Miłość, zdrada i podejrzenia o szpiegostwo. Jak jeden romans zatrząsnął Nvidią

• Nvidia wszczęła dochodzenie dotyczące prezesa Jensena Huanga i jego romansu z chińską menedżerką Alice Huang (zbieżność nazwisk przypadkowa).
• Są podejrzenia, że szef Nvidii był celem działań obcego wywiadu.
• Sam Huang przyznał się do zdrady małżeńskiej.
• Jego relacje z menedżerką podejrzewaną o szpiegostwo na rzecz Chin badają amerykańskie służby.
• Nvidia to największy na świecie producent chipów i kluczowa firma dla USA, które walczą o utrzymanie przewagi technologicznej nad Chinami.
• Firma jest technologiczną potęgą, jej procesory napędzają rozwój sztucznej inteligencji.

Jeszcze niedawno Jensen Huang był dla inwestorów niemal gwarancją sukcesu. Współzałożyciel Nvidii, architekt jej potęgi i jedna z największych gwiazd Doliny Krzemowej, zbudował firmę wartą biliony dolarów. Teraz jego życie prywatne stało się problemem dla biznesu, inwestorów, branży technologicznej, a nawet bezpieczeństwa narodowego USA. Konsekwencje tego skandalu mogą wykroczyć daleko poza gabinet prezesa.

W niedzielę, 8 listopada, Huang przyznał się pracownikom do zdrady małżeńskiej i przeprosił rodzinę. "Moje czyny zraniły ją i nasze dzieci. Nie ma usprawiedliwienia dla tego, co zrobiłem. Bardzo żałuję" – napisał w liście do pracowników. Zwrócił się również bezpośrednio do żony Lori, z którą jest związany od ponad 40 lat. Stwierdził, że zawiódł jej zaufanie, i wyraził nadzieję, że z czasem uda mu się je odzyskać.

Tego samego dnia rada dyrektorów Nvidii ogłosiła wszczęcie niezależnego dochodzenia w związku z doniesieniami, że jej szef mógł stać się celem operacji zagranicznego wywiadu. Sprawa nabrała szczególnego znaczenia po publikacjach "The New York Times", który opisał podejrzenia amerykańskich służb wobec Alice Huang, byłej menedżerki singapurskiej firmy Megaspeed International. Według gazety kobieta mogła zbierać informacje dla chińskiego wywiadu.

Nie ma na razie dowodów, że tajemnice Nvidii trafiły w niepowołane ręce. Sam Huang nie wskazał w swoim oświadczeniu osoby, z którą miał romans. Doniesienia mediów wystarczyły jednak, aby na Wall Street pojawiły się nerwy.

W poniedziałkowym handlu przedsesyjnym akcje producenta procesorów AI traciły około 5 proc. Przy wartości spółki liczonej w bilionach dolarów taka przecena oznaczałaby spadek kapitalizacji o około 225 mld dol.

Analityków niepokoi jednak nie sam romans, lecz jego możliwe konsekwencje dla Nvidii: od utraty poufnych informacji i zaostrzenia ograniczeń w handlu z Chinami po osłabienie pozycji Huanga. Problemy największego producenta procesorów AI mogą odbić się na całej branży sztucznej inteligencji.

Nvidia od lat sprzedaje nie tylko procesory, ale również wizję przyszłości, w której sztuczna inteligencja odmieni niemal każdą dziedzinę gospodarki. Jej głównym ambasadorem jest właśnie Huang. To on przekonuje największe koncerny do inwestowania miliardów dolarów w infrastrukturę AI, negocjuje z politykami i osobiście wyznacza kierunki rozwoju firmy. Ma też bliską relację z prezydentem Donaldem Trumpem.

Osoba, która przez lata stanowiła jeden z największych atutów Nvidii, teraz staje się źródłem ryzyka.

– Jensen jest rdzeniem DNA Nvidii, a jej sukcesy i ambicje w dziedzinie sztucznej inteligencji są ściśle powiązane z jego pozostaniem na stanowisku prezesa. Jensena nie da się zastąpić – ocenił Dan Ives z Yorkville Ives & Co. w komentarzu przytoczonym przez Yahoo Finance.

Analityk nie spodziewa się szybkiego odejścia Huanga. Przyznaje jednak, że wynik wewnętrznego dochodzenia może zmienić sytuację. Jeżeli potwierdzą się najpoważniejsze podejrzenia, rada dyrektorów stanie przed decyzją, która jeszcze niedawno wydawała się nie do pomyślenia.

Sęk w tym, że firma z siedzibą w Santa Clara w Kalifornii nie ma publicznego planu sukcesji ani oczywistego następcy Huanga. Jej współzałożyciel stworzył nietypowy model zarządzania, w którym kilkudziesięciu menedżerów podlega mu bezpośrednio, a strategiczne decyzje skupiają się w jego rękach. Taka struktura pozwala szybko reagować na zmiany technologiczne, ale może utrudnić przekazanie sterów, gdyby prezes niespodziewanie odszedł.

