Praca na pół etatu

Jakie zalety ma praca na pół etatu? Jakie minusy wiążą się z taką umową? Jakie różnice w stosunku do innych umów charakteryzują pracę na pół etatu? Dowiedz się tego wszystkiego z naszego poradnika.

Jeśli pracodawca potrzebuje wsparcia swojego zespołu, a kandydatowi zależy wyłącznie na dorobieniu sobie albo z innych względów nie może pracować w pełnym wymiarze godzin, obie strony mogą umówić się na podpisanie umowy o pracę na pół etatu.

Zatrudnienie w niepełnym wymiarze godzin to korzystne rozwiązanie np. dla studentów, którzy mogą uczyć się i zdobywać doświadczenie zawodowe. Jednocześnie mają prawo do urlopu, a także do świadczeń pieniężnych z ubezpieczenia społecznego, np. do zasiłku chorobowego. W przypadku osób uczących się, które nie ukończyły 26. roku życia, zatrudnienie na podstawie umowy-zlecenia nie stanowi podstawy do ubezpieczenia. Umowa o pracę, niezależnie od wymiaru czasu pracy, zapewnia więcej przywilejów.

Strony umowy o pracę mogą się dogadać na dowolny wymiar czasu pracy. W takiej sytuacji jest jeden wyjątek: gdy pracownik nie wykorzystuje urlopu wychowawczego, a jest do niego uprawniony i wnioskuje o obniżenie wymiaru czasu pracy, to pracodawca ma obowiązek zmniejszyć liczbę godzin, ale nie więcej niż do połowy pełnego wymiaru czasu pracy. W umowie o pracę należy dokładnie określić wymiar czasu pracy. Zazwyczaj określa się go ułamkowo (np. 1/2, 1/4 etatu). W rozkładzie pracy pracownika zatrudnionego na część etatu trzeba zawrzeć informację, w jakich dniach i po ile godzin ma on wykonywać pracę. Warto też podkreślić, że osoba pracująca w niepełnym wymiarze godzin może wykonywać pracę według różnych systemów czasu pracy, np. zgodnie z podstawowym czasem pracy,
skróconym czasem pracy, równoważnym czasem albo zadaniowym czasem pracy.

Pracownik, który ma umowę na część etatu, może korzystać z tych samych praw co pracownik pełnoetatowy. Chodzi tu o m.in.: świadczenia z ubezpieczenia społecznego i zdrowotnego, ochrona wynagrodzenia itp. Ma również prawo do corocznego, nieprzerwanego i płatnego urlopu wypoczynkowego. Różnice pomiędzy pracownikiem pełnoetatowym i zatrudnionym w niepełnym wymiarze godzin dotyczą jednak ilości. Osoba pracująca na pół etatu korzysta z proporcjonalnej części urlopu wypoczynkowego i zamiast 26 dni przysługuje mu 13.

Pracownik zatrudniony w niepełnym wymiarze godzin, nie może być równoznaczne z utrudnianiem dostępu do szkoleń, awansu itd. Z kodeksu pracy wynika, że nie należy dyskryminować pracownika m.in. z uwagi na jego płeć, rasę, wyznanie, a także ze względu na liczbę przepracowanych godzin. Warunki pracy i płacy nie mogą być mniej korzystne dla osoby zatrudnionej w niepełnym wymiarze czasu pracy niż dla pracownika pełnoetatowego.

Jeśli podejmujemy pracę na pół etatu, musimy pamiętać, że zarobki będą niższe niż na pełnym etacie. Mniejsze będą też składki ubezpieczeniowe. Ich wysokość wpływa na przyszłą emeryturę. Ważne też, że przecież wysokość pensji jest proporcjonalna do tego, ile godzin przepracowaliśmy w firmie, a to też ma znaczenie przy obliczaniu emerytury.

Wynagrodzenie pracownika niepełnoetatowego musi być proporcjonalne w stosunku do części etatu, którą zajmuje. Jeśli osoba, która pracuje w pełnym wymiarze godzin, ma pensję w wysokości 4 000 zł, pracownik zatrudniony na pół etatu powinien otrzymywać 2 000 zł za tę samą pracę, a w przypadku umowy na ćwierć etatu – 1 000 zł.

Procentowa wysokość składek na ubezpieczenie społeczne i na ubezpieczenie zdrowotne jest oczywiście taka sama i to, czy jest to umowa na cały etat, czy pół nie ma tu najmniejszego znaczenia. W ten sam sposób obliczana jest też zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych.