Tysiące przegranych spraw frankowych. Lawina się rozpędza

Ponad 4 tys. - tyle wyroków w sprawach frankowych zapadło w pierwszym półroczu tego roku według szacunków Votum Robin Lawyers opartych na informacjach dostępnych w różnych źródłach. To więcej niż w całym 2021 i 2020 roku, gdy sądy wydały odpowiednio 2780 i 955 wyroków. To pokazuje, jak bardzo przyspieszyły postępowania.

Liczby niedokładnie oddają rzeczywistość. Zdaniem Wojciecha Bochenka, radcy prawnego z kancelarii Bochenek i Wspólnicy, od stycznia do czerwca tego roku w sądach zapadło zdecydowanie więcej wyroków niż wskazują szacunki Votum. W rozmowie z money.pl stwierdza, że wartość tę należy potraktować jako minimalną.

— Przypuszczam, że rzeczywista liczba zapadających wyroków może być zdecydowanie wyższa, jeżeli weźmiemy pod uwagę fakt, że część zapada na posiedzeniach niejawnych, o których wiedzą tylko pełnomocnicy prowadzący sprawę. Z drugiej strony nie ma oficjalnej i pełnej bazy wyroków frankowych uwzględniających rozstrzygnięcia we wszystkich prowadzonych postępowaniach — wyjaśnia mecenas Bochenek.

Według mecenasa sądy dopiero się rozkręcają. Doświadczenie podpowiada mu, że jesień przyniesie ożywienie.

— Nie zdziwię się, jeżeli w sprawach frankowych miesięcznie będzie zapadać po 1000 lub więcej wyroków — przewiduje.

Poprosiliśmy firmę Votum Robin Lawyers o udostępnienie szczegółowych informacji dotyczących wyroków. Wynika z nich, że w pierwszym półroczu tego roku aż 3917 spraw wygrali frankowicze, a banki – 117. W siedmiu sprawach sąd apelacyjny uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i skierował do ponownego rozpatrzenia.

Dominują orzeczenia stwierdzające nieważność umowy kredytowej – zapadło 3746 takich wyroków. W tej sytuacji klient oddaje bankowi kapitał, a bank zwraca mu wszystkie pobrane raty i opłaty wraz z odsetkami. Banki nie pozostają dłużne wobec takich osób — od jakiegoś czasu żądają zapłaty za bezumowne korzystanie z kapitału. To chwilowo ostudziło zapał kredytobiorców walutowych do walk w sądach, ale nie na długo. Umacniający się względem złotego kurs franka szwajcarskiego oraz zacieśnianie polityki monetarnej przez Szwajcarów pogarszają sytuacją finansową kredytobiorców frankowych.

Na drugim w miejscu rankingu wyroków plasuje się "odfrankowienie" (166 wyroków), które polega na przewalutowaniu zobowiązania z franka szwajcarskiego na złotego po kursie średnim NBP z dnia zawarcia umowy kredytu, przy jednoczesnym utrzymaniu wskaźnika LIBOR (niedawno zmienionego na SARON) jako podstawy oprocentowania, charakterystycznego dla kredytów w walucie obcej.

W przypadku pięciu wyroków kancelarii nie udało się ustalić nic ponadto, że był on korzystny dla kredytobiorców. Żeby dowiedzieć się czegoś więcej, należy poczekać na pisemne uzasadnienie sądu.

Wyraźne umocnienie trendu korzystnych wyroków widać także w orzeczeniach sądów drugiej instancji. W pierwszym półroczu 2022 r. zapadło łącznie 656 wyroków prawomocnych, z czego 646 (98,5 proc.) było korzystnych dla kredytobiorców, a tylko 10 (1,5 proc.) - dla banków.

Szacuje się, że banki udzieliły ok. 750 tys. frankowych kredytów mieszkaniowych — z tego ok. 410 tys. umów wciąż jest aktywnych. Do sądu skierowano ponad 120 tys. spraw. O pozwaniu banku myślą też przedsiębiorcy z kredytem frankowym, o czym informowaliśmy na łamach money.pl w ubiegłym tygodniu. Kancelarie upatrują w tej grupie blisko 80 tys. potencjalnych klientów.

Banki nie pozostają obojętne na to, co się dzieje. Widać to po rosnących rezerwach na ryzyko prawe — gotówce zamrożonej na pokrycie ewentualnych strat w razie przegranych w sądach.

Karolina Wysota, dziennikarka money.pl