Trwa ładowanie...
Notowania
Przejdź na
Oliwia Skindzier
|
aktualizacja

Jak wygląda umowa lojalnościowa i do czego zobowiązuje?

3
Podziel się:

Pracodawcy mogą zabezpieczyć swoje interesy poprzez umowę lojalnościową, która zobowiązuje pracownika do zachowania lojalności wobec firmy. Tzw. lojalka może trwać zarówno w czasie trwania stosunku pracy, jak i po jej zakończeniu. Treść takiej umowy często różni się w zależności od specyfiki branży, jednak musi być zgodna z określonymi ramami prawnymi. Czym jest umowa lojalnościowa, kiedy nie jest zgodna z prawem i co się stanie, jeśli pracownik ją złamie?

Jak wygląda umowa lojalnościowa i do czego zobowiązuje?
Umowa lojalnościowa zabezpiecza interesy pracodawcy poprzez ustanowienie dla pracownika zakazu pracy dla konkurencji. (pixabay.com, pixabay)

Co to jest umowa lojalnościowa?

Umowa lojalnościowa, czyli umowa o zakazie konkurencji, jest zawierana pomiędzy pracownikiem a pracodawcą, w celu zabezpieczenia interesu podmiotu zatrudniającego. Ma ochronić pracodawcę przed niewłaściwym zachowaniem obecnych, a często także byłych pracowników. Zakaz konkurencji regulowany jest przez Kodeks pracy, który określa, że w zakresie, który ustalony jest w odrębnej umowie, pracownik nie może prowadzić działalności konkurencyjnej wobec pracodawcy ani podjąć pracy na podstawie umowy o pracy lub innej formy współpracy z podmiotem, który prowadzi taką działalność. 

Co więcej, pracodawca może dochodzić od pracownika wyrównania szkody, którą poniósł wskutek naruszenia przez zatrudnionego zakazu konkurencji. Aby mieć pewność, że pracownik nie będzie działał na niekorzyść pracodawcy, często stosuje się dodatkową umowę lojalnościową. Dzięki temu dokładnie opisany jest obszar działalności, który podlega zakazowi, okres obowiązywania "lojalki" czy konsekwencje naruszenia umowy. Istotną takiego rozwiązania jest to, by pracownik nie podjął działań, które mogłyby naruszyć interesy pracodawcy. 

Umowa lojalnościowa może zostać zawarta na czas trwania stosunku pracy, ale może obowiązywać także przez określony czas po rozwiązaniu stosunku pracy w przypadku pracownika, który miał dostęp do szczególnie ważnych informacji, a ich ujawnienie mogłoby narazić pracodawcę na szkodę. Często od czy kontynuowania podjęcia pracy zależy złożenie podpisu pod umową lojalnościową. 

Jaką formę może mieć umowa lojalnościowa?

Umowa lojalnościowa musi zostać zawarta w formie pisemnej pod rygorem nieważności. Inna forma umowy nie będzie ważna, a przez to nie będzie powodowała określonych skutków prawnych. Jeśli umowa obejmuje czas trwania stosunku pracy, nie ma problemu z określeniem okresu jej obowiązywania. W przypadku, gdy umowa o zakazie konkurencji ma obowiązywać po rozwiązaniu stosunku pracy, jej okres powinien być dokładnie określony.

Co więcej, za okres ten, już po ustaniu stosunku pracy, pracownikowi przysługuje odszkodowanie, które nie może być niższe niż 25 proc. wynagrodzenia otrzymywanego przed ustaniem stosunku pracy przez czas, który odpowiada okresowi obowiązywania zakazu konkurencji. 

Czy umowa lojalnościowa jest zgodna z prawem?

Co do zasady, umowa lojalnościowa to rozwiązanie, które jest zgodne z prawem. Jest to sposób zabezpieczenia interesów pracodawcy. Ma jednak pewne ograniczenia, dlatego warto wiedzieć, kiedy nie będzie zgodna z prawem. W dokumencie pracodawca nie może zakazać pracownika wykonywania wszelkiej działalności. Zakres zakazu konkurencji może dotyczyć jedynie konkurencyjnych obszarów w stosunku do działalności pracodawcy, dlatego powinien zostać określony możliwie jak najbardziej precyzyjnie. 

Umowa lojalnościowa niezgodna z prawem nie będzie rodziła skutków prawnych, jeśli np. nie została zawarta w odpowiedniej, pisemnej formie. 

