Zmiany w zatrudnianiu obcokrajowców. Prezydent podpisał ustawę

Prezydent Andrzej Duda zatwierdził ustawę dotyczącą warunków zatrudniania cudzoziemców, co przed weekendem ogłosiła Kancelaria Prezydenta. Nowe przepisy mają na celu m.in. usprawnienie procedur i zmniejszenie zaległości w urzędach.

Ustawa, przygotowana przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, wprowadza pełną elektronizację postępowań. To jeden z kluczowych elementów Krajowego Planu Odbudowy. Nowe przepisy zwiększają rolę publicznych służb zatrudnienia w procesie wydawania zezwoleń na pracę dla cudzoziemców.

Jak? Starostowie będą mogli np. określać listy zawodów, w których nie będą wydawane zezwolenia na pracę cudzoziemcom, jeśli sytuacja na lokalnym rynku pracy się pogorszy.

Zniesiona zostanie za to procedura tzw. testu rynku pracy, a decyzje o ograniczeniach będą podejmowane na poziomie powiatów. Obecnie jego celem jest sprawdzanie, czy na miejsce pracy, które ma zająć cudzoziemiec, można zatrudnić osobę bezrobotną zarejestrowaną w urzędzie pracy.

Ponadto w powiatowych urzędach pracy utworzone zostaną punkty dla cudzoziemców. Projekt zakłada też wprowadzenie obligatoryjnych przesłanek odmowy udzielenia zezwolenia na pracę, gdy przedsiębiorstwo pracodawcy zostało założone lub działa głównie w celu ułatwiania wjazdu obywatelom państw trzecich.

Wojewoda odmówi wydania zezwolenia na pracę cudzoziemca, gdy spółka nie prowadzi faktycznie żadnej działalności gospodarczej, a uzyskuje przychody wyłącznie z odpłatnego ułatwiania cudzoziemcom uzyskania dokumentów legalizujących ich pobyt i pracę w Polsce i strefie Schengen.

Nowe przepisy wzmacniają kontrolę Straży Granicznej i Państwowej Inspekcji Pracy. Kontrole w zakresie legalności zatrudnienia cudzoziemców, a także w innym, mogą być przeprowadzane bez zapowiedzi, a różne instytucje kontrolne mogą działać jednocześnie.

Za złamanie przepisów dotyczących zatrudniania cudzoziemców grożą kary od 3 do 50 tys. zł. Z kolei Kodeks pracy mówi w tym przypadku o sankcjach w wysokości od 1 do 30 tys. zł.

Według danych GUS, na koniec września 2024 r. w Polsce pracowało 1 mln 52,7 tys. cudzoziemców, co stanowiło 6,8 proc. ogółu pracujących. Najwięcej z nich pochodziło z Ukrainy - 707,9 tys. osób, co stanowiło 67,2 proc. wszystkich pracujących cudzoziemców.

Z kolei na koniec 2024 r. w Polsce było blisko 1 mln 193 tys. cudzoziemców zgłoszonych do ubezpieczeń społecznych, czyli o niespełna 5,78 proc. więcej niż rok wcześniej - wynika z danych ZUS.