Szara strefa. Budżet w rok stracił 38 mld złotych w podatkach

W 2018 roku przez tzw. szarą strefę Polska straciła ponad 38 mld złotych według cen z tamtego roku - wynika z analizy EY. Gdyby natomiast udało się ograniczyć szarą strefę za pomocą płatności bezgotówkowych, to udałoby "zaoszczędzić" dla budżetu przeszło 31 mld złotych.

Na zdjęciu minister finansów Tadeusz Kościński.Na zdjęciu minister finansów Tadeusz Kościński.
Źródło zdjęć: © Flickr

Minister finansów Tadeusz Kościński, który był gościem VIII Cashless Congress w Warszawie, wyjaśniał, że transakcje bezgotówkowe ograniczają szarą strefę. Dzięki temu zwiększają się dochody podatkowe.

Na kongresie pojawili się również eksperci EY, którzy przedstawili wyniki własnych badań dotyczących wpływu płatności bezgotówkowych na ukrócenie zjawiska szarej strefy oraz luki podatkowej.

Marek Rozkrut z EY przypomniał kolejny raz, czym jest szara strefa i jak się dzieli. O szarej strefie można mówić, gdy pewne transakcje, produkty lub usługi nie zostały w żaden sposób zarejestrowane. Dzięki temu sprzedawca unika konieczności uiszczenia należnych podatków i składek.

Zobacz: Płaca minimalna zależna od regionu? "Firmy uciekałyby do mniejszych miejscowości"

- Cechą wspólną zdecydowanej większości transakcji w szarej strefie jest to, że one są realizowane przy pomocy płatności gotówkowych, bo gotówka umożliwia ukrycie tej transakcji i niezapłacenie podatków - powiedział.

Podzielił również szarą strefę na pasywną i aktywną. Szara strefa aktywna występuje za zgodą obu stron transakcji. Dla przykładu: nabywca i sprzedawca ustalają zaniżoną cenę towaru lub usługi, na który następnie sprzedawca nie wystawia faktury.

Natomiast szara strefa pasywna ma miejsce wtedy, kiedy nabywca płaci pełną kwotę, ale nie otrzymuje paragonu lub faktury.

W ocenie Rozkruta walczyć z tym zjawiskiem pomagają płatności elektroniczne. Jak? Gdyż przy tego typu płatnościach każda transakcja powinna być w jakiś sposób zarejestrowana.

Rozkrut przedstawił też konkretne liczby. Z analiz EY wynika, że szara strefa w 2018 roku wyniosła 10,8 proc. Zdecydowana większość to szara strefa gotówkowa. EY oszacowało, że utracone wpływy z podatków w wyniku gotówkowej szarej strefy to ponad 38 mld złotych (według cen z tamtego roku).

Pasywna szara strefa w tym wypadku wyniosła aż 31 mld złotych, z czego ponad 21 mld złotych z "zaoszczędzonego" VAT-u przez działających w szarej strefie. Ekspert wskazał, że to właśnie pasywną część dałoby się ograniczyć w znacznym stopniu dzięki płatnościom bezgotówkowym.

Wybrane dla Ciebie
Rada Fiskalna ostrzega: demografia i rosnący dług zmuszą do łączenia gmin
Rada Fiskalna ostrzega: demografia i rosnący dług zmuszą do łączenia gmin
Ile kosztuje funt? Kurs funta do złotego PLN/GBP 26.2.2026
Ile kosztuje funt? Kurs funta do złotego PLN/GBP 26.2.2026
Ile kosztuje frank szwajcarski? Kurs franka do złotego PLN/CHF 26.2.2026
Ile kosztuje frank szwajcarski? Kurs franka do złotego PLN/CHF 26.2.2026
Ile kosztuje dolar? Kurs dolara do złotego PLN/USD 26.2.2026
Ile kosztuje dolar? Kurs dolara do złotego PLN/USD 26.2.2026
PGE rośnie, KGHM traci. Dwie prędkości na GPW
PGE rośnie, KGHM traci. Dwie prędkości na GPW
Ile kosztuje euro? Kurs euro do złotego PLN/EUR 26.02.2026
Ile kosztuje euro? Kurs euro do złotego PLN/EUR 26.02.2026
Podatek od szopy wyższy niż od domu. RPO interweniuje
Podatek od szopy wyższy niż od domu. RPO interweniuje
Merz w Chinach. Kanclerz ostrzega przed strategią Pekinu
Merz w Chinach. Kanclerz ostrzega przed strategią Pekinu
BGK ze specjalnym statusem w Ukrainie. Ratyfikacja umowy
BGK ze specjalnym statusem w Ukrainie. Ratyfikacja umowy
Florencja zakazuje e-hulajnóg. Mobilność przegrywa z bezpieczeństwem
Florencja zakazuje e-hulajnóg. Mobilność przegrywa z bezpieczeństwem
PKP Intercity kupuje używane wagony z Niemiec. Polityczna burza
PKP Intercity kupuje używane wagony z Niemiec. Polityczna burza
"Koniec rozdziału". Brand24 zejdzie z giełdy
"Koniec rozdziału". Brand24 zejdzie z giełdy