Najczęściej to lekarzy, prawników, przedstawicieli handlowych, architektów czy inżynierów dotyczą umowy lojalnościowe. Z "lojalkami" w umowach muszą liczyć się także pracownicy branż takich jak marketing, media czy IT. Popularnym rozwiązaniem jest także umowa lojalnościowa po odbytym szkoleniu, gdy pracodawca opłaca pracownikowi kosztowne szkolenie czy kursu. 

Konsekwencje naruszenia umowy lojalnościowej

W przypadku naruszenia przez pracownika zakazu konkurencji pracodawca ma prawo dochodzić wyrównania za szkodę, którą poniósł. Dla pracownika oznacza to, że będzie musiał liczyć się z konsekwencjami prawnymi, które najczęściej polegają na tym, że zapłaci pracodawcy odszkodowanie, które będzie odpowiadać pełnej wartości wyrządzonej szkody. Pełna wartość oznacza nie tylko poniesione straty, ale także utracone w wyniku złamania zakazu konkurencji korzyści.

Gdy osoba zatrudniona złamie umowę lojalnościową w trakcie trwania stosunku pracy, może zostać rozwiązana z nim umowa o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika, ponieważ złamanie zakazu konkurencji może zostać uznane za ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych. Gdy z kolei były pracownik złamie zakaz i wyrządzi szkodę, poniesie odpowiedzialność na podstawie Kodeksu cywilnego. W przypadku sytuacji spornych to sądy pracy są organami upoważnionymi do ich rozstrzygania.

Kiedy umowa lojalnościowa jest nieważna?

Umowa lojalnościowa jest nieważna, jak już wspomniano wyżej wtedy, gdy nie została zachowana forma pisemna, o czym wprost mówi Kodeks pracy. Jednak umowa lojalnościowa nie będzie ważna również wtedy, gdy dotyczy zakazu konkurencji po ustaniu stosunku pracy, i w której została ustalona nieodpłatność umowy lub odszkodowanie dla pracownika zostało ustalone na niższe, niż przewiduje art. 101(2) § 3 Kodeksu pracy. Umowa lojalnościowa jest wtedy nieważna na podstawie art. 58 Kodeksu cywilnego.

Co więcej, zakaz konkurencji przestaje obowiązywać pracownika, gdy pracodawca nie wypłaca mu odszkodowania przewidzianego na podstawie umowy o zakazie konkurencji

Jak obejść umowę lojalnościową?

Zerwanie umowy lojalnościowej to przykre konsekwencje dla pracownika, które najczęściej są związane z karami finansowymi. Czy da się obejść umowę lojalnościową? Istnieje możliwość zakończenia współpracy z firmą, nawet jeśli ma się podpisaną "lojalkę". Wymaga to jednak tego, by to po stronie pracodawcy pojawiła się wina, która stanie się powodem zerwania wiążącej umowy.

Wina może dotyczyć nadużywania umowy lub niespełnienia jej warunków. Brak wypłaty pensji w terminie czy wymuszanie na pracowniku pozostania w firmie to przesłanki do zerwania umowy o zakazie konkurencji bez konsekwencji. Trzeba jednak zgłosić się do sądu pracy, w którym można liczyć na pomoc. 

Masz newsa, zdjęcie lub filmik? Prześlij nam przez dziejesie.wp.pl
porady
gospodarka
Oceń jakość naszego artykułu:
Twoja opinia pozwala nam tworzyć lepsze treści.
Źródło:
money.pl
KOMENTARZE
(3)
Bankomat
miesiąc temu
Panie premierze współczuję że nie ma Pan co robić w Polsce i "biedny " musi się lansować na wojnie i zaglądać innym w kieszeń.
Dfg
miesiąc temu
A druga stronę nie działa?
Wacek
miesiąc temu
26 lat pracy w duzej masarni jak przyszedlem zaraz po studiach moj nr teczki byl 9 zaklad produkowal okolo 1tone na dzien. Kiedy odchodzilem produkcja w granicach 50-80 ton na dzien. Po moim odejsciu prubowano na mnie wymusic podpisanie lojalki. Odszedlem z uwagi na to ze szefo chyba zeswirowal pozatrudnial ludzi znajomkow i pociotkow ktorzy zamiast pomagac przy generowaniu zysku generowali koszty. Czare goryczy przelala akcja z roczna premia kiedy to psiarczyki dostaly dostl po 0,05% zysku a ja zamiast 0,1% tylko 0,01% zwrocilem te premie i wypowiedzialem umowe. Wszyscy mysleli ze zartuje. Nie chce sie chwalic zaklad wytrzymal 5 lat i sie zamkna ale jak psiarczyki chcialy smigac mietkami i audi z seri Q a mi wyatarczala srajczento ja na rok na paliwo wydalalem okolo 15tys zl a rekordzista ponad 50tys zl.