Z firmą związana jest również najbliższa rodzina Huanga. Jak informował Reuters, w Nvidii pracują oboje jego dorosłych dzieci: Madison i Spencer. Jego żona Lori kieruje natomiast rodzinną fundacją. Życie zawodowe i prywatne prezesa od lat są więc ze sobą mocno splecione.

Stacy Rasgon, analityk Bernstein, zwraca uwagę, że skandal obnażył ogromne uzależnienie spółki od jednej osoby. W komentarzu cytowanym przez Bloomberga podkreślił, że Huang osobiście wyznacza długoterminową strategię Nvidii i kontroluje znaczną część jej działalności.

Podobnie sytuację ocenia Paweł Majtkowski, analityk eToro.

– Sama sytuacja Huanga zapewne nie wpłynie na sytuację finansową i zamówienia Nvidii. Dla inwestorów znaczenie ma jednak to, czy sprawa osłabi jego zdolność do kierowania firmą. Jest on współzałożycielem i główną twarzą jej sukcesu, a jego relacje z klientami i politykami mają wymierną wartość biznesową – wskazuje ekspert.

O ile romans Huanga jest problemem wizerunkowym, o tyle podejrzenia dotyczące chińskiego wywiadu mogą mieć bardzo poważne konsekwencje biznesowe i polityczne.

Według ustaleń "The New York Timesa" amerykańskie służby podejrzewają, że Alice Huang, znana również jako Huang Le, mogła zostać zwerbowana przez chiński wywiad. Kobieta była związana z Megaspeed International, singapurską firmą kupującą zaawansowane procesory Nvidii. Spółka znalazła się wcześniej pod lupą w związku z podejrzeniami o obchodzenie amerykańskich ograniczeń eksportowych i dostarczanie technologii do Chin.

Pekin stanowczo odrzuca zarzuty. Rzecznik chińskiego Ministerstwa Spraw Zagranicznych Guo Jiakun nazwał doniesienia o operacji szpiegowskiej bezpodstawnymi i określił je jako próbę oczerniania Chin.

Zastrzeżenia zgłosiły również władze Singapuru. Tamtejsze Ministerstwo Spraw Wewnętrznych zaprzeczyło, by krajowe służby badały domniemane powiązania Alice Huang z chińskim wywiadem. Potwierdziło natomiast, że trwa dochodzenie dotyczące działalności Megaspeed. Resort zakwestionował tym samym część wcześniejszych doniesień prasowych, nie rozstrzygając podejrzeń przypisywanych amerykańskim służbom.

Rada dyrektorów Nvidii zapewnia, że obecnie nie ma powodów, by sądzić, że doszło do naruszenia bezpieczeństwa narodowego USA lub ujawnienia tajemnic przedsiębiorstwa. Powołany komitet niezależnych dyrektorów, wspierany przez zewnętrznych prawników, ma zbadać wszystkie dostępne informacje.

– Jeśli Jensen Huang wdał się w romans z osobą, która okazała się chińskim szpiegiem, i operator ten w jakiś sposób zdobył poufne informacje na temat spółki lub jej działania, może to wpłynąć na konkurencyjność Nvidii na rynku oraz poważnie zaszkodzić wycenom spółki – ocenia Kamil Szczepański, analityk rynków finansowych XTB.

Zastrzega jednak, że nawet ewentualny wyciek informacji nie oznaczałby automatycznie utraty technologicznej przewagi amerykańskiego giganta. Potęga Nvidii nie sprowadza się bowiem do konstrukcji pojedynczych procesorów. Firma zbudowała cały ekosystem sprzętu, oprogramowania i rozwiązań, które trudno byłoby szybko skopiować.

– Nawet w najgorszym przypadku trudno wyobrazić sobie scenariusz, w którym Chiny są w stanie zreplikować technologię Nvidii – zaznacza Szczepański, wskazując między innymi na ograniczony dostęp chińskich producentów do najbardziej zaawansowanych technologii litograficznych.

Skandal wybuchł w szczególnie niewygodnym dla Nvidii momencie. Firma od miesięcy zabiega o możliwość sprzedaży swoich procesorów do Chin. Przekonuje administrację Donalda Trumpa, że całkowite odcięcie tego rynku przyniesie Ameryce więcej szkód niż korzyści.

Huang argumentował, że pozbawienie chińskich firm dostępu do amerykańskiej technologii przyspieszy rozwój lokalnych konkurentów Nvidii. Waszyngton obawia się jednak, że zaawansowane układy mogą wzmacniać nie tylko gospodarkę Chin, ale również ich potencjał militarny.

Teraz argumenty przeciwników liberalizacji eksportu mogą zyskać na znaczeniu.

– Niezależnie od skutków dochodzeń prowadzonych w sprawie, skandal może przyczynić się do dalszych ograniczeń eksportu i większego nadzoru ze strony USA nad swoim sektorem technologicznym – uważa Kamil Szczepański z XTB.

