kryzys energetyczny (strona 3 z 20)

Niemiecki dziennik "Frankfurter Allgemeine Zeitung" pisze o polskich planach budowy elektrowni atomowych i protestach wschodnioniemieckich polityków, którzy chcą powstrzymać projekt. Władze powołują się m.in. na awarie jądrowe w Czarnobylu i Fukushimie. - Niemcom nie podoba się, że w ogóle istnieją w Polsce plany budowy elektrowni atomowej - powiedział w programie "Newsroom" WP Jakub Wiech z portalu Energetyka24.com. – Niemcy nie chcą, by w Europie Wschodnie powstawały takie inwestycje. Mówię tu o niemieckich politykach, społeczeństwo niemieckie już zmieniło zdanie i chce atomu. Niemieccy politycy obrośli w takie antyatomowe piórka, ale z tą postawą trzeba walczyć. To sprzeczne nie tylko z tym, co mówi nauka, ale także z tym, co pokazują przykłady pokazujące funkcjonowanie atomu. Francja zasilana jest w 70 proc. z atomu, Niemcy od energetyki jądrowej odchodzą i stawiają na odnawialne źródła energii. Wciąż jednak mają duży problem z porzuceniem węgla. Mimo gigantycznych nakładów pieniędzy Niemcom nie udało się zejść z poziomem emisji CO2 i doścignąć Francji. To pokazuje, jakie możliwości daje atom. Ludzie, którzy walczą z energetyką jądrową, są nieracjonalni. To jest głupota, trzeba to sobie jasno powiedzieć. Jest grupa państw, która ostro protestuje przeciwko atomowym planom Polski, ale nie jest to coś, co będzie blokujące. Przywoływanie przykładów Czarnobyla i Fukushimy jest niedorzeczne. To nie ma prawa się powtórzyć w technologii, które obecnie obowiązują. W Polsce nie ma ryzyka wystąpienia trzęsień ziemi i tsunami, a to właśnie te nałożone na siebie katastrofy doprowadziły do awarii w Japonii. Mamy bardzo bezpieczne technologie, które oferują partnerzy z USA, Korei, Francji. Wiemy, jak budować elektrownie jądrowe bezpiecznie. Przemysł atomowy wyciągnął z tych tragedii wnioski. W Europie widać zwrot ku elektrowniom atomowym. Przykładem jest Szwecja, która wygaszała reaktory, teraz do nich wraca. W Belgii i w Niemczech dzieje się to samo, bo jest presja ze strony opinii publicznej. To jest istotna zmiana, którą widać w czołowych gospodarkach europejskich – podkreślił ekspert.

Orlen odkrył 500 mln metrów sześciennych nowych zasobów gazu na Lubelszczyźnie - poinformował we wtorek prezes spółki Daniel Obajtek. - Ta informacja oznacza, że Polska kompletuje własny portfel wydobywczy, jeśli chodzi o złoża krajowe, co może doprowadzić do tego, że jedna czwarta gazu, który jest zużywany przez Polskę, będzie pochodzić z wydobycia krajowego - powiedział w programie "Newsroom" WP Jakub Wiech z portalu Energetyka24.com. – Trzeba jednak zaznaczyć, że jest to niewielkie złoże, biorąc pod uwagę roczne zużycie gazu w Polsce, które wynosi ponad 20 mld m sześć gazu. Natomiast jest to jedno ze złóż, które będzie eksploatowane po to, byśmy budowali własny zasób wydobywczy, tak by część potrzeb gazowych pokryć własnymi siłami. To jest szczególnie ważne w dobie kryzysu energetycznego, który ciąży nad Europą od wielu lat. Nowy zasób jest wystarczający, byśmy krajowymi siłami wydobywali ok. 4 mld sześć. gazu, czyli jedną piątą tego, co jest potrzebne. Okryte złoże nie jest duże, ale my w Polsce nie mamy dużych złóż. To jest dołożenie kolejnej cegiełki do portfela wydobywczego - zaznacza ekspert.

Już niedługo przedsiębiorstwa energochłonne będą mogły składać wnioski o rekompensatę wysokich cen energii i gazu. Firmy mogą zyskać do 2 mln euro za 2022 r. i drugie tyle za 2023 r. Łącznie na pomoc pójdzie 5 mld zł.

