susza w polsce

Polska boryka się z problemem suszy od kilku lat, co odbija się m.in. na plonach. Brak wody to jednak problem nie tylko rolników. Permanentna susza zaczyna być także groźna dla całej gospodarki. Sami się do tego przyczyniliśmy.

W czwartek ruszył skup malin. Na razie w województwie lubelskim, ale docelowo będzie on rozszerzony na wszystkie województwa. Realizować go będzie spółka Skarbu Państwa – przekazał w czwartek minister rolnictwa i rozwoju wsi Robert Telus.

Tzw. podatek od deszczu trafił pod rynnę. Projekt ustawy dotyczący nowych opłat i gospodarowania deszczówką opracowało Ministerstwo Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej, które podczas ostatnich zmian zostało zlikwidowane. Co teraz z podatkiem?

Susza w Polsce to coraz poważniejszy problem i nie występuje tylko wtedy, gdy nie ma opadów. Często nawet kilkudniowe deszcze nie są w stanie spowodować, ze susza nagle zniknie. Jak sobie z nią radzić?

- Doskonały pomysł - tak program dopłaty do budowy oczek wodnych w przydomowych ogródkach skomentował Przemysław Daca, prezes PGW Wody Polskie. - Takie oczka bardzo dobrze zwiększają poziom wód gruntowych w skali mikro - dodał w programie "Money. To się liczy". Jego zdaniem świetnym pomysłem jest też wykorzystywanie beczek do zbierania deszczówki, by to ją, a nie wodę z wodociągów, wykorzystywać na podlewanie. Przemysław Daca uważa, że wszelkie działania w zakresie gospodarki wodnej i retencji mogą spowodować redukcję skutków suszy.

Nie będzie na razie uzależnienia wysokości opłaty za wywóz odpadów od zużycia wody. Warszawski ratusz wstrzymuje prace nad pomysłem, gdyż musi ponownie przeliczyć stawki. Tłumaczy to również "chaotyczną" nowelizacją przepisów dotyczącą wywozu odpadów z nieruchomości niezamieszkałych, takich jak np. galerie.

Choć susza doskwiera polskim rolnikom, to jednak problem z niedoborem wody dotyka coraz więcej krajów Unii Europejskiej. Dlatego też Parlament Europejski zatwierdził rozporządzenie w sprawie ponownego wykorzystania wody, które m.in. wskazuje, ile wody państwa UE będą musiały odzyskiwać.

Resort środowiska chce mocno podnieść kary za wypalanie traw - poinformował minister Michał Woś. Grzywna ma wynosić nawet 30 tys. złotych, czyli 6 razy tyle co obecnie.

Blackout nam nie grozi - zapewnia ministerstwo klimatu. Elektrownie w Polsce są przygotowane na niższy poziom rzek. Resort wskazuje też, że dostawy energii są niezagrożone także dzięki zwiększonemu zainteresowaniu fotowoltaiką.

Wody Polskie chcą wspomóc rolników, dlatego też w trzy lata przeprowadzą 645 inwestycji przeciwsuszowych. Inwestycje na terenach wiejskich pochłoną 160 mln złotych.

- Od paru lat susza całkowicie przemodelowała system myślenia w Polsce - mówi w programie "Money. To Się Liczy" Marek Gróbarczyk, minister gospodarki wodnej i żeglugi śródlądowej. Jak zapewnia, rząd robi wszystko, by zająć się kwestiami retencji i melioracji. Podkreśla jednocześnie, że wiele zapóźnień w tym obszarze to efekt "zaniedbań poprzedników". - Wszystkie zbiorniki budowane przez poprzedni rząd to tzw. zbiorniki suche. To fatalny w skutkach błąd - ocenia minister Marek Gróbarczyk. Szef resortu gospodarki wodnej i żeglugi śródlądowej odniósł się również do protestów ekologów, którzy sprzeciwiają się budowie stopnia wodnego w Siarzewie pod Toruniem. - Ta inwestycja musi zostać zrealizowana - mówi.

- Oczywiście, że się boję. Ale robimy wszystko, żeby do takiej sytuacji nie doszło - tak minister gospodarki morskiej i żeglugi śródlądowej odpowiedział na pytanie, czy nie boi się, że w związku z suszą w Polsce może dojść do problemów z dostawą prądu. Minister Marek Gróbarczyk był gościem programu "Money. To Się Liczy". Jak podkreślał, na razie problemów nie ma, ale wiele zależy od dalszego rozwoju sytuacji. - Jeśli poziom wód w największych polskich rzekach się zmniejszy, to ograniczenia będą musiały wystąpić - mówi minister żeglugi śródlądowej. Odpowiada również na pytania, co rząd może zrobić wcześniej, by do takiej sytuacji nie dopuścić.

