Wielka Brytania może wrócić do UE. Nieoficjalnie: oto specjalne warunki

Dwie osoby związane z unijnymi strukturami przekazały Politico, że Wielka Brytania mogłaby wrócić do Unii Europejskiej na zasadach zbliżonych do tych, które obowiązywały przed Brexitem.

Rozmówcy zastrzegli anonimowość, ponieważ sprawa ma delikatny charakter. Ich wypowiedzi wskazują, że Londyn nie musiałby automatycznie przyjmować wspólnej waluty ani rezygnować z własnych zasad dotyczących kontroli granicznych.

Taki sygnał mógłby wzmocnić zwolenników ponownego członkostwa Wielkiej Brytanii w UE. Jednocześnie podważałby argumenty osób, które uważają, że powrót do Wspólnoty powinien być możliwy wyłącznie po przyjęciu euro i przystąpieniu do strefy Schengen.

Unijni urzędnicy podkreślają, że Bruksela nie przyjęła dotychczas formalnego stanowiska w sprawie ewentualnego powrotu Wielkiej Brytanii. Londyn nie złożył bowiem wniosku o ponowne członkostwo. Dodają jednak, że podczas negocjacji Unia bierze pod uwagę indywidualną sytuację każdego państwa.

– Teoretycznie istnieje standardowe podejście, ale w praktyce widać większą elastyczność – powiedział jeden z urzędników. – Istnieją różne modele – dodał w rozmowie z Politico.

Przed brexitem Wielka Brytania korzystała z wyjątków dotyczących euro i Schengen. Było to możliwe dzięki szeregowi klauzul opt-out oraz porozumień negocjowanych przez dziesięciolecia jej członkostwa w UE. Państwa, które dołączyły do Unii później, przyjmowały natomiast zobowiązania dotyczące stopniowego zbliżania się do obu tych celów.

premier Wielkiej Brytanii Andy Burnham ocenił, że Brexit nie przynosi oczekiwanych rezultatów. Zasugerował również, że powrót do Unii Europejskiej mógłby znaleźć się w kolejnym programie wyborczym Partii Pracy. Sondaż YouGov przeprowadzony na początku listopada wskazał, że 55 proc. Brytyjczyków chce odwrócenia skutków Brexitu, a 34 proc. opowiada się za pozostaniem poza UE.

Poparcie dla powrotu spada jednak wyraźnie, gdy jako warunek ponownego członkostwa wskazuje się przyjęcie euro i wejście do strefy Schengen. W takim wariancie za powrotem opowiada się 35 proc. badanych, a 43 proc. jest temu przeciwnych.

Burnham deklarował, że ostatecznie będzie kierował się opinią brytyjskiego społeczeństwa. Zapowiedział także, że przed kolejnymi wyborami parlamentarnymi nie dojdzie do żadnych decyzji w sprawie ponownego członkostwa. Wybory muszą odbyć się najpóźniej w lipcu 2029 r., choć premier może zdecydować o wcześniejszym głosowaniu.

20 listopada Burnham ma spotkać się w Brukseli z przewodniczącą Komisji Europejskiej Ursulą von der Leyen. Rozmowy mają dotyczyć pakietu działań, które powinny ułatwić relacje Wielkiej Brytanii z UE po brexicie.

Wśród omawianych rozwiązań znajdują się: ułatwienia w handlu żywnością, nowe wizy dla młodych ludzi, połączenie systemów handlu emisjami.

Negocjacje rozpoczęły się za kadencji poprzednika Burnhama, Keira Starmera. Obecny premier chce jednak wykorzystać spotkanie także do przedstawienia propozycji szerszej przebudowy relacji z Unią.

Rozważane warianty mogą obejmować członkostwo Wielkiej Brytanii we wspólnym rynku albo unii celnej. Burnham nie wyklucza również pełnego powrotu do Unii Europejskiej. Wybrana opcja ma zostać uwzględniona w kolejnym programie wyborczym Partii Pracy, przygotowywanym przed wyborami planowanymi na 2029 r.