"Paradise Papers" pogrążają królową Elżbietę II i ludzi Trumpa. To nowa odsłona afery z rajami podatkowymi

W dokumentach przewijają się nazwiska 120 polityków z prawie 50 krajów.

W dokumentach przewijają się nazwiska 120 polityków z prawie 50 krajów.
Źródło zdjęć: © Chris Jackson /Photoshot/REPORTER
Przemysław Ciszak

Z kancelarii Appleby na Bermudach i kilkunastu mniejszych wyciekło 13,4 mln plików, które ujawniają nadużycia podatkowe na najwyższych szczeblach. Obciążają one między innymi brytyjską królową i dokumentują transakcje offshore członków gabinetu Trumpa z rosyjskim biznesem.

Międzynarodowe Konsorcjum Dziennikarzy Śledczych (ICIJ) ujawniło dane z 19 rajów podatkowych. Utrzymywane w ścisłej tajemnicy dane sięgające lat 70. przez ponad rok badało 380 dziennikarzy.

W dokumentach przewijają się nazwiska 120 polityków z prawie 50 krajów, milionerzy, sportowcy i biznesmeni. Ujawnione kwity będą poważnym problemem m.in. dla Donalda Trumpa i brytyjskiej premier Theresy May, którzy zobowiązali się do wprowadzenia ograniczeń w agresywnych metodach unikania opodatkowania.

Zobacz także - Afera "Panama Papers". Wyciek poufnych dokumentów:

Finanse królowej

Tymczasem ze śledztwa ICIJ wynika, że królowa Elżbieta II poprzez Księstwo Lancaster utrzymywała i nadal utrzymuje inwestycje offshore (spółki lub fundusze zakładane poza macierzystym krajem, głównie w miejscach, które pozawalają korzystniej rozliczyć podatek), które wpompowały pieniądze w szereg firm, w tym również zamieszaną w skandal BrightHouse. Firma ta wykorzystała i oszukała tysiące biednych rodzin i osób wymagających szczególnej troski – podaje "The Guradian". W ubiegłym roku nakazano wypłatę 14,8 miliona funtów odszkodowania dla 249 tys. klientów.

Administracja księstwa utrzymuje, że o 12-letniej inwestycji dowiedziało się dopiero od dziennikarzy. Udziały w BrightHouse uznało jednak za znikome. Ujawniło również kilka inwestycji w zagraniczne fundusze, w tym również w Irlandii. Zaznaczyło jednak, że z ulg podatkowych nie korzystało.

Z wycieków jednak wynika, że księstwo wykorzystywało zagraniczne fundusze - tzw. "private equity", które miały chronić inwestorów brytyjskich przed koniecznością płacenia podatku od udziałów.

Jak podaje "The Guardian", prywatna posiadłość królowej pod koniec marca dysponowała aktywami o wartości 519 milionów funtów. Ile z nich trafiło do rajów? Dziennikarze stawiają pytania o finanse królowej i kontrolę nad wydatkami pałacu.

Ludzie prezydenta i szwagier Putina

Również Ameryką wstrząsnął skandal. Jak wynika ze śledztwa ICIJ, omawianego przez zaangażowaną w śledztwo "Sueddeutsche Zeitung", dokumenty rzucają cień na 14 doradców, sponsorów i członków gabinetu prezydenta USA Donalda Trumpa.

Ciosem wizerunkowym dla administracji Trumpa są m.in. prywatne interesy ministra handlu Wilbura Rossa.

Ze zdobytych przez dziennikarzy plików wynika, że chodzi o udziały w stoczni Navigator. Jak pisze "Sueddeutsche Zeitung", jej klientem jest m.in. rosyjski koncern energetyczny Sibur. Spółka należy do szwagra Władimira Putina oraz współpracujących z Kremlem przedsiębiorców.

Kwity mówią o 68 mln dolarów przepływających od 2014 roku między Navigatorem a Siburem. Amerykański minister miał swoje udziały ukryć pod przykrywką kilku wirtualnych firm tzw. letterbox-company.

