Horyzonty

Zaprasza Patrycjusz Wyżga

Rozwój komputerów kwantowych może zagrozić bezpieczeństwu bitcoina i innych kryptowalut. – Nie będą bezpieczne. Stanowczo to powiem – ostrzega dr Mirosław Sopek w programie "Horyzonty WP". Ekspert wyjaśnia, dlaczego właściciele cyfrowych aktywów powinni przygotować się na zmiany i czy zagrożone są też pieniądze w bankach.

Komputery kwantowe nie są już wyłącznie technologią przyszłości. Można je kupić, a kolejne przedsiębiorstwa pracują nad ich komercyjnym wykorzystaniem. Wraz z rozwojem tych urządzeń pojawia się jednak poważne zagrożenie dla współczesnych metod zabezpieczania informacji, w tym systemów wykorzystywanych w finansach.

W programie "Horyzonty WP" Patrycjusz Wyżga rozmawiał o tym z dr. Mirosławem Sopkiem, fizykiem i przedsiębiorcą technologicznym związanym ze spółkami MakoLab i Quantum Blockchains.

Bitcoin i inne kryptowaluty zagrożone? Ekspert nie ma wątpliwości

Jednym z najważniejszych wątków rozmowy było bezpieczeństwo inwestycji w kryptowaluty. Prowadzący zapytał, czy pieniądze ulokowane w cyfrowych aktywach pozostaną bezpieczne w świecie, w którym komputery kwantowe staną się znacznie potężniejsze.

– Nie będą. Stanowczo to powiem. Odsyłam do artykułu Google'a z marca tego roku, który dokładnie adresuje zagrożenia dla przestrzeni kryptowalut. Jest to ogromna, bardzo głęboka analiza – powiedział dr Mirosław Sopek.

Jak zaznaczył, problem dotyczy stosowanych obecnie zabezpieczeń kryptograficznych. Niektóre z nich mogą okazać się podatne na ataki z wykorzystaniem odpowiednio zaawansowanych komputerów kwantowych.

– Jest pewne, że to nie będzie bezpieczne. Ten ruch na szczęście jest w przestrzeni blockchainów, ale według mojej oceny przekonanie dużych operatorów sieci blockchainowych do potrzeby robienia tego było bardzo trudnym zadaniem – przyznał ekspert, nawiązując do własnych doświadczeń związanych z opracowywaniem rozwiązań odpornych na zagrożenia kwantowe.

Zdaniem rozmówcy "Horyzontów WP" szczególnie ważne jest odpowiednio wczesne dostosowanie infrastruktury. Wymaga to zmian nie tylko po stronie twórców samych kryptowalut, ale także firm odpowiadających za portfele i giełdy cyfrowych aktywów.

– Ryzyko jest ogromne i polega ono po prostu na tym, że blockchainy używają pewnego wariantu, najczęściej tej kryptografii klasycznej, który okazał się najbardziej podatny na łamanie – tłumaczył.

Nie oznacza to, że dzisiejsze komputery kwantowe potrafią już przełamać zabezpieczenia bitcoina w praktyce. Zagrożenie dotyczy przede wszystkim przyszłych, znacznie bardziej zaawansowanych urządzeń. Kluczowe jest więc tempo rozwoju technologii oraz dostosowywania istniejących systemów.

"Trzeba się spieszyć". Przyszłość blockchaina pod znakiem zapytania

Dr Sopek podkreślał, że prace nad zwiększeniem odporności sieci blockchain już trwają. Wymieniał między innymi Ethereum i Polkadot jako przykłady ekosystemów, w których dostrzega działania w tym kierunku.

– Miejmy nadzieję, że zdążą. Natomiast ryzyko jest ogromne – mówił.

Prowadzący zwrócił uwagę, że istnieje nadzieja na zabezpieczenie cyfrowych aktywów, ale wymaga to szybkiego działania.

– Tak, trzeba się spieszyć i starać. To jest tak skomplikowane, że niestety wymaga wymuszania na operatorach tychże blockchainów tego typu działań – odpowiedział ekspert.

Zagrożenie nie ogranicza się przy tym do pojedynczego portfela kryptowalutowego. Zmiany mogą być konieczne w całych sieciach, których działanie opiera się na rozwiązaniach kryptograficznych projektowanych wiele lat przed powstaniem obecnych komputerów kwantowych.

