Cisza wyborcza – czym jest i kiedy obowiązuje?

W przeddzień wyborów zgodnie z przepisami Kodeksu wyborczego obowiązuje cisza wyborcza. Co to jest? To czas, w którym zabronione jest prowadzenie szeroko rozumianej agitacji wyborczej. Obejmuje to zakaz:

• zwoływania zgromadzeń,
• organizowania pochodów i manifestacji,
• wygłaszania przemówień,
• rozpowszechniania materiałów wyborczych. 

W związku z ciszą wyborczą zabroniona jest równocześnie agitacja w lokalach wyborczych oraz na terenie budynku, w którym taki lokal się znajduje. 

Przez pojęcie agitowania wyborczego należy rozumieć publiczne nakłanianie, przekonywanie czy zachęcanie do głosowania przez wyborców w określony sposób. Agitacja nie musi mieć charakteru bezpośredniego. Możliwe jest jej prowadzenie również w internecie. 

Dla rozwiania wszelkich wątpliwości w tym zakresie warto wiedzieć, w jakich odstępach czasowych trwa cisza wyborcza. Kiedy się zaczyna i kiedy kończy? Cisza wyborcza zaczyna się na 24 godziny przed dniem głosowania i trwa aż do jego zakończenia. Wybory zawsze odbywają się w dzień wolny od pracy, czyli w niedzielę, dlatego cisza wyborcza rozpoczyna się o północy w sobotę i kończy w niedzielę po zamknięciu lokali wyborczych. 

Osoby, które świadomie lub nawet nieświadomie łamią w czasie ciszy wyborczej zasady ujęte w Kodeksie wyborczym, narażają się na nałożenie kar. Artykuł 498 Kodeksu wskazuje, że prowadzenie agitacji wyborczej w czasie zarządzonej ciszy wyborczej grozi grzywną. 

Osoby, które są świadkiem lub same doświadczają agitacji w czasie ciszy wyborczej, powinny zgłaszać takie wykroczenia na Policję. 

Za naruszenie zakazu podawania do publicznej wiadomości w trakcie ciszy wyborczej wyników sondaży, zachowań wyborczych i przewidywanych wyników wyborów grożą surowsze sankcje, ponieważ jest to traktowane jako przestępstwo. Może to być kara w wysokości nawet do 1 mln zł.