Podatek od darowizny. Zobacz, jak wypełnić i kiedy złożyć druk SD-Z2

Często podatnik, na przykład przyjmując darowiznę w nieodpowiedniej formie, sam pozbawia się zwolnienia z podatku. Zobacz, na co uważać, gdy jesteś spadkobiercą lub obdarowanym przez członka najbliższej rodziny i ile masz czasu na złożenie formularza SD-Z2 do urzędu skarbowego.

Urzędowi skarbowemu nic nie muszą oddawać ci, którzy otrzymali spadek lub darowiznę o wartości niższej niż 9637 złotych dla należących do pierwszej, 7276 – do drugiej i 4902 – do trzeciej grupy podatkowej. Nie zwalnia ich to jednak z obowiązku poinformowania o tym fakcie fiskusa. Kwoty darowizn (lub spadków) ulegają bowiem kumulacji w ciągu pięciu lat i obowiązek podatkowy powstaje w momencie, gdy nastąpiło przekroczenie limitu. Skąd wiadomo, do której grupy należy podatnik? Decyduje o tym związek pomiędzy nim, a darczyńcą (lub spadkodawcą).

• Do pierwszej grupy podatkowej należą: małżonkowie, wstępni (rodzice, dziadkowie, pradziadkowie), zstępni (dzieci, wnuki, prawnuki), pasierb, ojczym, macocha, rodzeństwo, teściowie, zięć oraz synowa;
• Do drugiej grupy podatkowej należą: zstępni rodzeństwa (na przykład dzieci siostry, wnuki brata), rodzeństwo rodziców (ciotki, wujowie), zstępni i małżonkowie pasierbów, małżonkowie rodzeństwa i rodzeństwo małżonków, małżonkowie rodzeństwa małżonków, małżonkowie innych zstępnych (na przykład mąż wnuczki);
• Do trzeciej grupy podatkowej należą natomiast pozostali podatnicy.

Nawet jeśli wartość darowizny lub spadku przekroczy próg, można uniknąć obowiązku podatkowego (aktualne stawki podatku od spadków i darowizn znajdziesz tutaj)
, pod warunkiem, że podatnik otrzymuje je od najbliższej rodziny. Zalicza się do niej obecnego małżonka, wstępnych, zstępnych, rodzeństwo, pasierba, macochę oraz ojczyma. Nie zwalnia to jednak z obowiązku zgłoszenia tego faktu do urzędu skarbowego. Obdarowany ma na to sześć miesięcy (jeśli się spóźni, to zapłaci podatek według normalnych stawek) i musi to zrobić korzystając z formularza SD-Z2. Poniżej zobaczysz, jak poprawnie go wypełnić.

* *Instrukcja wypełniania druku SD-Z2 (kliknij, aby pobrać formularz)

Podatnik rozpoczyna uzupełnianie deklaracji od wpisania numeru NIP lub pesel w polu 1. Następnie w pozycjach 4 i 5 należy wpisać datę nabycia oraz datę powstania obowiązku podatkowego. W przypadku darowizn zazwyczaj są one tożsame, natomiast przy spadku – datą nabycia jest dzień śmierci spadkodawcy, natomiast datą powstania obowiązku podatkowego – moment przyjęcia spadku przez podatnika.

Podatnik wpisuje dane właściwego urzędu skarbowego. Zwykle jest to urząd właściwy dla jego miejsca zamieszkania, chyba że przedmiotem spadku lub darowizny jest nieruchomość. Wówczas właściwym będzie ten urząd skarbowy, na którego obszarze się ona znajduje. Właściwy urząd znajdziesz za pomocą naszej wyszukiwarki. W polu 7 natomiast należy zaznaczyć punkt 1, chyba że podatnik dokonuje korekty zgłoszenia.

W tych częściach należy wpisać dokładne dane osobowe oraz adres zamieszkania podatnika (część B) oraz darczyńcy lub spadkodawcy (część C).

Należy wskazać, z jakiego tytułu podatnik otrzymał przedmiot lub prawa majątkowe. Jeśli na przykład była to darowizna, odpowiedni będzie punkt 6, natomiast w przypadku dziedziczenia zaznaczyć należy pierwszy wariant.

Dokument potwierdzający uzyskanie rzeczy lub prawa majątkowego podatnik musi wskazać właśnie w tej części. W przypadku, gdy na przykład przedmiotem darowizny były środki pieniężne, a strony nie spisywały przy przekazaniu żadnej umowy, to podatnik powinien zaznaczyć punkt 45 (dokumentem może być na przykład wyciąg bankowy).

Dokumentu nie trzeba jednak dołączać do deklaracji. Podatnik musi jednak go okazać, gdyby został do tego wezwany przez urząd skarbowy.

Podatnik wykazuje wszystkie rzeczy lub prawa majątkowe, które otrzymał oraz miejsce ich użytkowania. Oprócz tego, powinien on jeszcze oszacować ich wartość rynkową poprzez porównanie z innymi przedmiotami o podobnych cechach. Jeśli więc przedmiotem postępowania jest samochód, to przy szacowaniu wartości należy wziąć pod uwagę inne auta tej samej marki, z tego samego rocznika i z podobnym poziomem zużycia.

W rubryce _ Wielkość udziału nabytego z rzeczy lub w prawie majątkowym _ obdarowany wskazuje, czy posiada pełnię praw do wymienionej rzeczy. Jeśli tak, zaznacza pozycję _ 100% _, a jeśli nie, bo na przykład gdy ojciec zapisał mieszkanie córce i synowi po równo, to wpisuje _ 50% _ w kolumnie obok. W takim przypadku muszą być złożone dwie deklaracje - osobno przez córkę i syna.

W tej części podatnik musi zachować szczególną uwagę. Musi bowiem zaznaczyć, kim jest on w stosunku do darczyńcy (lub spadkodawcy), a nie odwrotnie. Jeśli zatem ojczym przekazał pasierbowi samochód, to w tej rubryce należy zaznaczyć punkt _ pasierb _, nie zaś _ ojczym. _

Rubryka ta jest wypełniana tylko w przypadku, gdy przedmiotem darowizny lub spadku są środki pieniężne. Należy w niej zaznaczyć, w jakiej formie zostały one przekazane. Bardzo istotne jest, żeby darowizny pieniężnej nie przekazywać w gotówce. Jeśli tak się stanie, a urząd skarbowy się o tym dowie, to podatek będzie trzeba zapłacić.

Podatnik wpisuje uwagi, na przykład podaje adres do korespondencji lub numer telefonu, a w części J wpisuje swoje dane osobowe, datę wypełnienia deklaracji oraz składa podpis. Dokument może zanieść do urzędu skarbowego osobiście, wysłać pocztą (liczy się data stempla pocztowego) lub elektronicznie, za pomocą systemu e-deklaracje.