Niemcy: Obniżka podatku paliwowego nie pomogła kierowcom

Od 1 maja w Niemczech funkcjonuje obniżka podatku paliwowego. Rządowy rabat wynosi około siedemnaście eurocentów na litrze. Instytut ekonomiczny Ifo oraz automobilklub ADAC przeanalizowały sytuację na stacjach. Z ich raportów wynika, że korzyści dla kierowców są znacznie mniejsze od oczekiwań.

Sytuacja za naszą zachodnią granicą przypomina marcowe wdrożenie obniżek cen na polskim rynku, kiedy to również obawiano się, że państwowe ulgi i zmiany w opodatkowaniu zostaną pochłonięte przez marże dystrybutorów. Niemieckie organizacje konsumenckie twierdzą bowiem, że koncerny celowo zatrzymują lwią część zysków dla siebie.

Florian Neumeier z Centrum Ifo do spraw finansów publicznych przekazał agencji DPA konkretne wyliczenia. Wynika z nich, że w pierwszych dniach maja stacje obniżyły ceny benzyny E10 średnio o dwanaście eurocentów. W przypadku oleju napędowego różnica na korzyść konsumenta wyniosła początkowo zaledwie pięć centów, a w kolejnych dniach wzrosła do dziewięciu. Przedstawiciele ADAC oceniają, że obecne stawki na pylonach są nadal zbyt wysokie w stosunku do państwowych ulg.

Stowarzyszenie Fuels und Energie stanowczo zaprzecza oskarżeniom o celowe podnoszenie marż. Przedstawiciele sektora argumentują, że w pierwszych dniach maja stacje wyprzedawały zapasy paliwa, za które zapłacono wcześniejszą, wyższą stawkę podatku. Organizacja zwraca też uwagę na globalny rynek surowców, gdzie koszty systematycznie rosną. Według branży bez zmian w podatkach ceny na dystrybutorach byłyby wyższe o pełne siedemnaście centów.

Sytuację na rynku monitoruje Federalny Urząd Antymonopolowy. Prezes tej instytucji, Andreas Mundt, wypowiedział się na antenie rozgłośni Deutschlandfunk i zalecił ostrożność w wyciąganiu wniosków.

Szybka ocena nie jest moim zdaniem możliwa ze względu na wiele czynników wpływających na ceny – powiedział Mundt.

Szef urzędu podkreślił, że analitycy potrzebują więcej czasu, aby rzetelnie zbadać mechanizmy rynkowe i ustalić, czy stacje faktycznie wykorzystują sytuację kosztem kierowców.

Wysokie koszty tankowania to bezpośredni efekt sytuacji międzynarodowej. Agencja PAP przypomina, że pod koniec lutego wybuchł konflikt zbrojny między Stanami Zjednoczonymi, Izraelem a Iranem. Władze w Teheranie zablokowały w odpowiedzi cieśninę Ormuz. Przed wybuchem wojny szlak ten obsługiwał około jednej piątej globalnych dostaw ropy naftowej i gazu skroplonego.

Problem rosnących kosztów na stacjach i dyskusja o marżach nie dotyczą zresztą wyłącznie Niemiec, ale od kilku miesięcy przetaczają się przez całą Europę Środkową. Kiedy w marcu ceny ropy drastycznie wzrosły w reakcji na wspomniane zawirowania w rejonie Cieśniny Ormuz, na rodzimym rynku Orlen natychmiast zareagował na szok cenowy, obniżając swoją marżę na diesla niemal do zera. Mechanizmy stabilizujące wdrażano w wielu państwach, próbując uchronić logistykę i portfele obywateli przed skokowymi podwyżkami wywołanymi niestabilnością na Bliskim Wschodzie.

Z niemal identycznymi dylematami co Berlin mierzyli się niedawno nasi południowi sąsiedzi. Kryzys paliwowy mocno uderzył w tamtejszy rynek, co doprowadziło do tego, że w kwietniu premier Czech otwarcie wezwał koncerny do obniżenia cen paliw, zwracając się bezpośrednio między innymi do Orlenu. Tamtejszy rząd zdecydował się nawet na nałożenie odgórnych ograniczeń na marże dystrybutorów. To dobitnie pokazuje, że ostateczne rachunki płacone przez kierowców pozostają wyzwaniem dla wszystkich rządów w regionie i są silnie uzależnione od uwarunkowań makroekonomicznych.

Władze w Berlinie szukają kolejnych sposobów na ulżenie obywatelom. Od kwietnia obowiązuje zasada, która pozwala stacjom na tylko jedną podwyżkę cen w ciągu doby. Koalicja rządowa analizuje obecnie nowy pakiet osłonowy. Politycy rozważają między innymi podniesienie ryczałtu dla osób, które codziennie dojeżdżają do pracy. Pomoc ma trafić również do małych i średnich przedsiębiorstw oraz firm z sektora logistycznego.