susza (strona 3 z 10)

Choć nie zaczęło się jeszcze kalendarzowe lato, Polskę już zalewa fala tropikalnych upałów. Dla wielu to okazja na przyjemny, weekendowy odpoczynek, jednak dla gospodarki to fatalne wieści. Gdy jest gorąco, człowiek pracuje mniej wydajnie, a zakłady pracy zużywają mnóstwo prądu do chłodzenia pomieszczeń. To zaś obniża produkt krajowy brutto. Do tego dochodzą problemy z suszą, która jeszcze bardziej wywinduje ceny żywności.

W tym roku może dojść do kumulacji wielu negatywnych czynników, co będzie mieć duży wpływ na wzrost cen żywności. Do wzrostu inflacji, rosnących cen energii i przerwanych łańcuchów dostaw, może dojść kolejny element, czyli pogłębiająca się susza. To globalny problem, o którym ostatnio nieco zapomnieliśmy. Tymczasem w tym roku może mieć decydujący wpływ na ceny żywności.

Organizacja Narodów Zjednoczonych wystosowała w sobotę pilny apel do darczyńców na całym świecie o pomoc afgańskim rolnikom w walce z suszą, która zagraża egzystencji siedmiu milionów ludzi. Na początek potrzebne jest co najmniej 18 mln dolarów, podaje PAP.

"Nie życzę nikomu, ale ja zarabiam tylko na suszy, bo wtedy bobu jest mało i ceny są przyzwoite" - mówi w rozmowie z portalem sadyogrody.pl Marek Bocianowski, producent bobu z Dobrosławia. Jego zdaniem ceny wciąż są zbyt małe, żeby produkcja była opłacalna.

Problemy z wodą w Polsce, w niektórych regionach pojawiają się zakazy podlewania bieżącą wodą. - Te sytuacje nie do końca są związane z suszą, przynajmniej tak bezpośrednio. Mówimy tu o wykorzystywaniu wodociągów, wody, która powinna być przeznaczona na cele pitne, a jest wykorzystywana do podlewania ogródków, działek, trawników. Gdy w danej gminie bardzo dużo osób robi to jednocześnie, to wtedy w wodociągach spada ciśnienie. To jest główny powód takich zakazów, a nie to, że tej wody jest mało - powiedział w programie "Money. To się liczy" Przemysław Daca, prezes PGW Wody Polskie. Był też pytany, czy takie zakazy są zgodne z prawem. - To jest obszar działania samorządów. To one dbają o dostarczanie wody, która jest podstawowym prawem człowieka, i one muszą tym prawem zarządzać. Gdy widzą, że są spadki ciśnienia, to ja się nie dziwię, że są wprowadzane takie zakazy. Woda powinna być przede wszystkim wykorzystywana na cele pitne, a nie do podlewania ogródków czy trawników - dodał. Na pytanie dotyczące regionów, które są najbardziej narażone na brak wody, odparł, że takie przypadki zdarzają się bardzo rzadko. - Na chwilę obecną i jeszcze bardzo długo wody w kranach nie zabraknie. Jeżeli będą niedobory wody, to przede wszystkim dla rolnictwa - dodał.

Dziś w programie tematem ochrona przed powodziami i suszami oraz ceny wody w Polsce. Gościem będzie Przemysław Daca, prezes PGW Wody Polskie. W drugiej części o tym, jak pracodawca powinien zadbać o swoich pracowników podczas upałów, mówi Jakub Chojnicki, dyrektor Departamentu Nadzoru i Kontroli PIP. Zapraszamy od 9.15.

W ramach drugiej edycji rządowego programu "Moja Woda" dofinansowano już około 9 tys. beneficjentów. Łączny budżet programu to 100 mln zł.

Nawałnice i susze. To wszystko kosztuje coraz więcej pieniędzy. Szkody nawałnic liczone są w miliardach złotych. Rząd chce je zmniejszyć, zamierzając po raz kolejny wprowadzić "podatek od deszczu".

Woda staje się dobrem deficytowym. Zwłaszcza latem, kiedy opadów jest mało, wysychają studnie, obniżają się poziomy rzek, a władze wprowadzają jej reglamentację z powodu małych zasobów. To właśnie wówczas nasila się proceder jej kradzieży.