Kanadyjski premier

Po publikacji "Paradise Papers" grunt zapalił się również pod stopami doradców premiera Kanady Justina Trudeau. Doradca i główny fundator kampanii młodego polityka Stephen Bronfman umieścił rzekomo w rajach podatkowych miliony dolarów.

Ze śledztwa wynika, że za pośrednictwem rodzinnego biznesu inwestycyjnego założył szereg spółek w USA, Izraelu i na Kajmanach. Dzięki nim unikał płacenia podatków zarówno w Kanadzie i Ameryce oraz Izraelu.

Jak zaznacza "The Guradian", wielomilionowe transakcje pomiędzy tymi trzema jurysdykcjami pozwalały legalnie przesunąć miliony dolarów na Kajmany i tam odprowadzać znacznie niższe podatki.

Korporacje na celowniku

Afera "Paradise Papers" obejmuje również finanse wielu znanych firm i korporacji.Agresywną optymalizację podatkową stosowały między innymi Nike i Apple.Z kolei Twitter i Facebook miały pozyskać setki milionów dolarów z inwestycji powiązanych z rosyjskimi instytucjami finansowymi.

Rewelacje dotyczą również sekretnej pożyczki, jaką izraelskiemu miliarderowiudzieliłanajwiększa na świecie korporacja górnicza Glancore. Pożyczka miała zostać uruchomiona po zawarciu kontrowersyjnego kontraktu na eksploatację złóż w Demokratycznej Republice Konga.

Unikanie opodatkowania przez agresywną optymalizację to problem globalny. Kolejne afery, jak "Panama Papers", o której pisaliśmy, ale i wcześniejsze: "Offshore Leaks", "Swiss Leaks" czy "Lux Leaks", pokazały skalę tego zjawiska.

- W ramach prac Komisji Europejskiej badałem ten proceder, wskazując na ponad 600 instrumentów optymalizujących opodatkowanie - przyznał w rozmowie z money.plprof. Dominik Gajewski, ekspert Komisji Europejskiej.

Wybrane dla Ciebie
Wybory na Węgrzech: Partia Tisza odsuwa Fidesz od władzy. Są pełne wyniki
Wybory na Węgrzech: Partia Tisza odsuwa Fidesz od władzy. Są pełne wyniki
Co dalej z cieśniną Ormuz? Wszystko, co wiemy o eskalacji konfliktu
Co dalej z cieśniną Ormuz? Wszystko, co wiemy o eskalacji konfliktu
USA przejmą irańskie statki? Media: wojsko szykuje uderzenie
USA przejmą irańskie statki? Media: wojsko szykuje uderzenie
Miliard dolarów "do przodu". Kopalnia KGHM w Chile zarabia
Miliard dolarów "do przodu". Kopalnia KGHM w Chile zarabia
Cieśnina Ormuz: Kolejny atak na statki wzmaga paraliż transportu
Cieśnina Ormuz: Kolejny atak na statki wzmaga paraliż transportu
Nowe propozycje USA dla Iranu. Rynki ropy w napięciu
Nowe propozycje USA dla Iranu. Rynki ropy w napięciu
Iran zamyka cieśninę Ormuz. Trump: Nie mogą nas szantażować
Iran zamyka cieśninę Ormuz. Trump: Nie mogą nas szantażować
Historyczna wizyta. Adam Glapiński w największym skarbcu świata
Historyczna wizyta. Adam Glapiński w największym skarbcu świata
Historyczny rekord. Światowe giełdy tracą, ale ten europejski rynek idzie pod prąd
Historyczny rekord. Światowe giełdy tracą, ale ten europejski rynek idzie pod prąd
Śledztwo ws. Zondacrypto. Finansowych afer z polityką w tle kilka już w Polsce było
Śledztwo ws. Zondacrypto. Finansowych afer z polityką w tle kilka już w Polsce było
Morawiecki zapowiada Polski Ład 2.0. "Jak tylko wygramy wybory"
Morawiecki zapowiada Polski Ład 2.0. "Jak tylko wygramy wybory"
Afera Zondacrypto. Narasta spór rządu z prezydentem
Afera Zondacrypto. Narasta spór rządu z prezydentem