Według analityka nowe restrykcje mogłyby ograniczyć sprzedaż zagraniczną, utrudnić przepływ kapitału i obniżyć rentowność części inwestycji. Konsekwencje odczułaby nie tylko Nvidia, lecz także inne firmy działające w branży.

Sprawą zainteresowali się już amerykańscy politycy. Przewodniczący trzech komisji Izby Reprezentantów wystąpili o zamknięty briefing z udziałem Huanga, proponując termin 18 listopada. Prezes może więc zostać zmuszony do wyjaśnienia swoich kontaktów z Alice Huang przed przedstawicielami Kongresu.

Według Michaela Denga z Bloomberg Economics kontrowersje mogą dodatkowo osłabić pozycję Nvidii w sporze o przepisy dotyczące kontroli eksportu i zdalnego dostępu do zaawansowanych procesorów. Kongres przygotowuje się bowiem do dalszych prac nad regulacjami dotyczącymi bezpieczeństwa technologicznego USA.

Donald Trump na razie stanął w obronie Huanga, nazywając go dobrym człowiekiem. Przyznał jednak, że nie rozmawiał z nim o sprawie i nie zna jej szczegółów.

Problemy Nvidii zbiegły się z rosnącymi wątpliwościami inwestorów dotyczącymi opłacalności gigantycznych wydatków na sztuczną inteligencję. Największe firmy technologiczne przeznaczają ogromne kwoty na budowę centrów danych, ale rynek coraz częściej pyta, kiedy inwestycje te zaczną przynosić odpowiednie zyski.

W październiku kapitalizacja Nvidii osiągnęła rekordowy poziom blisko 5,8 bln dol. Późniejsza przecena sprowadziła jej wartość poniżej 5 bln dol. Teraz do obaw o kondycję całej branży doszedł kryzys wokół człowieka, który stał się jej symbolem.

Na razie Wall Street wycenia przede wszystkim niepewność. Jak tłumaczy Paweł Majtkowski z eToro, wzrost ryzyka może sprawić, że inwestorzy przestaną być gotowi płacić za akcje spółki tak dużo jak dotychczas.

– Jeśli spada zaufanie do przewidywalności biznesu, maleje także akceptowany mnożnik wyceny – wyjaśnia analityk.

W praktyce oznacza to, że kurs Nvidii może spadać nawet wtedy, gdy firma nadal będzie zwiększać przychody i zyski. Wystarczy, że inwestorzy uznają ją za bardziej ryzykowną.

Co istotne, kłopoty Nvidii nie muszą automatycznie oznaczać przeceny wszystkich producentów procesorów. W poniedziałkowym handlu przedsesyjnym akcje konkurencyjnego AMD zyskiwały około 4 proc., a Broadcomu około 3 proc. Część inwestorów może więc traktować zamieszanie wokół lidera jako okazję do zwiększenia zaangażowania w konkurencyjne spółki.

Najbliższe dni pokażą, czy kryzys wokół Huanga zacznie przekładać się również na perspektywy biznesowe firmy.

Już 17 listopada Nvidia opublikuje wyniki finansowe za trzeci kwartał. To jedno z najważniejszych wydarzeń dla inwestorów zainteresowanych sztuczną inteligencją. Raport pokaże, czy wydatki na centra danych i popyt na procesory nadal rosną w tempie uzasadniającym wysoką wycenę spółki.

Dzień później, 18 listopada, ma się odbyć zaproponowane przez amerykańskich kongresmenów spotkanie z Huangiem. Termin wymaga jeszcze potwierdzenia.

– Nawet bardzo dobre wyniki mogą nie wystarczyć do uspokojenia rynku, jeśli równocześnie pojawią się kolejne wątpliwości dotyczące przyszłości Huanga lub obawy o nowe ograniczenia działalności Nvidii – ostrzega Paweł Majtkowski.

Jego zdaniem inwestorzy będą oceniać również niezależność wewnętrznego dochodzenia, sposób informowania o ustaleniach i gotowość rady dyrektorów do zapewnienia ciągłości zarządzania firmą.

Kamil Szczepański z XTB wskazuje na jeszcze jeden możliwy skutek skandalu. Chodzi o rodzinny majątek Huanga, w tym akcje Nvidii, których podział mógłby stać się przedmiotem sporu w przypadku ewentualnego rozwodu.

– Jensen Huang i jego żona nie mają rozdzielności majątkowej. Teoretycznie więc Lori Huang mogłaby otrzymać część akcji Nvidii w ramach podziału majątku. Nie oznaczałoby to jednak automatycznej sprzedaży tych papierów ani kosztów dla samej spółki. Co ważne, Lori już współzarządza znaczną częścią rodzinnego pakietu akcji za pośrednictwem podmiotów powierniczych – wyjaśnia analityk.

Na razie Huang deklaruje pełną współpracę z osobami prowadzącymi dochodzenie i zapewnia, że zamierza nadal kierować Nvidią. Rada dyrektorów również nie wycofuje swojego poparcia dla prezesa.