Piekarnie i cukiernie od kwietnia będą mogły kupować gaz po obniżonej cenie - zdecydował w środę Sejm. Przepisy, wprowadzające stawki takie jak dla gospodarstw domowych, znalazły się w przegłosowanej wieczorem nowelizacji ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Teraz ustawa trafi do Senatu.

Jeden z największych paliwowych koncernów świata, brytyjski BP, w 2022 r. odnotował najwyższe zyski w całej swojej 114-letniej historii. To świetny rok dla wszystkich gigakoncernów z branży paliwowej, które zyskały na zawirowaniach cenowych po inwazji Rosji na Ukrainę.

Niemieckie firmy znalazły się w trudnej sytuacji po odcięciu rynku od taniego rosyjskiego surowca. Straciły konkurencyjność i planują zmienić kierunek rozwoju na bardziej perspektywicznych rynkach. Część już przyjęła strategię uwzględniającą trawle wyższych cen energii w Niemczech. Nie ukrywają, że planowane są zwolnienia.

W odpowiedzi na rosnące ceny energii rząd wprowadził dodatek energetyczny. Jest to wsparcie finansowe dla gospodarstw domowych, które ogrzewają swoje mieszkania i domy z pomocą energii elektrycznej. Zostały już tylko dwa dni, by skorzystać - czas kończy się 1 lutego. Kto może dostać pieniądze i jak złożyć wniosek?

- Wojna energetyczna trwa i możemy się cieszyć, że wygraliśmy kilka rund w tej batalii z Rosją. Mamy prawo z optymizmem patrzeć na to, co wydarzyło się w ubiegłym roku, a także w przyszłość. Ale jestem daleki od triumfalizmu - powiedział w programie "Newsroom" WP dr Szymon Kardaś z Europejskiej Rady Spraw Zagranicznych. - Startowaliśmy z bardzo poważnego pułapu. Udział rosyjskich surowców w rynku europejskim był na poziomie 40 proc. Pytanie jest takie: jak w horyzoncie długoterminowym będziemy sobie radzić z tym uniezależnianiem się dostaw z Rosji. To pokażą najbliższe lata.

- Dziś mamy wiatraki o mocy ok. 8 GW i nic nie stoi na przeszkodzie, by dobudować drugie tyle, choć dobre będzie także 2, 3 czy 5. Energia z wiatru na lądzie jest najtańsza ze wszystkich źródeł - powiedziała w programie "Newsroom" WP Justyna Piszczatowska, redaktor naczelna Green-News.pl. - Jesteśmy w stanie wyprodukować energię z wiatraka po 100-150 zł za GWh, podczas gdy mamy obecnie, dzięki tarczom rządowym, zamrożone ceny dla gospodarstw domowych na poziomie 700 zł. Ta różnica jest ogromna. Z tego właśnie powodu po energię z wiatru chce sięgać także przemysł. Wielkie firmy takie jak Orlen czy KHGM, ale także sektor prywatny, spółka Maspex, LPP, duże firmy z branży motoryzacyjnej takie jak Mercedes czy BMW, chcą w Polsce uzyskiwać dostęp do nowych farm wiatrowych. Presja ze strony biznesu jest dziś ogromna, bo chodzi o pieniądze.

- Ceny gazu są na tyle wysokie, że Rosja nadal na nim zarabia. Natomiast jeśli będą postępować spadki eksportu do krajów europejskich i cena będzie coraz niższa, to zyski mogą być na tyle niewielkie, że wpłyną na politykę eksportową Gazpromu - powiedział w programie "Newsroom" WP dr Szymon Kardaś z Europejskiej Rady Spraw Zagranicznych. – W przypadku ropy próg opłacalności został wyliczony na poziomie 25 dol. za baryłkę. Nawet jak cena będzie na takim poziomie, to nadal Rosji będzie się opłacało ropę eksportować. W tej chwili Rosja sprzedaje baryłkę surowca za ok. 40 dol, ale dodaje do tego upusty, o których nie wiemy, bo to tajemnica handlowa. Nie można wykluczyć zatem, że część dostaw odbywa się już na granicy opłacalności. Jest też pytanie, jak w skali kolejnego roku poradzą sobie odbiorcy w Europie z dywersyfikacją dostaw gazu i ropy. Ten kolejny rok pokaże, czy jesteśmy w stanie jako Europa zbudować trwałe alternatywy. Rosja kalkuluje, że Europie to się udało, ale na krótką metę. Przyszłość pokaże, kto ma rację.

