"Wstrząs na rynku paliw". Diesel podrożał o ponad złotówkę na litrze
Średnia cena oleju napędowego w Polsce to 7,59 zł, czyli prawie 1,2 zł więcej niż tydzień wcześniej – wynika z raportu e-petrol.pl. Analitycy tego serwisu piszą o "wstrząsie na rynku paliw". Ubiegłotygodniowe wzrosty na stacjach były "jedynie wstępem do tego, co wydarzyło się w ciągu kilku ostatnich dni".
Litr diesla podrożał średnio o 1,19 zł w ciągu tygodnia
Z opublikowanego w środę raportu branżowego serwisu e-petrol.pl wynika, że średnie ceny paliw na stacjach w Polsce wynoszą:
- 7,22 zł za litr benzyny Pb98,
- 6,48 zł za litr benzyny Pb95,
- 7,59 zł za litr oleju napędowego ON,
- 3,09 zł za litr autogazu LPG.
"Gwałtowny ruch w górę dotyczy zwłaszcza oleju napędowego, którego ceny wyraźnie przekroczyły poziom 7 złotych za litr, ostatni raz notowany na polskich stacjach 3 lata temu" - czytamy. W ciągu tygodnia średnia cena tego paliwa podskoczyła o 1,19 zł za litr. Dla najpopularniejszej benzyny Pb95 podwyżka to już "tylko" 49 gr na litrze.
Tydzień wcześniej skala podwyżek w przypadku oleju napędowego wyniosła 41 gr na litrze, a dla benzyny Pb95 – 25 gr na litrze. "Wojna na Bliskim Wschodzie wstrząsa rynkiem paliw" - piszą analitycy e-petrol.pl w najnowszym komentarzu.
"Dla mnie to szok". Polacy wprost o cenach paliw
Najwyższe ceny paliw są dziś w województwie świętokrzyskim i lubuskim. W Świętokrzyskiem cena benzyny wynosi średnio 6,61 zł za litr, a autogazu 3,16 zł za litr. Diesel w Lubuskiem kosztuje przeciętnie 7,64 zł za litr.
Najniższe ceny paliw e-petrol.pl zanotował w województwie śląskim – tam benzyna jest najtańsza w skali kraju, kosztuje średnio 6,39 zł za litr. Najtańszy diesel jest na Opolszczyźnie z ceną 7,46 zł za litr. Autogaz w średniej cenie 3,06 zł za litr można kupić na Górnym Śląsku, Warmii i Mazurach oraz w Wielkopolsce.
Skok cen ropy naftowej, paliwa idą w górę
Jeszcze w piątek prognozowane ceny paliw na ten tydzień wynosiły:
- 6,96-7,10 zł za litr benzyny Pb98,
- 6,15-6,30 zł za litr benzyny Pb95,
- 7,12-7,29 zł za litr oleju napędowego ON,
- 2,97-3,10 zł za litr autogazu LPG.
Od rozpoczęcia ataków Izraela i Stanów Zjednoczonych na Iran cena ropy na świecie gwałtownie wzrosła. O ile przed nimi za baryłkę ropy Brent płacono poniżej 70 dol., to w poniedziałek nad ranem cena skoczyła do 118 dol. za baryłkę, czyli poziomów nienotowanych od kilku lat, następnie spadła do ponad 90 dol.
Blokada cieśniny Ormuz przez Iran wprowadzona w ubiegłym tygodniu nadal paraliżuje transport ropy: Irak i Kuwejt już ograniczyły wydobycie, a Arabia Saudyjska może wkrótce pójść w ich ślady.
Dlaczego to olej napędowy tak drastycznie drożeje na stacjach paliw? Aż 20 proc. europejskiego importu tego paliwa pochodzi z Bliskiego Wschodu. – To, że Polska go nie sprowadza z tego kierunku, nie ma znaczenia. Importujemy paliwo z Niemiec czy z USA, ale ceny rosną globalnie – mówił money.pl Rafał Zywert, ekspert rynku paliw z firmy Reflex.
Orlen obniża ceny na rynku hurtowym
Jak wylicza e-petrol.pl między 2 a 10 marca średnia cena oleju napędowego w polskich rafineriach wzrosła z poziomu 4,81 zł netto za litr do poziomu 6,36 zł za litr. Zywert ostrzegał, że skok cen ropy naftowej może przełożyć się na podwyżkę cen diesla na stacjach paliw do 8,5 zł brutto.
Minister energii Miłosz Motyka powiedział w środę, że nie ma potrzeby, żeby uruchamiać zapasy czy rezerwy strategiczne paliw. Dodał, że widać większy popyt na surowiec, ale wszystkie łańcuchy dostaw, w tym także rozładunek dostaw ropy, pracują bardzo sprawnie.
Jednocześnie ogłosił, że Orlen rezygnuje z części marży, obniżając ceny paliw w hurcie. w przypadku benzyny bezołowiowej Eurosuper 95 cena hurtowa wynosi w środę 5 178 zł za 1000 l, natomiast we wtorek było to 5 272 zł. Obniżka wynosi więc 94 zł za 1000 l. Spadła jednocześnie hurtowa cena oleju napędowego Ekodiesel o 164 zł za metr sześc. - w środę wynosi ona 6 195 zł za metr sześc., a we wtorek było to 6 359 zł.
Ponadto Orlen w komunikacie prasowym poinformował o niemal całkowitej rezygnacji z marży detalicznej na stacjach pod swoim szyldem.
– Orlen na razie nie zmienił wiele w swojej polityce. Po prostu nie będzie stosował marży hurtowej. To cały pomysł. Jednak to nie obniży drastycznie cen paliw. Chodzi o 20-25 groszy. To jest maksymalna kwota, którą można uzyskać – mówił money.pl Dawid Czopek, ekspert rynku paliw. Więcej o zastosowanym przez Orlen mechanizmie i jego wpływie na ceny paliw można przeczytać TUTAJ.
Co składa się na cenę paliwa?
Przypomnijmy, że cena paliwa na stacjach w Polsce zależy od wielu czynników - od globalnych notowań ropy naftowej i kursów walut po podatki, koszty produkcji i marże handlowe. Największy udział w cenie litra benzyny lub oleju napędowego mają podatki i opłaty publiczne, które stanowią zazwyczaj prawie 50 proc. końcowej ceny.
W skład tej części wchodzą przede wszystkim podatek VAT, akcyza, opłata paliwowa, opłata emisyjna oraz opłata zapasowa. Akcyza ma charakter kwotowy i jest określona ustawowo, natomiast VAT naliczany jest procentowo od całej ceny paliwa. Oznacza to, że wraz ze wzrostem ceny litra paliwa rośnie także kwota podatku VAT pobieranego przez państwo.
Drugim istotnym elementem ceny jest koszt zakupu ropy naftowej oraz jej przetworzenia w rafineriach. Zwykle odpowiada on za 44 do 55 proc. ceny paliwa, przy czym znaczenie ma również kurs złotego wobec dolara, ponieważ transakcje na rynku ropy rozliczane są w amerykańskiej walucie.
Pozostałe składowe ceny stanowią m.in. marże hurtowe i detaliczne, a także koszty transportu i magazynowania paliw. W tej części mieszczą się również wydatki związane z utrzymaniem infrastruktury logistycznej, obsługą stacji paliw oraz działalnością dystrybutorów.
Marcin Walków, dziennikarz i wydawca money.pl
