Pierwsza obniżka od lat. Historyczna decyzja EBC ws. stóp proc.

Europejski Bank Centralny obniżył stopy procentowe. Stopa depozytowa spadła o 25 punktów bazowych - do 3,75 proc. Jest to pierwsza obniżką stóp od czasu pandemii Covid-19 w 2020 roku.

Jak czytamy w komunikacie EBC, perspektywy inflacyjne znacznie się poprawiły. EBC zauważa również, że spadła także inflacja bazowa, co potwierdza, że spadły oczekiwania inflacyjne.

Jednocześnie, jak podkreśla EBC, mimo postępów w ostatnich kwartałach, presja cenowa pozostaje istotna, ponieważ wzrost płac jest wysoki, a inflacja prawdopodobnie pozostanie powyżej celu znacznie dłużej niż do przyszłego roku. Najnowsze projekcje dotyczące inflacji ogółem i inflacji bazowej na lata 2024 i 2025 zostały skorygowane w górę w porównaniu z projekcjami z marca.

EBC prognozuje obecnie, że średnia inflacja ogółem wyniesie 2,5 proc. w 2024 r., 2,2 proc. w 2025 r. i 1,9 proc. w 2026 r. W przypadku inflacji z wyłączeniem energii i żywności, personel przewiduje średnią na poziomie 2,8 proc. w 2024 r., 2,2 proc. w 2025 r. i 2,0 proc. w 2026 r. Oczekuje się, że wzrost gospodarczy przyspieszy do 0,9 proc. w 2024 r., 1,4 proc. w 2025 r. i 1,6 proc. w 2026 r.

Rada Prezesów zapewnia, że jest zdeterminowana, aby inflacja powróciła do średniookresowego celu 2 proc. w odpowiednim czasie. Będzie utrzymywać stopy procentowe na wystarczająco restrykcyjnym poziomie tak długo, jak to będzie konieczne do osiągnięcia tego celu.

Jak wskazują analitycy Allianz Trade, decyzja EBC oznacza, że EBC dołącza do innych europejskich banków centralnych w Szwajcarii, Szwecji, Czechach i na Węgrzech, które już rozpoczęły swoje cykle luzowania w ostatnich miesiącach, pokazując, że możliwa jest transatlantycka dywergencja polityki.

W opinii Allianz Trade pomimo złagodzenia stóp procentowych, zacieśnianie ilościowe EBC będzie się nasilać, zwiększając się ze średnio 29 mld EUR miesięcznie w ciągu ostatniego roku do około 36 mld EUR miesięcznie. Przyspieszenie to jest następstwem ogłoszenia w grudniu ubiegłego roku, że EBC ograniczy reinwestycje w ramach programu PEPP o wartości 1,6 bln EUR począwszy od lipca, a także trwającego pasywnego wygaszania programu APP, który w rezultacie skurczył się już z maksymalnego poziomu 3,3 bln EUR w 2022 r. do obecnych 2,9 bln EUR - czytamy w komentarzu.

Analitycy przedstawili też swoje przewidywania. "Trzymamy się naszego poglądu wyrażanego od dawna, iż w 2024 r. będą mieć miejsce dwie obniżki stóp a stopa końcowa na poziomie 2,5 proc. ma zostać osiągnięta w 2025 r" - piszą.

"Biorąc pod uwagę ostatnie niespodzianki wzrostu inflacji, EBC prawdopodobnie wstrzyma się w lipcu i dokona kolejnej obniżki stóp we wrześniu. Do tego czasu inflacja zasadnicza prawdopodobnie osiągnie cel inflacyjny na poziomie 2 proc., dzięki korzystnym efektom bazowym" prognozują.

Ich zdaniem niepewność geopolityczna związana z wyborami w Stanach Zjednoczonych, wyższe stopy inflacji ze względu na niekorzystne efekty bazowe oraz ryzyko rosnącej rozbieżności w polityce transatlantyckiej zmusi EBC do przesunięcia pozostałej części cyklu łagodzenia polityki pieniężnej na pierwszy kwartał 2025 roku.

"Dalsze luzowanie w 2025 r. z czterema kolejnymi cięciami doprowadzi do końcowej stopy procentowej na poziomie 2,5 proc., co zakłada realną neutralną stopę procentową na poziomie około 0,5 proc." - podkreślają analitycy.

W środę decyzję dotyczącą stóp procentowych podjął polski bank centralny. Rada Polityki Pieniężnej na czerwcowym posiedzeniu utrzymała wskaźniki na dotychczasowym poziomie wynoszącym 5,75 proc. Decyzja jest zgodna z prognozami. Część analityków przewiduje, że obniżka stóp procentowych w Polsce może nastąpić dopiero w roku 2026.