Dlaczego kierowany przez Donalda Tuska rząd PO-PSL umorzył dług Gazpromowi? Dlaczego chciał sprzedać Rosjanom rafinerię Możejki, czy likwidował jednostki WP na wschodzie? - to niektóre z 10. pytań zadanych w piątek przez europosłów PiS Tomasza Porębę i Jacka Saryusza-Wolskiego. - Liczymy, że Donald Tusk znajdzie odwagę, nie schowa głowy w piasek i na te pytania nam odpowie - stwierdził poseł Poręba.

Po rozpoczęciu przez Rosję zbrojnej agresji na Ukrainę, Zachód - w tym UE - zdecydowały się odciąć od rosyjskich surowców energetycznych. Nie dajmy się jednak zwieść ostatnim obniżką cen gazu. Eksperci ostrzegają kraje, że problem niedoboru błękitnego paliwa nie jest zażegnany.

Jeżeli wojna na Ukrainie nie zakończy się w tym roku, kolejny raz obniży prognozy wzrostu gospodarczego, czy nawet pogłębioną recesję strefy euro, jak prognozuje premier Mateusz Morawiecki. Szef rządu nie wykluczył, że następne problemy dosięgną też Polskę.

Spółka PGNiG Obrót Detaliczny, która należy do Orlenu, nagle i znacząco obniżył cenę paliwa gazowego dla małych i średnich przedsiębiorstw. Na konferencji rzecznika rządu Piotra Müllera odpowiedział na pytanie, czy stawki za gaz dla firm były zawyżane w ostatnim czasie. Tak twierdzą przedsiębiorcy, z którymi rozmawiał money.pl.

Unijne państwa przeznaczyły na pakiety antykryzysowe niemal 700 mld euro, większość tej kwoty przypada na Niemcy i Francję. Pojawiają się więc głosy, że kryzys energetyczny jest poważnym zagrożeniem dla funkcjonowania wspólnego unijnego rynku. Jak mówił w programie "Money.pl" Jan Strzelecki z Polskiego Instytutu Ekonomicznego, z pewnością jest to poważne ryzyko. - Pamiętajmy też, że nie tylko członkowie UE pomagają swoim gospodarkom. Kontrowersje budzi również program wsparcia dla przemysłu w USA. To wyzwanie i są dwie możliwe drogi. Jedna to pogłębienie partykularyzmów narodowych. Ale jest też możliwe wypracowanie wspólnego rozwiązania, gdzie z kryzysem będziemy walczyć w skoordynowany na unijnym poziomie sposób. Rynek energii z pewnością jest potencjalnym obszarem, gdzie widać potencjał do pogłębienia integracji - zaznaczył.

- Pierwszy rok wojny zamknie się dla Rosji, jeśli chodzi o wpływy naftowo-gazowe do budżetu, całkiem przyzwoicie z uwagi na bardzo wysokie ceny surowców, utrzymujące się zwłaszcza w pierwszej połowie ubiegłego roku - powiedział w programie "Newsroom" WP dr Szymon Kardaś z Europejskiej Rady Spraw Zagranicznych. – Te ceny zrekompensują spadki produkcji i eksportu. Ale teraz zaczynają się schody. Rok 2023 zaczyna się od spadków cen i kolejne miesiące mogą być dla Rosji bardzo kosztowne. Nie mówię o gazie, bo ten surowiec nigdy nie miał dużego wpływu na budżet Rosji. Ważne jest to, co się dzieje na rynku naftowym, a tu widać spadki cen rosyjskiego Uralsa. Pod koniec ubiegłego roku był sprzedawany za ok. 40 dolarów za baryłkę, a mówi się, że Rosja dokłada do tego jeszcze spore upusty i w związku z tym cena może być jeszcze niższa. Biorąc pod uwagę embargo, należy sądzić, że to może uderzyć w budżet Rosji bardzo poważnie - prognozuje ekspert.

