Praca zadaniowa tylko na papierze? Firmy szykują się na kontrole

Firmy coraz częściej porównują z prawnikami zapisy umów i realia pracowników.

"Przeglądy zatrudnienia związane z reformą Państwowej Inspekcji Pracy kierują uwagę pracodawców na organizację czasu pracy"- powiedziała Dziennikowi radczyni prawna i doradczyni podatkowa Dagmara Leonik.

Ekspertka dodała, że pracodawcy zaczynają rozróżniać elastyczny i zadaniowy czas pracy, w którym również istnieją nadgodziny.

"Dostrzegane są rozbieżności między dokumentami a praktyką: system jest zadaniowy z nazwy, ale pracownik ma faktycznie narzucony cały dzień" – czytamy w "DGP".

"Zadaniowy czas pracy jest szczególnie przydatny w przypadku specjalistów, ekspertów, konsultantów, pracowników realizujących projekty czy osób, których praca nie wymaga stałej obecności w określonych godzinach" – zaznaczył na łamach gazety były główny inspektor pracy Marcin Stanecki. Z jego praktyki wynika, że zadaniowy czas pracy bywa zapisany w umowach również wtedy, gdy "pracodawca faktycznie oczekuje stałej dyspozycyjności, obecności w określonych godzinach i wykonywania bieżących poleceń przełożonego".

Cytowani przez "DGP" eksperci ostrzegają - od przyszłego roku kontroli podejmowanych przez PIP ma być więcej, a za naruszenia dot. czasu pracy grozi do 60 tys. zł grzywny.

Zgodnie z przyjętymi przepisami Państwowa Inspekcja Pracy ma kompetencje do przekształcania umów cywilnoprawnych w umowy o pracę.

Okręgowy inspektor pracy – w razie stwierdzenia nieprawidłowości – ma możliwość wyboru środka reakcji: od wydania polecenia, poprzez wydanie decyzji stwierdzającej istnienie stosunku pracy lub skierowanie powództwa do sądu.

Po decyzji inspektora strony (pracodawca i pracownik) będą mogły zawrzeć umowę o pracę. Jeżeli taka czynność zostanie dokonana i uzyska aprobatę inspektora pracy, postępowanie zostanie zakończone bez potrzeby podejmowania dalszych czynności administracyjnych.

Strony będą mogły też ukształtować łączący je stosunek cywilnoprawny – w zakresie jego treści lub sposobu realizacji – w taki sposób, aby usunąć elementy charakterystyczne dla stosunku pracy oraz wyeliminować zarzuty niezgodności z przepisami prawa pracy.

Inspektor pracy zostanie wyposażony w kompetencję do dokonania oceny prawidłowości realizacji wydanego polecenia. W przypadku oceny pozytywnej postępowanie również zostanie zakończone.

Ocena negatywna stanowić będzie podstawę do wszczęcia przez okręgowego inspektora pracy postępowania administracyjnego albo wydania decyzji ustalającej istnienie stosunku pracy, albo wytoczenia powództwa o ustalenie istnienia lub treści stosunku pracy.

Odwołanie od decyzji okręgowego inspektora pracy do sądu będzie można wnieść w terminie 30 dni. Rozpatrzenie odwołania przez sąd ma nastąpić w ciągu 30 dni. Do czasu prawomocnego orzeczenia decyzja inspektora będzie wstrzymana.

Jak podało Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, na koniec II kwartału 2025 r. w Polsce wyłącznie na zleceniu i umowach pokrewnych pracowało blisko 1,5 mln ludzi.