Tak KE chce ulżyć firmom. Oto wielki plan Brukseli

Ogłoszone Porozumienie Przemysłowe na rzecz Czystej Gospodarki (Clean Industrial Deal) to pakiet działań Komisji Europejskiej, dzięki którym Unia poprawi konkurencyjność przedsiębiorstw, nie rezygnując z celów polityki klimatycznej, zarysowanej w Zielonym Ładzie (Green Deal).

Wśród przedstawionych propozycji jest obniżenie rachunków za energię i pobudzenie popytu w sektorze publicznym.

Wiemy, że zbyt wiele przeszkód nadal stoi na drodze naszych europejskich firm, od wysokich cen energii po nadmierne obciążenia regulacyjne – przyznała w środę przewodnicząca KE Ursula von der Leyen.

Jak już informowlaiśmy w money.pl pierwszym ważnym elementem pakietu jest zapowiedź rewizji w 2026 roku zasad funkcjonowania systemu handlu uprawnieniami do emisji CO2 (czyli obowiązującego już tzw. ETS oraz ETS2, który od 2027 r. miałby objąć także transport i budownictwo).

W przypadku ETS polski rząd postuluje m.in. zwiększenie puli dostępnych uprawnień do emisji CO2, co pozwoliłoby obniżyć lub utrzymać na stabilnym poziomie ceny tych uprawnień. Inna koncepcja zakłada po prostu zamrożenie cen w ETS.

Z kolei, jak już informowaliśmy, w przypadku ETS2 polski rząd zamierza naciskać na odsunięcie tego mechanizmu o co najmniej trzy lata, czyli na 2030 rok.

Kolejną rzeczą, którą chcą zmienić w  Brukseli, to bardziej elastyczne podejście, jeśli chodzi o obciążenie energii podatkami.

Trzeci element, który chce zmienić Komisja Europejska, dotyczy uelastycznienia i administracyjnego uproszczenia tzw. granicznego podatku węglowego CBAM (Carbon Border Adjustment Mechanism) - zwłaszcza jeśli chodzi o funkcjonowanie małych i średnich firm, których CBAM może dotyczyć.

Komisja Europejska przedstawiła także pierwszy pakiet Omnibusa, który ma na celu uproszczenie unijnych regulacji, zwłaszcza względem przedsiębiorstw.

W pierwszej kolejności chodzi o uproszczenie wymogów sprawozdawczych, którym te firmy podlegają. W kolejnym pakiecie Omnibusa Komisja ma skoncentrować się na uproszczeniu przepisów finansowych i podatkowych UE.

Nowe przepisy mają pomóc firmom działającym w sektorze zielonej energii, poprzez szybsze wydawanie pozwoleń na realizację inwestycji oraz zwiększenie dotacji dla projektów. Dzięki temu np. turbiny wiatrowe czy panele fotowoltaiczne mają być produkowane w Europie, a nie w Chinach.

KE chce w ten sposób przyspieszyć dekarbonizację przemysłu unijnego. Jednocześnie zapowiada wsparcie dla energochłonnych sektorów przemysłu, które borykają się z wysokimi kosztami energii i globalną konkurencją.

Ceny energii elektrycznej mają zostać obniżone. Aby to osiągnąć, KE zamierza zaproponować państwom UE m.in. możliwość obniżenia podatków od energii elektrycznej oraz nowe zasady dotyczące opłat za przesył energii.

KE planuje także promować długoterminowe kontrakty na energię, które mają zapewnić przemysłowi bardziej stabilne ceny. Obecnie ta niestabilność cenowa jest przeszkodą dla inwestycji. Ponadto KE zapowiada sprawdzenie, czy UE posiada odpowiedni nadzór regulacyjny nad rynkiem gazu i czy można tam znaleźć dodatkowe oszczędności.

Czysty Ład Przemysłowy będzie wymagał środków finansowych. Aby zwiększyć dostęp do pieniędzy, KE proponuje m.in. poluzowanie unijnych zasad dotyczących pomocy publicznej. Oznacza to, że państwa członkowskie mogłyby przeznaczać więcej środków publicznych na wsparcie swoich firm bez konieczności uzyskiwania zgody Brukseli.

Bruksela proponuje powołanie Banku Dekarbonizacji Przemysłowej, którego celem byłoby pozyskanie 100 mld euro finansowania w oparciu o dostępne środki w Funduszu Innowacyjnym i dodatkowe przychody z Europejskiego Systemu Handlu Emisjami.

Zmiana działania InvestEU ma z kolei zmobilizować do 50 mld euro dodatkowych inwestycji prywatnych i publicznych m.in. w czyste technologie i redukcję odpadów. Europejski Bank Inwestycyjny ma z kolei uruchomić "serię konkretnych nowych instrumentów finansowych w celu wsparcia" strategii.