Szczepionka na raka. Polacy brali udział w testach

Badaniem III fazy objęto 1137 pacjentów chorych na czerniaka wysokiego ryzyka lub w stadium zaawansowanym (od IIB do IV), u których chirurgicznie usunięto wykrywalne zmiany nowotworowe.

Ochotników przydzielono losowo do grup otrzymujących przez około rok do dziewięciu dawek pembrolizumabu (nazwa handlowa Keytruda, lek firmy Merck) w połączeniu ze spersonalizowaną szczepionką (firmy Moderna), opartą na technologii mRNA - lub sam pembrolizumab.

Jak informuje "Gazeta Wyborcza" badanie trzeciej fazy prowadzono także w Polsce.

"W rejestrze ClinicalTrials.gov znajduje się dziewięć polskich ośrodków, między innymi Narodowy Instytut Onkologii w Warszawie i Gliwicach oraz centra w Poznaniu, Bydgoszczy, Siedlcach, Białymstoku, Gdańsku, Kielcach i Szczecinie. To oznacza, że niektórzy polscy chorzy mieli już dostęp do tej terapii w ramach badania klinicznego" - pisze dziennik.

Szczepionka jest opracowywana na podstawie analizy mutacji, występujących w guzach konkretnych pacjentów.

W trakcie badania nie odnotowano nowych działań niepożądanych w związku ze stosowaniem terapii skojarzonej. Działania niepożądane były zbliżone do tych, które występują po szczepionkach powszechnie stosowanych w przypadku innych chorób.

Co najważniejsze, metoda ta pozwoliła na istotne wydłużenie czasu przeżycia pacjentów bez nawrotu czerniaka w porównaniu z leczeniem samym pembrolizumabem. Leczenie to ograniczyło również ryzyko tworzenia się przerzutów do innych części ciała.

Wstępne dane z badania III fazy potwierdzają, że takie połączenie terapii może stanowić nową opcję leczenia czerniaka – nowotworu, który odpowiada za zaledwie około 1 proc. przypadków nowotworów skóry, lecz jest przyczyną zdecydowanej większości zgonów z tego powodu. Do większości nawrotów czerniaka dochodzi w ciągu dwóch–trzech lat od pierwotnego leczenia i usunięcia zmiany.

Giełda zareagowała natychmiast. Po ogłoszeniu wyników badań akcje notowanej na nowojorskiej giełdzie Nasdaq Moderny wzrosły o 175 proc., osiągając nienotowany od lat szczyt - zaznaczył Reuters. Akcje Mercka (w Europie to MSD) wzrosły natomiast w środę o 11 proc.

Producenci nowej terapii planują przedstawić dotychczasowe wyniki podczas nadchodzącej międzynarodowej konferencji medycznej. Nie wiadomo na razie, kiedy zamierzają złożyć wnioski o dopuszczenie preparatu do obrotu w USA.

Jak oceniają, spersonalizowana szczepionka przeciwnowotworowa może ostatecznie okazać się skuteczna w leczeniu wielu rodzajów nowotworów – nie tylko czerniaka. Obecnie trwają badania oceniające jej działanie w terapii m.in. niedrobnokomórkowego raka płuca, raka pęcherza moczowego oraz raka nerkowokomórkowego