Zmiany klimatu dotykają Polskę, musimy przyzwyczaić się do suszy i gwałtownych zjawisk atmosferycznych. - Problem zagrożenia powodziowego i pogłębiającej się suszy jest permanentny. Bywają momenty, gdy pewien obszar dotykany jest suszą, a w tym samym czasie w innym regionie zmagamy się z powodziami. Powódź to gwałtowne zjawisko, a susza jest cyklem długotrwałym, który powoduje, że na niektórych obszarach zaczyna nam brakować wody - powiedział w programie "Money. To się liczy" Krzysztof Woś, zastępca prezesa Wód Polskich ds. ochrony przed powodzią i suszą. - W gospodarce wodnej obiekty hydrotechniczne mają tę zaletę, że są wielofunkcyjne, budowa zbiorników retencyjnych sprawdza się zarówno przy powodziach, jak i suszach, bo jesteśmy w stanie tę wodę przytrzymać do czasu, gdy zaczyna jej brakować. Ale powiedzmy sobie szczerze, Polska jest krajem o stosunkowo niewielkich zasobach wodnych. Średnio na obywatela Polski mamy trzy razy mniej wody niż na obywatela Europy. Chciałbym, żeby świadomość społeczna w tym zakresie była większa. Mierzymy się w Polsce z tym, że w pewnych regionach zaczyna nam brakować wody. By łagodzić suszę najlepiej byłoby spowalniać proces odpływu wody. Przez Polskę przepływają 62 mld metrów sześciennych wody, nasze zdolności retencyjne to około 4 mld metrów sześciennych, to jest około 6 proc., a w Europie Zachodniej jest to kilkanaście, a nawet kilkadziesiąt procent. Dlatego musimy zacząć stosować różnego rodzaju retencję - dodał.

Po tygodniach suszy przez Polskę przetoczyły się nawałnice, co spowodowało powodzie i podtopienia. Państwo jest w stanie skutecznie bronić się przed nagłymi zjawiskami atmosferycznymi? - Ogólnie rzecz ujmując, trzeba podzielić to na trzy fazy. Po pierwsze należy oddalić ludzi od powodzi, do tego służy infrastruktura, jak wały przeciwpowodziowe czy zbiorniki retencyjne. To zabiegi techniczne. Druga sprawa to oddalenie powodzi od ludzi, czyli działania planistyczne, mające na celu pokazać, które obszary są szczególnie narażone na wystąpienie powodzi - powiedział w programie "Money. To się liczy" Krzysztof Woś, zastępca prezesa Wód Polskich ds. ochrony przed powodzią i suszą. - Gdy mamy do czynienia z nawalnymi opadami, to powódź może pojawić się w każdym miejscu. Natomiast tworzymy też mapy ryzyka powodziowego, one pokazują, jak będą kształtowały się poziomy wód w rzekach i miejsca, w których woda może się przelać. Trzeci element ochrony przeciwpowodziowej to odpowiednie zarządzanie powodzią, czyli sterowanie falą powodziową przy wykorzystaniu infrastruktury - dodał.

Licząca 9,4 tys. mieszkańców gmina Godziesze Wielkie w Wielkopolsce od piątku pozbawiona jest dostępu do bieżącej wody. Powód? Zbyt duże jej zużycie. Wójt gminy apeluje o rozsądek i niepodlewanie przydomowych ogródków.

Opady śniegu zimą i obfitująca w deszcze wiosna tylko nieco poprawiły sytuacje hydrologiczną w kraju. Wraz z upałami pojawiły się pierwsze alerty dotyczące oszczędzania wody. I groźby kar dla osób, które się nie zastosują.

Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa poinformował, że susza występuje już na terenie siedmiu województw kraju. Najgorzej jest w zachodniopomorskim. Problem dotyka upraw zbóż, truskawek i drzew owocowych.

- Wody Polskie opracowały innowacyjny projekt dotyczący łapania wody tam, gdzie ona spadnie, szczególnie w obszarach rolnych. Jest to program retencji korytowej. On już przyniósł pozytywny skutek. Pierwszy raz od kilkudziesięciu lat procent zatrzymywania wody zwiększył się z 6,5 proc. do ponad 7 proc. - mówił w programie "Money. To się liczy" Przemysław Daca, prezes Wód Polskich. Przyznał, że nadal jest to poniżej średniej europejskiej. Wody Polskie chcą, by w ciągu kilkunastu lat retencja wynosiła 10 proc. - 15 proc.

Dziś w programie pytamy o sytuację w handlu. Jak branża radzi sobie podczas twardego lockdownu? Czy handlowcy będą mieli szansę na odrobienie strat podczas dodatkowych niedziel z handlem? Gościem będzie Alfred Bujara, szef sekcji handlu NSZZ "Soildarność". W drugiej części o największych zagrożeniach dla klimatu i pierwszym polskim multimedialnym raporcie klimatycznym mówią Agata Śmieja, prezes Fundacji Czyste Powietrze oraz Przemysław Daca, prezes PGW Wody Polskie. Zapraszamy od 9.15.

Przez ostatnich kilka lat rokrocznie mamy do czynienia z suszą. Czy w tym roku będzie tak samo? - Mamy strukturalny problem z suszą. Czy chcemy to zaakceptować, czy nie, zmiany klimatyczne postępują. Widać, że zjawiska agrometeorologiczne stają się coraz bardziej zmienne, co jest konsekwencją zmian klimatycznych - mówił programie "Money. To się liczy" Jakub Olipra, analityk Credit Agricole. - Polska jest bardzo narażona na suszę, a susza uderza przede wszystkim w kategorie, które są lokalne: owoce i warzywa. I to właśnie te dwie kategorie potrafią bardzo mocno "szarpać" inflacją - przyznał. Jak dodał, teoretycznie Polska może skorzystać na ociepleniu klimatu. Jest jeden warunek: musimy znacznie poprawić retencję wód.

