta. Notariusz jest zobowiązany udzielać stronom wyjaśnień dotyczących dokonywanych czynności. Akty i dokumenty powinny być sporządzane w sposób zrozumiały oraz przejrzysty dla każdego, tak aby strony miały pewność, co podpisują i jakie są tego ewentualne konsekwencje. Jeśli kupujesz mieszkanie i czeka cię wizyta u notariusza, warto zasięgnąć rekomendacji od osób, które zawodowo zajmują się obrotem nieruchomości.
Oprócz kompetencji i dostępności warto też wziąć pod uwagę wysokość opłaty, którą notariusz pobierze za sporządzenie aktu. Wybór notariusza należy do ciebie. To ty wybierasz, u którego z nich sporządzić akt lub dokonać czynności notarialnej. Przed wyborem możliwe jest odwiedzenie kilku notariuszy i zorientowanie się w cenach, jakie proponują. Wykonanie czynności u każdego notariusza powoduje jednakowe skutki prawne.
Idąc do notariusza, musisz liczyć się z wydatkami. Usługi notarialne pociągają za sobą dość duże koszty. Jest to zawód, który wiąże się z dużą odpowiedzialnością oraz solidnym przygotowaniem, jednak wynagradzają to wysokie zarobki.