- Słowa Putina są zawsze słuchane, szczególnie od czasu, gdy rozpętał wojnę, ale nie przeceniałbym już ich znaczenia, wpływu na gospodarke światową i rynek energetyczny - powiedział w programie "Newsroom" WP dr Szymon Kardaś z Europejskiej Rady Spraw Zagranicznych. – Teraz chodzi o czyny. Pytanie, czy Rosja zdecyduje się na kolejne kroki eskalacyjne, nie tylko jeśli chodzi o energetykę, ale także w wymiarze polityczno-miliatarnym wobec Ukrainy. W ostatnich tygodniach ubiegłego roku pojawiły się wypowiedzi świadczące o tym, że przynajmniej część elit politycznych i biznesowych uważa, że podjęte przez Putina decyzje, w które zostały wciągnięte koncerny energetyczne, takie jak Gazprom, będą miały dalekosiężne konsekwencje. Wicepremier Nowak (Aleksander Nowak, minister energetyki - przyp. red.) zaczął mówić o naprawie gazociągu Nord Stream. To sygnał, że rosyjskie władze zdają sobie sprawę z tego, że za kilka lat Europa będzie w coraz lepszej sytuacji, bo znajdzie nowe źródła dostaw surowców, a Rosja będzie w sytuacji dużo gorszej. Mówi się także o uruchomieniu turecko-rosyjskiego hubu gazowego, a to projekt, który nie jest obliczony na rynek turecki, bo tam gazu jest pod dostatkiem. To jest pomysł na to, by pchać rosyjski gaz do Europy nowymi kanałami - uważa ekspert.

- Na wojnie gazowej z Rosją jesteśmy już od ponad 1,5 roku i w tej chwili Europa może czuć się częściowo zwycięzcą w tej walce i to z kilku powodów - powiedział w programie "Newsroom" WP dr Szymon Kardaś z Europejskiej Rady Spraw Zagranicznych. – Sojusznikiem jest pogoda, jest ciepło, mamy łagodną zimę i to jest jeden z czynników sprzyjających. Rosjanie szantażowali nas regularnie i podejmowali kroki eskalacyjne. Zaczęło się od niezapełniania magazynów gazowych, potem było ograniczanie dostaw, odcięcia od gazu, a także uszkodzenia gazociągu Nord Stream. Okazało się jednak, że gracze rynkowi zaczęli się adaptować do tej gry Rosji i zaczęto postrzegać dostawy rosyjskie jako niepewne i budować alternatywy. Te działania wpłynęły na to, że ceny zaczęły się stabilizować. Ważne jest także relatywnie duże zapełnienie magazynów gazowych i wdrożenie programów oszczędnościowych, czyli zmniejszenie konsumpcji energii - zaznaczył ekspert.

- W dyskusji o stawianiu wiatraków w Polsce straszono infradźwiękami, które rzekomo mają szkodzić ludziom i ptakom, powodować bóle głowy i nowotwory. Przeciwnicy mówili nawet o krowach, które z powodu wiatraków nie dają mleka - przypominała w programie "Newsroom" WP Justyna Piszczatowska, redaktor naczelna Green-News.pl. - Trzeba przyznać, że ptaki potrafią czasem zderzyć się z łopatą wiatraka, ale prowadzi się badania i wiatraków nie stawia się w miejscach, gdzie może to zaszkodzić środowisku. Po tych ośmiu latach wychodzi jednak na to, że zakaz został wprowadzony po to, by ograniczyć samorządom wpływy do budżetu, by nie było tych ekstraprzychodów - oceniła Piszczatowska. Na czele wielu samorządów stoją przecież przedstawiciele opozycji, a dodatkowe pieniądze pomogłyby w realizacji celów politycznych. Aspekt wpływu lobby węglowego też miał swoje znaczenie. Jeśli przepisy uda się zmienić, to nowe wiatraki staną dopiero za 3-5 lat, czyli po wyborach. Sytuacja polityczna będzie wtedy już inna - dodała.

