"Bananowa republika", "wojna na całego". Niemcy o Polsce i TK 

Niemieckie dzienniki "Frankfurter Allgemeine Zeitung" i "Süddeutsche Zeitung" ostro komentują spór wokół polskiego Trybunału Konstytucyjnego. Jeden z autorów krytykuje działania obu stron, drugi nazywa sytuację ostrzeżeniem dla całej Europy. W komentarzach pojawia się nawet określenie "republika bananowa".

Warszawa, 01.11.2026. Policja przed Trybunałem Konstytucyjnym w Warszawie, 1 bm. Do kryzysu w TK doszło po tym, jak pojawiła się informacja o zarządzeniu przerwy w czynnościach prezesa TK Bogdana Święczkowskiego i wiceprezesa TK Bartłomieja Sochańskiego. Anna Korwin-Piotrowska, jako mająca najdłuższy staż sędziowski, została ogłoszona osobą kierującą TK. Prezydent Karol Nawrocki, który był w podróży do Senegalu, przerwał lot, wrócił do kraju i pojawił się w siedzibie TK. (mr) PAP/Paweł SupernakPolicja przed Trybunałem Konstytucyjnym w Warszawie
Źródło zdjęć: © PAP | PAP/Paweł Supernak
Malwina Gadawa

"Frankfurter Allgemeine Zeitung" pisze o "polskim dylemacie" i zaznacza, że w Polsce nie było żadnego zamachu stanu.

Niemieckie media komentują spór o TK

"W piątek w Polsce nie doszło ani do puczu, ani do zamachu stanu" – tłumaczy warszawski korespondent gazety Stefan Locke. "Parlament, rząd i prezydent, wszyscy demokratycznie wybrani, zachowali urzędy i wzajemnie się uznają" – zaznaczył komentator.


WIDEO
Odsunęła Święczkowskiego, zapowiada reformę. Sędzia zabrała głos

Faktem jest natomiast, że między siłami narodowo-konserwatywnymi a liberalnymi "rozgorzała na całego wojna o władzę" nad Trybunałem Konstytucyjnym, który "właściwie powinien być neutralny".

W Polsce TK od 2015 r. nie jest neutralny, gdyż PiS po przejęciu władzy obsadzał stanowiska sędziów politykami partyjnymi "według swojego widzimisię". Rząd Tuska od 2023 r. próbuje uporządkować sytuację w sądownictwie, co uniemożliwia jednak prezydent Karol Nawrocki. "Odmawiając z powodów politycznych przyjęcia ślubowania od legalnie wybranych sędziów, prezydent przekracza swoje kompetencje, ponieważ przepisy nie dają mu takiego prawa" – uważa Locke.

Tusk próbuje obecnie wymusić decyzję, "stosując także wątpliwe metody" – czytamy w "FAZ". "Zawieszenie posłusznego wobec PiS, ale będącego w pełni sił umysłowych prezesa TK jest co najmniej wątpliwe" – ocenił komentator.

"W Polsce widać dylemat, który już dawno temu przewidzieli krytycy – naruszenie praworządności przez PiS można uzdrowić tylko za pomocą kolejnego naruszenia (prawa). Cierpi na tym pokój prawny" – czytamy w konkluzji komentarza w "FAZ".

"Sueddeutsche Zeitung" pisze, że dla Polek i Polaków eskalacja sporu o Trybunał jest "nie tylko niepokojąca, lecz także wstydliwa". Autorka Viktoria Grossmann zwraca uwagę na wpis renomowanego prawnika, że Polska prezentuje się jak "republika bananowa".

Dziennikarka nawiązuje do okoliczności wejścia prezydenta Karola Nawrockiego do budynku TK. "Nagrania wideo pokazują postępowanie Karola Nawrockiego, który w wolnym czasie lubi boksować i przyznaje się do swojej chuligańskiej przeszłości" – pisze Grossmann, dodając, że z takimi ludźmi "trudno jest budować państwo, a szczególnie państwo prawa".

Grossmann kwestionuje możliwość uratowania Trybunału Konstytucyjnego poprzez dymisję obecnego składu sędziów i stworzenie nowego TK w porozumieniu z obiema izbami parlamentu i prezydentem.

"Rozsądek nie przemawia do politycznego przeciwnika. Jest tutaj przede wszystkim prawicowo-narodowe PiS, które wspomagają częściowo skrajnie prawicowe i prawicowo radykalne partie. Ci ludzie nie są zainteresowani negocjacjami, nie chcą dzielić się władzą, dlatego PiS w czasach swoich rządów niemal zlikwidowało trójpodział władz" – pisze Grossmann.

"Skomplikowana sytuacja w Polsce jawi się po raz kolejny jako ostrzeżenie dla wszystkich Europejczyków, żeby wzmacniali swoje demokratyczne instytucje. To jest jak u dentysty – profilaktyka chroni" – czytamy w podsumowaniu.

Wybrane dla Ciebie