- Od 150 lat nie mieliśmy tak ciepłej zimy, a styczeń był najbardziej suchym miesiącem w historii pomiarów - mówi w programie "Money. To Się Liczy" Marek Gróbarczyk, minister gospodarki morskiej i żeglugi śródlądowej. To oznacza suszę, jakiej historia Polski nie miała. W resorcie już się z nią liczą. - Musimy poczekać do końca roku, ale już teraz nasze prognozy mówią, że będziemy mieli do czynienia z taką suszą - twierdzi minister. Uspokaja jednocześnie, że wody w kranach nie zabraknie, bo poziom wód gruntowych i głębinowych jest "na dobrym poziomie". - Pamiętajmy jednak, że to jest system naczyń połączonych. I jeśli nie będzie opadów, to poziom tych wód również się zmniejszy - tłumaczy minister gospodarki wodnej i żeglugi śródlądowej.

- Woda jest wykorzystywana nie do końca racjonalnie na przykład w pracach ogrodowych - mówi w programie "Money. To Się Liczy" Marek Gróbarczyk, minister gospodarki morskiej i żeglugi śródlądowej. Apeluje również, by o ogrody dbać, ale jednocześnie do tego typu prac podchodzić "z głową". - Lepiej nie zostawiać zraszacza na całą noc albo węża ogrodowego pod drzewem na kilka godzin - mówi Gróbarczyk. To samo tyczy się innych prac, jak chociażby mycie samochodu. Szef resortu gospodarki wodnej podkreśla jednocześnie, by zamiast kąpieli w wannie wybierać prysznic. - I to nie półgodzinny, ale taki maksymalnie 10-minutowy - zachęca w programie "Money. To Się Liczy" minister Marek Gróbarczyk.

Polsce coraz mocniej dokucza susza. Dlatego też przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski abp Stanisław Gądecki zwraca się do "wszystkich wiernych oraz ludzi dobrej woli" o modlitwę "wytrwałą i żarliwą" o deszcz.

- Jeśli popatrzymy na dane Komisji Europejskiej, która monitoruje sytuację w całej Unii, to nie jest źle - mówił w programie "Money. To się liczy" Jakub Olipra, analityk Credit Agricole. - Bardziej na uwagę zasługują temperatury. Jeżeli spojrzymy na ostatnie 30 lat, to szczególnie dla północy Polski mamy najcieplejszą zimę od 30 lat. Inne europejskie kraje również mają rekordowe temperatury. A to sprawia, że w rolnictwie wszystko zaczyna się wcześniej niż kiedyś. W mojej ocenie sytuacja jest korzystna, istotnie obniżyło się ryzyko suszy - dodał.

Globalne ocieplenie w Europie działa dość wybiórczo. Dania, Niemcy, Szwecja, Norwegia, kraje bałtyckie, no i Polska. Tu plony spadły najbardziej. Susza dotyka nas z siłą niespotykaną od ponad stu lat. I nie chodzi o to, że opadów nie ma. Po prostu szybko wyparowują.

Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARMiR) uruchomi pomoc dla rolników poszkodowanych w tym roku w wyniku suszy. Rekompensaty pochodzić będą z budżetu krajowego. Na 3 października zaplanowany termin rozpoczęcia naboru wniosków.

Wystartowały rekompensaty z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich (PROW) na lata 2014-2020. W terminie od 25 września 2019 r. do 22 listopada 2019 r. rolnicy mogą składać wnioski o dotację na nawadnianie gospodarstw rolnych. Inwestycja ma zapobiec stratom, jakie wywołać może susza.

Jan Krzysztof Ardanowski minister rolnictwa poinformował w czwartek, że tegoroczna susza dotknęła do 175 tysięcy gospodarstw rolnych. Niedobór wody jest notowany na powierzchni ok. 2,5 mln hektarów. Padła obietnica programu pomocowego dla rolników.

Straty spowodowane suszą wynoszą co najmniej 1,8 mld zł - wynika z szacunków Krajowej Rady Izb Rolniczych. Rolnicy nie wiedzą, co dalej robić i czy na przykład jest sens w ogóle siać rzepak.

Minister rolnictwa Jan Krzysztof Ardanowski w środę na wspólnej konferencji prasowej z szefem resortu środowiska Henrykiem Kowalczykiem podkreślił, że to kolejny rok, kiedy susza mocno dotyka polskie rolnictwo. - Według szacunków wojewodów suszą zagrożonych jest obecnie 1,5 mln ha upraw - powiedział Ardanowski.

W ciągu dwóch ostatnich miesięcy na obszarze całej Polski mieliśmy do czynienia z suszą rolniczą - wynika z najnowszego raportu Instytutu Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach.

Rada Ministrów przyjęła uchwałę w sprawie ustanowienia programu pomocy dla gospodarstw rolnych i rybackich, w których powstały szkody spowodowane wystąpieniem w 2018 r. suszy lub powodzi wraz z rozporządzeniem zmieniającym rozporządzenie w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, podało Centrum Informacyjne Rządu (CIR). Na realizację programu w 2018 r. rząd przeznaczy z budżetu państwa 799,5 mln zł.

Minister zapowiedział, że na dzisiejszym posiedzeniu rządu będzie wnioskował o solidarną pomoc dla poszkodowanych rolników.