Budujesz dom? Sprawdź, z jakich dofinansowań można skorzystać

W ciągu ostatniego roku mamy nie tylko do czynienia z boomem na rynku mieszkaniowym, ale również zauważalne jest ogromne zainteresowanie działkami budowlanymi. W pandemii zmieniły się nasze preferencje mieszkaniowe i wielu z nas zapragnęło zamienić mieszkanie na dom z własnym kawałkiem zieleni. Kiedy uda nam się kupić działkę i wybrać projekt domu, to w kolejnym kroku zwracamy się do banku z wnioskiem o kredyt hipoteczny. Warto też spróbować postarać się o dofinansowanie budowy domu. Pojawia się coraz więcej programów, które to umożliwiają.

W I połowie 2021 r. wydano ogółem 105 195 pozwoleń na budowę, podczas gdy w I półroczu 2019 r. liczba ta wynosiła 95 538, a w 2020 r. 89 301 pozytywnych decyzji według danych statystycznych Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego. Znaczące wzrosty odnotowano głównie w kategorii budownictwa jednorodzinnego. W ogólnej liczbie pozwoleń aż 61 770 dotyczyło pozwoleń na budowę domu. Jest to wzrost o blisko 30 proc. względem I półrocza 2020 r. (wydano wtedy 48 121 pozwoleń).

Działki budowlane są obecnie bardzo chętnie nabywane, mimo że ich ceny mocno poszybowały w górę. Dla kupujących jest to jednak bezpieczna forma zainwestowania swoich oszczędności. Przypomnijmy również, że mając własną działkę i myśląc o budowie domu, łatwiej ubiegać się o kredyt hipoteczny. Działka może bowiem stanowić wymagany przez bank wkład własny.

Oprócz kredytu można skorzystać z różnych programów, które pozwalają na dofinansowanie budowy domu. Rodzaj i wysokość dopłaty uzależniona będzie jednak od warunków danego programu, projektu domu i bardzo często gminy, w której zostanie wybudowany dom.

Programy i dofinansowanie budowy domu dedykowane są głównie osobom, które planują budowę energooszczędnego domu o niskim zużyciu energii lub domu pasywnego, a także modernizację już istniejącego domu. Dotacje mają na celu zachęcenie do budownictwa, korzystając z najnowszych rozwiązań technologicznych z poszanowaniem środowiska. Dodatkowo nowe budynki muszą spełniać normy dyrektywy unijnej, której przepisy zaczęły obowiązywać w Polsce w tym roku. Chodzi przede wszystkim o wymóg niemal zerowego zużycia energii.

Jednym z najpopularniejszych programów jest "Czyste Powietrze". Umowy o dofinansowanie można podpisywać do końca 2027 r., a środki według założenia mają być wypłacane do września 2029 r. Wsparcie udzielane jest w formie pożyczki lub dotacji na wymianę pieców i termomodernizację, aby poprawić jakość powietrza i zmniejszyć emisję gazów cieplarnianych.

Kolejnym programem jest "Mój Prąd", w ramach którego można otrzymać dotację m.in. na montaż fotowoltaiki. Program ma być realizowany do 2025 r. Dla zwiększenia retencji na posesjach domów jednorodzinnych uruchomiono także program "Moja Woda". Chodzi m.in. o gromadzenie i wykorzystanie tzw. deszczówki. Program ma być realizowany do 2024 r.

Na uwagę zasługuje również ulga termomodernizacyjna, dzięki której przy rozliczaniu PIT można odliczyć koszty poniesione na termomodernizację swojego domu.

W ramach Nowego Ładu ma być też łatwiej otrzymać kredyt hipoteczny bez wkładu własnego, dzięki czemu być może więcej młodych rodzin będzie stać na zamieszkanie na swoim. Wkład własny ma gwarantować państwo, a dla rodzin wielodzietnych pomoc może mieć formę bezzwrotną do określonej kwoty. Mają zostać też ograniczone formalności przy budowie domu do 70 mkw.

Informacji o unijnych czy rządowych programach dotacji i dofinansowania warto szukać na oficjalnych stronach, a także w takich jednostkach jak Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) oraz pod hasłami m.in. Regionalne Programy Operacyjne, Program Rozwoju Obszarów Wiejskich, Fundusz Termomodernizacji i Remontów, Lokalne Programy Antysmogowe i w lokalnych instytucjach.

Wysokość dofinansowania budowy domu zależy od szczegółowych warunków danego programu i zazwyczaj wynosi od kilku do kilkudziesięciu tysięcy złotych.

Żeby ubiegać się o dofinansowanie budowy domu, trzeba oczywiście spełnić szereg formalności. Należy pamiętać też o tym, że dotacje są bezzwrotne, ale najczęściej wypłacane dopiero po zakończeniu inwestycji. Oznacza to, że wcześniej środki należy pokryć z własnej kieszeni. Mimo to warto postarać się o zdobycie dodatkowych pieniędzy.

Najlepiej zapoznać się z warunkami konkretnego programu, z którego chcemy skorzystać i skontaktować z instytucją, która odpowiada za jego realizację. Koniecznie będzie na pewno złożenie wniosku w określonym terminie oraz dodatkowych dokumentów, które potwierdzą cel przeznaczenia środków.