Euro w Polsce? Komisja Europejska pokazała raport. Stawia sprawę jasno

Komisja Europejska opublikowała raport konwergencji za 2026 r., w którym oceniła przygotowanie państw spoza strefy euro do przyjęcia wspólnej waluty. Analizie poddano Polskę, Czechy, Węgry, Rumunię i Szwecję. Wniosek jest jednoznaczny – żaden z tych krajów nie spełnia obecnie wszystkich warunków niezbędnych do wejścia do eurolandu.

Ocena została przygotowana na podstawie tzw. kryteriów z Maastricht. Obejmują one stabilność cen, sytuację finansów publicznych, poziom długoterminowych stóp procentowych, stabilność kursu walutowego oraz zgodność krajowych przepisów z regulacjami obowiązującymi w Unii Europejskiej.

Według Komisji Europejskiej Polska nie realizuje obecnie wymogów dotyczących stabilności cen, finansów publicznych, długoterminowych stóp procentowych oraz uczestnictwa w mechanizmie ERM II, czyli dwuletniej "poczekalni" przed wejściem do strefy euro. Dodatkowo przepisy regulujące funkcjonowanie Narodowego Banku Polskiego, w tym ustawa o NBP i Konstytucja RP, nadal nie są w pełni dostosowane do wymogów unijnych.

Największe zastrzeżenia Brukseli dotyczą kondycji finansów publicznych - opisuje "Rzeczpospolita". Komisja wskazuje, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrósł z 3,4 proc. PKB w 2022 r. do 7,3 proc. PKB w 2025 r., znacznie przekraczając unijny limit wynoszący 3 proc. PKB. Jednocześnie prognozowany jest dalszy wzrost długu publicznego – z 59,7 proc. PKB w 2025 r. do 68,3 proc. PKB dwa lata później.

Problemy dotyczą także inflacji oraz kosztu finansowania długu. Średnia inflacja liczona za 12 miesięcy do maja 2026 r. wyniosła 2,9 proc., podczas gdy wartość referencyjna została ustalona na poziomie 2,7 proc. Z kolei średnie długoterminowe stopy procentowe sięgnęły 5,4 proc., przekraczając dopuszczalny próg 5,1 proc.

Najlepiej spośród ocenianych państw wypadły Czechy i Szwecja, które spełniają po trzy kryteria konwergencji – dotyczące stabilności cen, finansów publicznych i długoterminowych stóp procentowych. Żadne z analizowanych państw nie uczestniczy jednak obecnie w mechanizmie ERM II, co samo w sobie uniemożliwia przyjęcie wspólnej waluty.

Komisja zwraca również uwagę, że wszystkie oceniane kraje są dobrze zintegrowane gospodarczo z Unią Europejską, jednak część z nich zmaga się z problemami makroekonomicznymi lub wyzwaniami dotyczącymi jakości instytucji i otoczenia biznesowego. To może utrudniać trwałe spełnienie warunków członkostwa w strefie euro.

Raport pokazuje również, że nie wszystkie państwa traktują wejście do strefy euro jako priorytet. Od lat dotyczy to przede wszystkim Szwecji, która mimo formalnego zobowiązania konsekwentnie pozostaje poza eurolandem.

Podobnie w Polsce kwestia przyjęcia wspólnej waluty nie znajduje się obecnie wśród najważniejszych celów politycznych, a rząd nie przedstawił harmonogramu przygotowań do wejścia do strefy euro. Czechy również nie deklarują pośpiechu, natomiast Rumunia i Węgry, mimo deklaracji dotyczących przyszłego przyjęcia euro, wciąż muszą uporać się z problemami gospodarczymi.