Dodatek emerytalny dla honorowych dawców krwi? Jest odpowiedź rządu

Jak wskazuje MRPiPS w odpowiedzi na interpelację, krwiodawstwo nie mieści się̨ w przewidzianych przez system ubezpieczeń́ społecznych kategoriach ryzyka ubezpieczeniowych, które obejmują̨ przede wszystkim utratę̨ możliwości osiągania dochodów z pracy wskutek starości lub niezdolności do pracy spowodowanej stanem zdrowia. W systemie emerytalnym brak jest więc miejsca dla preferencji w wysokości świadczeń́ dla wybranych grup ubezpieczonych.

Do Ministry Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej została skierowana interpelacja w sprawie dodatku do emerytury dla zasłużonych honorowych dawców krwi. W jej treści posłanka Wioletta Maria Kulpa wnioskowała o ustanowienie specjalnego dodatku dla zasłużonych honorowych dawców krwi, który byłby nieodłącznie związany ze świadczeniem emerytalnym.

Jak wskazała, honorowi dawcy krwi to grupa społeczna, bez której nie można sobie wyobrazić funkcjonowania placówek medycznych, a przede wszystkim nie do przecenienia są ich postawa i zasługi na rzecz ratowania życia i zdrowia wielu ludzi. Według niej, tak ważna i potrzebna grupa Polaków powinna być objęta szczególną opieką ze strony państwa polskiego. Dodatek do emerytury może być oczywiście uzależniony od ilości oddanych litrów krwi dla ratowania życia i zdrowia drugiego człowieka.

W odpowiedzi na interpelacje MRPiPS wskazuje, że system ubezpieczeń́ społecznych, w tym przede wszystkim powszechny system emerytalny, opiera się̨ na zasadzie ekwiwalentności odprowadzonych składek i należnego świadczenia. Emerytury wypłacane z systemu powszechnego mają charakter indywidualny, a ich wysokość́ jest ustalana na podstawie wkładu wniesionego w postaci składek. Im więcej wpłaconych przez całą aktywność zawodową składek, tym wyższe będzie świadczenie jakim jest emerytura.

Przyznanie dodatkowego świadczenia do emerytury, które nie wynika z wniesionego przez ubezpieczonego wkładu w postaci opłacenia składki ubezpieczeniowej, nie znajduje uzasadnienia w konstrukcji systemu ubezpieczeń́ społecznych - twierdzi resort.

Jak dodaje ministerstwo, funkcjonujące w przeszłości w powszechnym systemie emerytalnym, a finansowane z budżetu państwa dodatki z tytułu nadanych odznaczeń państwowych - w tym dodatki dla honorowych dawców krwi z tytułu odznaczenia "Zasłużony dla Zdrowia Narodu" - podobnie jak tzw. dodatki branżowe, przysługujące z tytułu wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, zostały zniesione w drodze ustawy uchwalonej w 1991 roku.

Zniesienie prawa do tych dodatków wiązało się ze stopniowym przywracaniem systemowi emerytalnemu jego ubezpieczeniowego charakteru, o czym ostatecznie przesądziła reforma z 1999 roku. Obecnie, na gruncie przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wypłacane są jedynie 2 rodzaje dodatków – dodatek pielęgnacyjny oraz dodatek dla sierot zupełnych.

Krwiodawstwo nie mieści się̨ w przewidzianych przez system ubezpieczeń́ społecznych kategoriach ryzyk ubezpieczeniowych, które obejmują̨ przede wszystkim utratę̨ możliwości osiągania dochodów z pracy wskutek starości lub niezdolności do pracy spowodowanej stanem zdrowia. Przyznanie nowych dodatków do emerytury doprowadziłoby przede wszystkim do naruszenia reguły nietworzenia nowych uprawnień́ nieznajdujących pokrycia w składce na ubezpieczenie emerytalne.

Konkludując, MRPiPS wskazuje, że uprawnienie honorowych dawców krwi określają przepisy ustawy o publicznej służbie krwi, ewentualne rozszerzenie katalogu uprawnień i przywilejów, których część przysługuje za długotrwałe i systematyczne oddawanie krwi leży w gestii ministra zdrowia.

Należy zgodzić się ze stanowiskiem MRPiPS przedstawionym w odpowiedzi na interpelacje. System emerytalny nie potrzebuje zmian w postaci przyznawania dodatków, a wysokość emerytury powinna być powiązana z odprowadzonymi przez całą aktywność zawodową składkami emerytalnymi. To właśnie składki emerytalne składające się na zebrany oraz corocznie waloryzowany kapitał powinny określać to jaka będzie emerytura osoby odprowadzającej składki do systemu ubezpieczeń społecznych.