Międzynarodowy Fundusz Walutowy naciska na Kijów. Chcą zmiany w walucie

Urzędnicy NBU sprzeciwiają się jednak takiemu posunięciu, uważając, że zwiększyłoby to ryzyko inflacji i negatywnie wpłynęło na nastroje społeczne. Od 2022 roku Ukraina odpiera rosyjską inwazję na pełną skalę, a jej gospodarka pozostaje uzależniona od zachodniej pomocy.

Rozbieżności w kwestii polityki gospodarczej stanowią potencjalne ryzyko, ponieważ rząd w Kijowie stara się uzyskać nowy pakiet pożyczek od MFW. Ukraina otrzymała większość z 15,6 mld dolarów z programu MFW wynegocjowanego w 2023 roku. Obecnie strony prowadzą rozmowy w sprawie nowego pakietu, którego łączna wartość może wynieść 8 mld dolarów.

Rozmowy toczyły się w Waszyngtonie w tym tygodniu, a w przyszłym miesiącu ma dojść do dialogu na niższym szczeblu. Szefowa MFW Kristalina Georgieva planuje wizytę w Kijowie, która miałaby pomóc w kwestii dodatkowych funduszy. Problem waluty powoduje jednak dodatkowe napięcia. Dewaluacja może spowodować wzrost nominalnych dochodów fiskalnych, ponieważ umowy eksportowe są denominowane w walucie obcej.

Przedstawiciele NBU niechętnie ulegają presji MFW, powołując się na potencjalne szkody dla gospodarki. Prognozowane korzyści są ograniczone, ponieważ budżet Ukrainy w znacznym stopniu opiera się na bezpośredniej pomocy międzynarodowej, a dewaluacja może również wywołać inflację. Pojawiłyby się także konsekwencje polityczne. Ukraińscy decydenci od dawna podchodzą ostrożnie do dewaluacji, a społeczeństwo jest wrażliwe na wahania cen spowodowane kryzysami finansowymi, które miały miejsce przed rosyjską agresją.

NBU odmówił komentarza Bloombergowi ze względu na okres ciszy przed decyzją w sprawie stóp procentowych, która zostanie podjęta w przyszłym tygodniu. Również MFW odmówił komentarza. Ukraiński bank centralny zawiesił płynny kurs walutowy wkrótce po rosyjskim ataku na pełną skalę w lutym 2022 roku, by zapobiec gwałtownemu spadkowi wartości hrywny. Przed dwoma laty, po sfinalizowaniu przez MFW pakietu pomocowego, NBU zezwolił na wahania kursu w wąskim przedziale. Od tego czasu hrywna straciła około 13 proc. wartości w stosunku do amerykańskiego dolara.

Obecnie nie jest to jednak wystarczające dla MFW, który podjął bezprecedensową decyzję o udzieleniu pożyczki krajowi znajdującemu się w stanie wojny. Porozumienie z 2023 roku zostało zawarte po tym, jak grupa G7+ zaoferowała pomoc w spłacie zadłużenia w przypadku, gdyby Ukraina nie była w stanie tego zrobić. Dla Ukrainy współpraca z MFW pozostaje kotwicą polityki gospodarczej, ponieważ wojna z Rosją trwa już czwarty rok, a kraj stoi przed trudnym zadaniem zebrania pieniędzy na pokrycie luki budżetowej w przyszłym roku.

Rząd przygotował projekt budżetu na 2026 rok, w którym zakłada deficyt w wysokości ponad 18 proc. PKB. Minister finansów Serhij Marczenko oszacował lukę w przyszłorocznym budżecie na około 18 mld dolarów.