SMR-y to nie tylko prąd, mogą również dostarczać ciepło

Cele klimatyczne i zobowiązania dotyczące redukcji emisji wymagają innowacyjnych rozwiązań dla sektora grzewczego, który pozostaje jednym z najtrudniejszych obszarów do dekarbonizacji. Ministerstwo Klimatu przedstawiło 12 maja założenia strategii dekarbonizacji ciepłownictwa, które zakładają elektryfikację systemu poprzez zastosowanie pomp ciepła i kotłów elektrodowych oraz integrację sektorów elektroenergetyki i ciepłownictwa. Te wstępne założenia nie uwzględniają jednak potencjału jaki oferują technologie jądrowe.

Energia jądrowa wiąże się z wieloma, dobrze znanymi, zaletami: niską emisyjnością, dostępnością dostaw oraz niskimi i przewidywalnymi kosztami operacyjnymi. Tradycyjne źródła energii, takie jak gaz ziemny i węgiel, od dawna dominują w ciepłownictwie, ale wahania cen paliw i podatki od emisji dwutlenku węgla (w tym uprawnienia do emisji) sprawiają, że stają się one coraz bardziej kosztowne i zawodne.

Małe reaktory modułowe, takie jakie oferuje fińska Steady Energy, zostały zaprojektowane w celu zapewnienia ogrzewania po przewidywalnych kosztach. Reaktor LDR-50 ma moc 50 MW termicznych, jest rozmiaru kontenera i buduje się go pod ziemią. Dzięki wysokiej efektywności energetycznej – trzykrotnie większej w porównaniu z konwencjonalną energią jądrową – minimalnemu zużyciu paliwa i długiemu okresowi eksploatacji, reaktory te zmniejszają zapotrzebowanie na import paliwa i ekspozycję rynku na ceny.

Znaczenie długich cykli paliwowych wzrasta w czasach wysokiego ryzyka geopolitycznego. Komisja Europejska przedstawiła kilka dni wcześniej plan odejścia od rosyjskiej energii, w tym gazu, który zmniejszając zależność od importowanych paliw ma zwiększyć niezależność energetyczną Europy. Długie cykle paliwowe ciepłowni jądrowej Steady Energy - działającej dwa lata bez wymiany paliwa - dodatkowo zwiększają bezpieczeństwo energetyczne, zmniejszając podatność na zewnętrzne zakłócenia dostaw. W erze, w której odporność energetyczna jest bardziej krytyczna niż kiedykolwiek, ogrzewanie jądrowe wyróżnia się jako niezawodne i przyszłościowe rozwiązanie.

Co więcej, skalowalność reaktorów SMR zapewnia, że inwestycje w infrastrukturę grzewczą można dostosować do potrzeb miejskich i regionalnych. W przeciwieństwie do dużych elektrowni jądrowych z wielomiliardowymi kosztami początkowymi, SMRy umożliwiają łatwiejsze zarządzanie i stopniowe wdrażanie, zapewniając przystępność cenową zarówno dla gmin, jak i prywatnych dostawców ciepła. Ta konkurencyjność sprawia, że ogrzewanie jądrowe jest atrakcyjną alternatywą dla kotłów gazowych i elektrowni na biomasę, szczególnie w obliczu zaostrzających się cen emisji dwutlenku węgla i ograniczeń regulacyjnych w całej Europie i poza nią. Wraz ze wzrostem populacji miejskiej i poszukiwaniem zrównoważonych rozwiązań infrastrukturalnych, ciepłownictwo jądrowe ma szansę stać się kluczowym graczem w globalnej transformacji energetycznej.

Firma Steady Energy i dostawca energii w Helsinkach, firma Helen, ogłosiły w zeszłym tygodniu, że jeszcze w 2025 roku rozpoczną się prace związane z budową instalacji pilotażowej ciepłowni jądrowej. Reaktor testowy ma powstać w centrum Helsinek, a dokładniej w hali turbiny elektrowni węglowej Salmisaari B, której praca zakończyła się wiosną tego roku. Reaktor Steady Energy zmieści się w całości w hali turbin i nie wpłynie na wygląd zewnętrzny budynku. Komercyjne reaktory zostaną ostatecznie zbudowane pod ziemią, podobnie nie wpływając na krajobraz miasta. ‍Będzie to pierwszy przypadek fizycznego testowania modułu reaktora w pełnej skali, poza środowiskami symulacyjnymi, przed faktyczną budową. Budowa reaktora testowego, z budżetem w wysokości od 15 do 20 milionów euro, jest możliwa dzięki z inwestycji kapitałowych już zebranych przez Steady Energy na początku tego roku.