- Jestem zwolennikiem odnawialnych źródeł energii – powiedział premier Mateusz Morawiecki i zapowiedział nowelizację ustawy wiatrakowej. Skąd ta zmiana? - Myślę, że premier nigdy nie był przeciwnikiem energetyki odnawialnej, ale nie miał w swoim obozie politycznym wystarczającego poparcia, by forsować rozwiązania korzystne dla tego sektora - powiedziała w programie "Newsroom" WP Justyna Piszczatowska, redaktor naczelna Green-News.pl. - Natomiast faktycznie można dostać zawrotu głowy, jak się słucha ostatnich wypowiedzi, świadczących o tym, jak bardzo rząd nagle pokochał energetykę wiatrową. Słyszymy o bezpieczeństwie energetycznym, ale chodzi przecież o jeden z kamieni milowych. Warto przypomnieć, że rząd PiS wprowadził przepisy, które wykluczyły rozwój nowych projektów energetyki odnawialnej. Rząd deklarował, że ten rozwój trzeba spowolnić, bo jest potrzeba stabilizowania cen energii i zapewnienia bezpiecznych dostaw. Przypomnijmy, że chodzi o odległość wiatraków od zabudowań, która nie może być mniejsza niż 10-krotność wysokości wiatraka, co w praktyce oznacza 2 km. Przy rozproszonej zabudowie, która jest w Polsce, takie tereny trudno znaleźć. A gminy coraz częściej chcą sięgać po pieniądze, które daje energetyka wiatrowa, bo to są wpływy do budżetów samorządów. Przy sprzyjających warunkach pogodowych jesteśmy w stanie czerpać ok. połowę energii z odnawialnych źródeł i nie spalamy tyle węgla. Energia z wiatru daje dużą niezależność, bo pozwala ograniczać zużycie surowców. Możemy w skali roku oszczędzić miliony ton węgla, który sprowadzamy z różnych stron świata.

Skroplony gaz ziemny (LNG) to jak dotąd jedyne paliwo, którego dostawy do Europy Rosja zwiększyła w 2022 roku - informuje rosyjski dziennik "Kommiersant". Dodając, że ograniczenie dostaw rosyjskiego gazu rurociągowego do Unii Europejskiej spowodowało, że udział LNG w eksporcie rosyjskiego gazu, wcześniej nieznaczny, wzrósł według szacunków analityków do 25 proc.

W Niemczech trwa awantura o wioskę Luetzerath, którą rząd pozwolił zburzyć, by reaktywować kopalnię węgla. Interweniować musiała policja. Niemcy, w ostatnich latach piewca zielonej energii, zaczynają truć na potęgę. Muszą przeprosić się ze swoimi planami, bo nie mają innego wyboru.

Wojna trwa w najlepsze. Putin za nic nie przyzna, że przegrywa lub rujnuje swój kraj. Rosyjska gospodarka pełną parą wchodzi w tryby wojenne. Oligarchom nie jest już do śmiechu. Obawiają się, że presja państwa na ich firmy tak naprawdę dopiero się zaczyna.

Nowy rok przyniósł brutalną nową rzeczywistość dla odbiorców prądu. Przemysł jest raczej bezpieczny, lecz istnieje ryzyko, że część małych i średnich firm nie przetrwa nowych cen. O sytuacji na rynku energetycznym rozmawiamy w programie "Money.pl" z Łukaszem Feldmanem, dyrektorem finansowym firmy DB Energy.

- Na rynkach światowych można kupić ropę. Dlaczego więc kupowaliśmy tę z Rosji? Bo była tańsza. Zatem tłumaczenie prezesa Orlenu ws. cen na stacjach jest nieprawdziwe — powiedział w programie "Newsroom" WP Janusz Steinhoff, były minister gospodarki. – Dywersyfikacja nastąpiła jeszcze za czasów Platformy Obywatelskiej, kiedy zaczęto kupować ropę na innych rynkach, bo uzależnienie się od jednego dostawcy jest zawsze szkodliwe. W tej chwili działa embargo. W mojej ocenie Europa powinna całkowicie wycofać ze współpracy z Federacją Rosyjską w kwestii dostaw nośników energii. Rosja udowodniła w ostatnim czasie, że jest krajem niecywilizowanym, który nie podporządkowuje się żadnym regułom. Rosja ponadto traktowała dostawy nośników energii jako narzędzie kształtowania swojej polityki imperialnej. Dopóki nie dojdą tam do władzy inni ludzie, nie zmieni się ustrój, musi być izolowana. W tej sytuacji sprzedaż udziałów w Lotosie Saudyjczykom, którzy są w OPEC i ściśle współpracują z Rosjanami, na dłuższą metę jest obarczona ryzykiem. Prezes Obajtek pokazuje podpisanie kontraktu jako wielki sukces, a sukcesem byłoby podpisanie umowy z konkurencyjnymi cenami za ropę. Nic na to jednak nie wskazuje.