Płaca minimalna i stawka godzinowa w Polsce. Oto kwoty na rok 2026

Od początku roku 2026 minimalne wynagrodzenie w Polsce wzrosło o 140 zł, osiągając 4806 zł brutto, co przekłada się na ok. 3605 zł na rękę. Zmiana ta wprowadza również wyższą minimalną stawkę godzinową, która wynosi teraz 31,40 zł brutto.

Dla pracowników nieodprowadzających składek na Pracownicze Plany Kapitałowe i niekorzystających z ulgi dla młodych oznacza to wynagrodzenie netto w wysokości około 3510,92 zł. Miesięczna podwyżka netto w stosunku do 2024 r. wyniesie 249,39 zł, co w skali roku przekłada się na dodatkowe 2992,68 zł.

W przypadku pracowników zatrudnionych na umowę zlecenie, przy 168 przepracowanych godzinach miesięcznie, stawka godzinowa na rękę wyniesie około 22,03 zł netto. Minimalna stawka godzinowa wzrośnie z obecnych 28,10 zł brutto do 30,50 zł brutto, co stanowi podwyżkę o 2,40 zł za godzinę.

W ostatnich 25 latach płaca minimalna rosła stopniowo od 700 zł w 2000 r., 1126 zł w 2008 r., 2000 zł w 2017 r. do 3010 zł w 2022 r. W ciągu 10 lat wzrosła o 3056 zł (w 2015 r. kształtowała się na poziomie 1750 zł).

Największy wzrost płacy minimalnej był w 2023 i 2024 r. Wtedy też kwotę tę podwyższano dwukrotnie w ciągu roku. Wynikało to z przepisów ustawowych, które mówią, że jeżeli prognozowany na następny rok wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem wynosi co najmniej 105 proc. – ustala się dwa terminy zmiany wysokości minimalnego wynagrodzenia oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej: od 1 stycznia i od 1 lipca.

Na przestrzeni dwóch dekad znacząco wzrosły też koszty życia, głównie z powodu inflacji. Dane GUS pokazują wzrost indeksu cen od 80,2 w 2005 r. do 100 w 2015 r. i do 148,7 w 2024 r. Oznacza to, że w ciągu 20 lat ceny wzrosły o ok. 85 proc., a od 10 lat o około 50 proc.

Jeśli chodzi o statystyki europejskie, to od 1 stycznia 2025 r. 22 z 27 państw Unii Europejskiej miało ustaloną krajową płacę minimalną. Wyjątki stanowią Dania, Włochy, Austria, Finlandia i Szwecja.

Warto przy tym wspomnieć, co się kryje za tym, że w części bogatych państw Europy nie ma najniższej krajowej. "Zamiast tego, stosunkowo wysokie płace są ustalane w ramach regularnych negocjacji między pracodawcami a związkami zawodowymi. Około 67 proc. duńskich pracowników jest członkami związków zawodowych" - czytamy na rządowej stronie internetowej Danii.

"Duński model flexicurity opiera się na długiej tradycji dialogu między zrzeszeniami pracodawców a związkami zawodowymi. Płace i warunki pracy są ustalane na podstawie układów zbiorowych, a rząd rzadko ingeruje w te kwestie" - dodaje Kopenhaga.

Według danych opublikowanych przez Eurostat w styczniu 2025 r. w 10 krajach UE płaca minimalna wynosiła poniżej 1000 euro miesięcznie. Były to Bułgaria (551 euro), Węgry (707 euro), Łotwa (740 euro), Rumunia (814 euro), Słowacja (816 euro), Czechy (826 euro), Estonia (886 euro), Malta (961 euro), Grecja (968 euro) i Chorwacja (970 euro).

W sześciu innych krajach płaca minimalna wahała się od 1000 do 1500 euro miesięcznie. Chodzi o Cypr (1000 euro), Portugalię (1015 euro), Litwę (1038 euro), Polskę (1091 euro), Słowenię (1278 euro) i Hiszpanię (1381 euro).

Z kolei w pozostałych sześciu krajach płaca minimalna przekraczała 1500 euro miesięcznie. Tymi krajami są Francja (1802 euro), Belgia (2070 euro), Niemcy (2161 euro), Holandia (2193 euro), Irlandia (2282 euro) i Luksemburg (2638 euro).

Dla pracodawców nowa pensja minimalna oznacza wzrost kosztów zatrudnienia. Przy wynagrodzeniu brutto wynoszącym 4666 zł składka zdrowotna wyniesie 362,37 zł, a całkowity koszt pracodawcy wzrośnie do 5621,59 zł. W porównaniu do obecnie obowiązującej stawki koszt zatrudnienia wzrośnie o ponad 440 zł.

W Ocenie Skutków Regulacji wskazano, że podwyższenie minimalnego wynagrodzenia może skutkować ograniczeniem zatrudnienia przez część przedsiębiorców, szczególnie w przypadku osób o niskich kwalifikacjach. Termin wypłaty podwyższonego wynagrodzenia zależy od przyjętego w firmie harmonogramu wypłat: przy terminie do 10. dnia miesiąca pracownicy otrzymają wyższe wynagrodzenie do 10 lutego 2025 r., natomiast przy wypłatach pod koniec miesiąca - już w styczniu 2025 r.

Równolegle z krajowymi zmianami w wysokości płacy minimalnej trwają prace nad wdrożeniem do polskiego systemu prawnego dyrektywy Parlamentu Europejskiego z 19 października 2022 r. Dyrektywa ta ma na celu ujednolicenie standardów wynagrodzeń minimalnych w całej Unii Europejskiej.

Z danych Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wynika, że w ubiegłym roku około 3 mln zatrudnionych w Polsce otrzymywało płacę minimalną.

Według obowiązujących przepisów wynagrodzenie minimalne obejmuje różne składniki poza podstawową pensją, jednak nie zawiera dodatków takich jak stażowy czy za pracę w nocy.

Pracownik ma prawo do minimalnego wynagrodzenia za pracę. Jest to kwota, która mu przysługuje niezależnie od kwalifikacji, zaszeregowania osobistego, składników wynagrodzenia, systemu i rozkładu czasu pracy stosowanych u danego pracodawcy, jak również szczególnych właściwości i warunków pracy.

Źródło: PAP