Tylko do 28 stycznia rolnicy mogą składać wnioski na dofinansowanie inwestycji chroniących przed suszą. Maksymalna kwota pomocy wynosi 100 tys. zł.

- Jesteśmy podmiotem, który prowadzi dużo inwestycji w skali kraju. Może trudno nam się porównywać z PKP, czy Generalną Dyrekcją Dróg Krajowych i Autostrad, ale jesteśmy zaraz za nimi, w pierwszej piątce. Bardzo dużo inwestycji jest w trakcie realizacji, również zaplanowanych jest sporo - mówił w programie "Money. To się liczy" prezes Wód Polskich Przemysław Daca. - W skali roku wydatkujemy ok. 2 mld zł, natomiast łączna wartość wszystkich inwestycji według szacunków zeszłorocznych to ok. 20 mld zł - podał.

Tzw. podatek od deszczu trafił pod rynnę. Projekt ustawy dotyczący nowych opłat i gospodarowania deszczówką opracowało Ministerstwo Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej, które podczas ostatnich zmian zostało zlikwidowane. Co teraz z podatkiem?

Około 900 złotych rocznie za średniej wielkości dom jednorodzinny i nawet 700 zł za mieszkanie w spółdzielni. Tak mogą wyglądać stawki "podatku od deszczu", który szykuje nam rząd.

Ekolodzy walczący o zablokowanie budowy odkrywki Ościsłowo zorganizowali manifestację. Domagają się naprawienia szkód. Wcześniej poinformowali o tym, że inwestor wycofał się z budowy kolejnej kopalni. Jednak z naszych informacji wynika, że ich radość może być przedwczesna.

- Przygotowaliśmy program przeciwdziałania suszy. Trzeba prowadzić działania różnego typu - mówi w programie "Money. To się liczy" Przemysław Daca, prezes Przedsiębiorstwa Gospodarki Wodnej Wody Polskie. Jak podkreśla, pomysły takie jak "podatek od deszczu" to tylko jeden z elementów walki z suszą w Polsce. - W programie przeciwdziałania suszy jest szereg różnych rozwiązań, które mają na celu odnawianie zasobów wód podziemnych - przypomina Przemysław Daca. Liczy w tej kwestii na dobrą współpracę z samorządami, które są w dużej mierze odpowiedzialne za wprowadzanie programu przeciwdziałania suszy.

- Ekstremalna susza minęła - mówi w programie "Money. To się liczy" Przemysław Daca, prezes Przedsiębiorstwa Gospodarki Wodnej Wody Polskie. Jak dodaje, dzięki opadom, które rozpoczęły się w czerwcu, rolnicy nie poniosą wielkich strat z powodu suszy. - Zbiory mogą być wręcz wyższe niż w ostatnich latach - mówi Daca. To jednak nie znaczy, że suszy już kompletnie w Polsce nie ma. - Są regiony w kraju, gdzie obserwujemy pewne problemy. Mowa tu na przykład o części Wielkopolski oraz województw łódzkiego i lubuskiego - przyznał prezes PGW Wody Polskie. Jak dodał, jest to mniej więcej 10 proc. powierzchni kraju. Jego zdaniem kluczowe na najbliższe miesiące będzie to, jak dużo śniegu spadnie najbliższej zimy. - Wbrew pozorom to bardzo ważne - puentuje gość programu "Money. To się liczy".

Rząd pracuje nad podatkiem od deszczu, samorządy będą musiały zapłacić za wybrukowane skwery i rynki. - Rozmawiamy o dialogu, współpracy, dyskusji. To przepis prawa, który jest jeszcze przygotowywany, zwłaszcza w 30-lecie samorządu warto konsultować pewne rozwiązania prawne. Projekt zrobi z gminy inkasenta, czyli zbierającego podatek. Nie tylko od samorządu, ale też od obywateli. Obawiam się, że przy kolejnych wyborach znowu z samorządu zrobi się tego co zabiera, a z rządu tylko tego, co daje - powiedziała w programie specjalnym WP "Newsroom" Aleksandra Dulkiewicz, prezydent Gdańska. - Trzeba to policzyć. Ale jaki jest cel tego podatku? Na pewno wspólnie powinniśmy wziąć odpowiedzialność za zmianę klimatu, to jest absolutna racja. Temu, jak rozumiem, miało służyć powołane przez rząd przedsiębiorstwo Wody Polskie, które już pobiera opłatę. Ja bym się chciała spytać, na co idą te pieniądze? - dodała.