Gigant walczy o zwrot 1,6 mld zł. Minister zdecydował. Jest szansa

Spółka zastrzegła, że nie przesądza to czy Minister Energii dokona zwrotu składki, czy też odmówi stwierdzenia nadpłaty: ma on wydać decyzję po zakończeniu postępowania administracyjnego.

Zarząd JSW informuje, iż w dniu 25 listopada 2025 r. powziął informację o wydaniu przez Ministra Energii postanowienia z dnia 25 listopada 2025 r. w przedmiocie uchylenia postanowienia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 11 czerwca 2025 r. odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty i zwrotu składki solidarnościowej - wskazała w raporcie JSW.

Postanowienie MKiŚ zostało uchylone z przyczyn formalnych wskutek rozpoznania wniosku JSW o ponowne rozpatrzenie sprawy. ME stwierdził, że wniosek JSW powinien zostać merytorycznie rozpoznany w drodze decyzji, w związku z czym postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania było niewłaściwe.

"Postanowienie Ministra Energii nie przesądza jednak czy Minister Energii ostatecznie dokona zwrotu składki solidarnościowej, czy też odmówi stwierdzenia nadpłaty. Minister Energii dokona oceny argumentów JSW oraz żądania zwrotu składki solidarnościowej i wyda merytoryczną decyzję po zakończeniu postępowania administracyjnego" - uściśliła spółka.

JSW przeżywa poważne trudności finansowe. Spółka w tym roku już dwukrotnie zwróciła się do rządu o zwrot tzw. składki solidarnościowej (windfall tax, czyli podatku od nadmiarowych zysków) w wysokości 1,6 mld zł, zapłaconej w 2023 r. na mocy polskich przepisów wdrażających unijne rozporządzenie dot. sektora energetycznego.

Pierwszy wniosek o zwrot składki trafił do MKiŚ w kwietniu 2025 r. Resort odmówił wszczęcia postępowania argumentując, że nie ma kompetencji do oceny zgodności ustawy z Konstytucją RP i jest to wyłączne uprawnienie Trybunału Konstytucyjnego.

Zgodnie z przysługującym prawem JSW na przełomie czerwca i lipca zwróciła się do ministra o ponowne rozpatrzenie wniosku. Spółka podniosła w nim, że ustawa, na mocy której zapłaciła składkę, jest niezgodna z Konstytucją i uważa, że temat wymaga ponownego rozpatrzenia przez uprawniony organ administracyjny.

Cytowany wówczas Stanisław Gordziałkowski z Kancelarii Sołtysiński Kawecki & Szlęzak, reprezentującej JSW argumentował, że kwestia oceny zgodności przepisów ustawy z konstytucją oraz prawem międzynarodowym nie stanowi w ocenie tej strony przesłanki do odmowy wszczęcia postępowania.

- Przede wszystkim organy administracji publicznej, w tym minister, mają kompetencję do oceny przepisów ustawy i dokonywania ich prokonstytucyjnej wykładni. Ponadto, spółka na tym etapie nie jest uprawniona do występowania do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności przepisów ustawy z konstytucją, bo taką kompetencję ma m.in. sąd administracyjny - zaznaczył prawnik pracujący dla JSW.

Minister klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska komentowała następnie, że spółka powinna zwrócić się w tej sprawie do organu władzy sądowniczej ponieważ resort klimatu nie orzeka o zgodności z konstytucją przepisów prawa.

- Jesteśmy władzą nie sądowniczą, tylko wykonawczą. Zajmujemy się wykonywaniem prawa, więc uznaliśmy, że nie jest dla nas przedmiotowe orzekanie w tej sprawie - wyjaśniła minister.

- Konsultowaliśmy to również z Prokuratorią Generalną, więc muszą to (JSW) skierować do właściwych organów i do właściwych ministerstw - dodała minister przypominając, że zgodnie ze zmianą ustawy działowej kompetencje w zakresie m.in. paliw zostały przeniesione z MKiŚ do Ministerstwa Przemysłu (którego następcą jest Ministerstwo Energii)

JSW wskazywała wcześniej, że wskutek wprowadzenia tzw. składki solidarnościowej (ustawą z 27 października 2022 r. o środkach nadzwyczajnych mających na celu ograniczenie wysokości cen energii elektrycznej oraz wsparciu niektórych odbiorców w 2023 r.), w latach 2023-24 wpłaciła do budżetu państwa 1,6 mld zł.

W kwietniu spółka zwróciła się do MKiŚ z wnioskiem o zwrot tych środków argumentując, że przepisy ustawy naruszały fundamentalne zasady prawa krajowego i unijnego, w tym zakaz retroaktywności, zasadę równości wobec prawa oraz sprawiedliwości i powszechności opodatkowania.

JSW podała też, że zapłata daniny skutkowała podwójnym opodatkowaniem dochodu za 2022 r. - najpierw podatkiem CIT, a następnie 25-procentową składką solidarnościową. Ponadto, wbrew założeniom ustawy, spółka nie była beneficjentem nadzwyczajnych zysków z rynku energii, lecz poniosła istotne koszty w związku z wysokimi cenami energii, której zużywa znaczne ilości w procesach produkcyjnych.

JSW akcentuje, że odzyskanie środków ze składki solidarnościowej jest ważne dla stabilizowania sytuacji finansowej jej grupy w najbliższych miesiącach i latach.

We wtorek JSW podała, że jej strata netto sięgnęła po trzech kwartałach 2025 r. narastająco 2,9 mld zł. Przychody ze sprzedaży wyniosły 7 mld zł, a wynik EBITDA minus 1,4 mld zł.

Spółka podkreśliła, że na wyniki za pierwsze dziewięć miesięcy istotnie wpłynął ujęty w pierwszym półroczu odpis aktualizujący wartość aktywów trwałych o 648 mln zł, związany ze zdarzeniami w kopalni Knurów-Szczygłowice z początku JSW wskazuje, że nadal zmaga się z presją niskich cen węgla koksowego i koksu oraz pogarszającą się sytuacją europejskiego hutnictwa, co przekłada się na narastające straty finansowe.

Władze JSW już od końca ub. roku wdrażają Plan Strategicznej Transformacji, który ma stabilizować sytuację; jego najważniejszym obszarem są działania w zakresie zwiększania wydobycia i efektywności.

Obecny zarząd przygotował plan restrukturyzacji biznesowej, obejmujący: pakiet wsparcia ze strony Skarbu Państwa, wypracowanie porozumienia ze stroną społeczną ws. zmian dotyczących kosztów pracy, organizacji zatrudnienia i zasad wynagradzania, uzgodnienie z bankami i instytucjami finansującymi nowej struktury finansowania, dostosowanej, a także kompleksowy plan restrukturyzacji biznesowej.

W pierwszym półroczu br. JSW zanotowała 2,075 mld zł straty netto i spadek przychodów ze sprzedaży o 1,461 mld zł wobec tego samego okresu rok wcześniej (do 4,715 mld zł). Spółce niebawem skończą się środki funduszu stabilizacyjnego (FIZ): na koniec marca 2024 r. wartość jego aktywów netto wynosiła 5,7 mld zł, ostatnio było to 100 mln zł.