Local content i nowa polityka gospodarcza. Jak budować odporność, nie zamykając rynku?

Powrót przemysłu i nowe myślenie o gospodarce

Przez wiele lat globalizacja opierała się na założeniu, że najważniejszym kryterium jest koszt. Dziś świat gospodarczy coraz mocniej odchodzi od tego modelu. Pandemia, wojna w Ukrainie, napięcia handlowe i rywalizacja technologiczna sprawiły, że bezpieczeństwo gospodarcze zaczęło być postrzegane na równi z bezpieczeństwem militarnym.

W tej rzeczywistości coraz większego znaczenia nabiera pojęcie local content. Nie chodzi jednak o zamykanie rynku czy preferowanie konkretnych podmiotów, ale o wzmacnianie zdolności gospodarki do samodzielnego rozwoju oraz budowanie trwałych kompetencji przemysłowych i technologicznych.

Nie preferencje, lecz równe szanse

Jednym z najważniejszych wniosków płynących z debat XVIII Europejskiego Kongresu Gospodarczego było przekonanie, że local content powinien być rozumiany jako tworzenie warunków do uczciwej konkurencji.

Nie chodzi o wykluczanie zagranicznych partnerów, ale o takie projektowanie procesów inwestycyjnych i zakupowych, aby polskie firmy mogły realnie uczestniczyć w największych przedsięwzięciach realizowanych w kraju. W praktyce oznacza to wzmacnianie lokalnych łańcuchów dostaw, rozwój kompetencji oraz budowanie wartości dodanej pozostającej w gospodarce.

Od kontraktów do kompetencji

Debata o local content coraz wyraźniej wychodzi poza sam udział krajowych przedsiębiorstw w inwestycjach. Stawką stają się technologie, know-how i zdolność do budowania własnych przewag konkurencyjnych.

Największe inwestycje energetyczne, infrastrukturalne czy przemysłowe mogą stać się impulsem do rozwoju całych sektorów gospodarki. Warunkiem jest jednak tworzenie ekosystemów współpracy pomiędzy biznesem, nauką i administracją oraz wykorzystywanie potencjału przedsiębiorstw działających w Polsce.

Deregulacja ważniejsza niż kolejne programy

Przedsiębiorcy coraz częściej wskazują, że nie oczekują rozbudowanych mechanizmów wsparcia, lecz przewidywalności i prostych reguł gry.

W świecie szybkich zmian czas staje się jednym z najcenniejszych zasobów. Przewlekłe procedury, niejednoznaczne przepisy i nadmierna biurokracja mogą skutecznie ograniczać potencjał inwestycyjny. Dlatego jednym z najczęściej powracających postulatów podczas Europejskiego Kongresu Gospodarczego była potrzeba deregulacji i przyspieszenia procesów decyzyjnych.

Uproszczenie procedur i zwiększenie przewidywalności prawa mogą okazać się równie ważne jak wielomiliardowe programy inwestycyjne.

Bezpieczeństwo gospodarcze zaczyna się od własnych kompetencji

Europa przekonuje się dziś, że nadmierne uzależnienie od zewnętrznych dostawców może stanowić źródło ryzyka. Dlatego coraz większego znaczenia nabiera budowanie własnych zdolności produkcyjnych, technologicznych i przemysłowych.

Wnioski płynące z Europejskiego Kongresu Gospodarczego pokazują, że local content nie jest próbą odwrócenia się od globalizacji. To raczej odpowiedź na zmieniający się świat i próba znalezienia równowagi pomiędzy otwartością gospodarki a koniecznością wzmacniania własnego potencjału.

Nowa definicja konkurencyjności

W najbliższych latach o sukcesie gospodarek będą decydować nie tylko koszty pracy czy dostęp do kapitału. Coraz większą rolę odegrają odporność, zdolność do współpracy i umiejętność utrzymywania wartości dodanej w kraju.

Polska stoi dziś przed wyjątkową szansą. Skala planowanych inwestycji może stać się impulsem do budowy silniejszych przedsiębiorstw, rozwoju nowych kompetencji i wzmocnienia pozycji gospodarczej kraju. Warunkiem powodzenia będzie jednak myślenie o local content nie jako o doraźnym narzędziu, ale jako o elemencie długofalowej strategii rozwoju.