Badanie lekarskie do pracy. Jakie obowiązują zasady?

Jeśli pracownik będzie dopuszczony do pracy bez aktualnych badań, pracodawcy grożą poważne konsekwencje.

Podstawowym rodzajem badań lekarskich pracowników są te wykonywane jeszcze przed przystąpieniem do pracy.

Kto podlega badaniu lekarskiemu? Są to:

• osoby przyjmowane na podstawie stosunku pracy;
• młodociani, którzy są przenoszeni na stanowiska pracy;
• inni pracownicy, przenoszeni na stanowiska, na których występują czynniki szkodliwe dla zdrowia albo warunki uciążliwe.

Badań wstępnych nie muszą przeprowadzać osoby, które są powtórnie przyjmowane do pracy u tego samego pracodawcy, jeśli dotyczy to zatrudnienia na tym samym stanowisku albo na stanowisku o takich samych warunkach pracy. Ważne by w takiej sytuacji umowa o pracę zawarta była nie później niż w ciągu 30 dni po rozwiązaniu lub wygaśnięciu poprzedniej.

Jeśli osoba jest przyjmowana do pracy, to nie musi skorzystać z badań lekarskich, jeśli:

• przedstawi pracodawcy aktualne orzeczenie lekarskie, które potwierdza, że lekarz nie widzi przeciwwskazań do pracy w warunkach opisanych w skierowaniu, a pracodawca potwierdzi, że warunki pracy są zgodne z tymi, które były u poprzedniego pracodawcy;
• przerwa między zatrudnieniem nie jest większa niż 30 dni;
• osoba te nie będzie wykonywała prac szczególnie niebezpiecznych.

Gdy pracownik zostanie już zatrudniony do pracy, musi przejść badania kontrolne i badania okresowe.

Jeśli pracownik wróci do pracy po zwolnieniu lekarskim (niezdolności do pracy), która trwa dłużej niż 30 dni, to pracodawca musi skierować takiego pracownika na badania okresowe, żeby potwierdzić, że może on dalej pracować na tym samym stanowisku.

Pracownik musi też odbyć okresowe badania lekarskie, by określić, czy może wykonywać nadal pracę na dotychczasowym stanowisku. Dotyczą one głównie pracowników, którzy są narażeni na działanie substancji i czynników rakotwórczych.

Przeprowadzenie badania lekarskiego (zarówno wstępnego, okresowego i kontrolnego) jest możliwe dopiero po wystawieniu przez pracodawcę skierowania na takie badanie. Trzeba je przygotować w dwóch egzemplarzach. Jeden jest dla lekarza, drugi dla pracownika.

Na skierowaniu pracodawca powinien wpisać:

• stanowisko, na którym ma być zatrudniona osoba kierowana na badania;
• informacja, jakie czynniki niebezpieczne występują na stanowisku pracy.

O tym, jak często pracownik ma być wysyłany na badania okresowe, decyduje lekarz. To on decyduje też o tym, czy potrzebne są dodatkowe badania lekarskie. Badania lekarskie pracownika powinny być przeprowadzone w godzinach pracy. Chociaż pracownik nie wykonuje wtedy pracy, to należy mu się za to wynagrodzenie. Za badania lekarskie pracownika płaci pracodawca.

Wstępne badania lekarskie do pracy przeprowadzane jest przez lekarza medycyny pracy, z którym pracodawca zawarł umowę. Po badaniu lekarz ten wystawia orzeczenie, które wskazuje brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku albo istnienie takich przeciwwskazań. W tym drugim przypadku nie będzie możliwe zawarcie umowy z pracownikiem. Jeśli przeciwwskazania stwierdzono już podczas pracy, czyli w czasie badań kontrolnych i okresowych, pracodawca powinien przenieść pracownika na inne stanowisko.