Zapytany, czy zdecydowałby się umieścić cały swój majątek w kryptowalutach, odpowiedział zdecydowanie:

– Oj, panie, tego nie można robić. Nie powinno się robić niezależnie od komputerów kwantowych.

Czy nasze pieniądze w bankach również są zagrożone?

Komputery kwantowe mogą stanowić wyzwanie nie tylko dla rynku kryptowalut. Zagrożone mogą być również niektóre mechanizmy zabezpieczające komunikację internetową, podpisy cyfrowe i procesy uwierzytelniania.

Patrycjusz Wyżga zapytał eksperta, co rozwój tej technologii oznacza dla przeciętnego klienta polskiego banku, korzystającego z aplikacji mobilnej i bankowości elektronicznej.

Dr Sopek przyznał, że zagrożenie jest realne, ale zwrócił uwagę, że firmy technologiczne i operatorzy infrastruktury internetowej już przygotowują odpowiednie rozwiązania.

– Spodziewam się i wiem, że na pewno już to widać: producenci przeglądarek, tu szczególnie Google, operatorzy sieci, tak jak Cloudflare, i wielu innych już wprowadzają algorytmy postkwantowe na tych łączach – wyjaśnił.

Chodzi o stopniowe zastępowanie niektórych obecnie stosowanych mechanizmów kryptograficznych rozwiązaniami projektowanymi z myślą o odporności na przyszłe ataki kwantowe.

– Mój komputer albo mój telefon będzie mógł wykonywać bezpieczne połączenie do serwera banku, w którym HTTPS nie użyje tych niebezpiecznych algorytmów, tylko pod spodem użyje tych postkwantowych, które przynajmniej teoretycznie będą odporne na zhakowanie przez komputer kwantowy – tłumaczył rozmówca "Horyzontów WP".

W jego ocenie klienci indywidualni nie powinni obecnie obawiać się nagłej utraty bezpieczeństwa swoich rachunków wyłącznie z powodu rozwoju komputerów kwantowych.

– My jako obywatele możemy raczej spać spokojnie. Myślę, że wszyscy dostawcy tej infrastruktury są absolutnie przekonani, że muszą to robić i będą to robić – powiedział.

Służby już dziś mogą gromadzić zaszyfrowane dane

Podczas rozmowy pojawił się również wątek działań służb wywiadowczych, które mogą wykorzystywać przyszłe możliwości komputerów kwantowych do odszyfrowywania informacji przechwyconych wiele lat wcześniej.

Mechanizm określany jako "store now, decrypt later" polega na gromadzeniu zaszyfrowanych danych już teraz, z założeniem, że w przyszłości będzie można je odczytać dzięki nowym technologiom.

– To się dzieje. Ja oczywiście nie słyszałem o NSA bezpośrednio, zakładam, że też, ale słyszałem o takich działaniach służb chińskich – powiedział dr Sopek.

Jak zaznaczył, takie działania są znane w środowiskach zajmujących się bezpieczeństwem i wywiadem. Ich konsekwencje mogą być szczególnie poważne w przypadku danych, które powinny pozostawać poufne przez wiele lat.

W praktyce oznacza to, że zagrożenie związane z przyszłymi komputerami kwantowymi może dotyczyć informacji przesyłanych i przechowywanych już obecnie. Dlatego przygotowanie nowych zabezpieczeń nie powinno być odkładane do chwili pojawienia się maszyn zdolnych do łamania dzisiejszej kryptografii.

P. Wyżga, oprac. P. Gospodarczyk
Patrycjusz Wyżga
Patrycjusz Wyżga Dziennikarz
Paweł Gospodarczyk
Paweł Gospodarczyk Redaktor prowadzący Money.pl

Redaktor prowadzący money.pl, wcześniej wydawca. Przygodę z dziennikarstwem rozpoczął jeszcze podczas studiów w lubelskim Radiu Centrum, jako reporter. Następnie pracował w Radiu Kraków oraz przez ponad cztery lata w internetowej redakcji Radia dla Ciebie, będąc odpowiedzialnym za treści online. Z money.pl związany od lipca 2022 roku.

Nikt jeszcze tego nie skomentował

Przełam ciszę i podziel się swoją opinią.

Wszystkie odcinki programu "Horyzonty"

Odcinki innych programów

Wybrane dla Ciebie